Авёс пасяўны

? Авёс пасяўны
Навуковая класіфікацыя
Царства:	Расліны
Аддзел:	Кветкавыя
Клас:	Аднадольныя
Парадак:	Мятлюжкакветныя
Атрад:	Метлюжковыя
Сямейства:	Метлюжковыя
Род:	Авёс
Навуковая назва
Avena sativa L., 1753
Сістэматыка на ВікіВідах Выявы ў ВікіСховішчы ITIS   41459 NCBI   4498

Авёс пасяўны (Avena sativa) — род аднагадовых травяністых раслін сямейства каласнічных. Каштоўная кармавая і харчовая культура.

Гісторыя

Авёс пасяўны вырошчваецца з 2 стагоддзя да н.э., на тэрыторыі Беларусі з'явіўся ў 7 стагоддзі н.э. Спачатку быў пустазеллем у пасевах пшаніцы, ячменю і іншых кульутрных раслін. Пры пашырэнні на Поўдзень як больш халодаўстойлівы стаў ужывацца ў чыстых пасевах.

Біялогія

Расліна добра расце на аэраваных дзярнова-падзолістых супяшчаных і лёгкасугліністых глебах. У севазваротах сеецца пасля ўгноенных азімых збожжавых, лёну, зернебабовых і прапашных культураў.

• Тэрміны сяўбы самыя раннія — як толькі паспее глеба.
• Спосаб сяўбы — вузкарадковы.
• Сярэдняя ўраджайнасць — 2,3-2,5 т/га (найвялікшае — 7 т/га).

На значных плошчах высяваецца на корм у сумесі з лубімам, вікай, гарохам і іншымі культурамі.

Раянаваныя сарты:

• Надзейны
• Кондар
• Эрбграф
• Эндспурт

Асноўныя шкоднікі аўса пасяўнога:

• Шведская муха
• Збожжавыя блохі
• Чаромхава-каласнічная тля
• Каласнічныя трыпсы

Асноўныя хваробы:

• Карончатая і сцябловая ржа
• Пыльная і цвёрдая галаўня
• Буры (чырвоны) бактэрыёз
• Аліўкавая цвіль
• Мучністая раса

Апісанне

Вышыня расліны 70 — 110 см. Вегетацыйны перыяд 85 — 115 сутак. Самаапыляльнік. Вільгацелюбівая, непатрабавальная да цяпла расліна: усходы пераносяць кароткатэрміновыя замаразкі да −7С — −8С. Квіце ў ліпені.

Уласцівасці

Зерне мае бялку 9 %-15,7 %, крухмалу 21 %-25 %, абалоніны 7 %-24 %, тлушчу 2 %-11 %, вітаміны і мінеральныя солі.

Выкарыстанне

Зерне перапрацоўваюць на крупы, муку, талакно. Аўсяную салому, зялёную масу, сена, сілас скормліваюць жывёле.

Пажыўнасць 1 кг зерня аўса прынята за кармавую адзінку.