Агюст Радэн

Франсуа Агюст Рэнэ Радэн
François-Auguste-René Rodin
Радэн у 1891 годзе
Дата нараджэння:	12 лістапада 1840(1840-11-12)
Месца нараджэння:	Парыж
Дата смерці:	17 лістапада 1917(1917-11-17) (77 гадоў)
Месца смерці:	Медон
Грамадзянства:	Францыя
Стыль:	імпрэсіянізм
Вядомыя працы:	Мысліцель Грамадзяне Кале
Уплыў на:	Антуан Бурдэль Каміла Кладэль Ганна Галубкіна
Узнагароды:
Працы на Вікісховішчы

Запыт «Радэн» перанакіроўваецца сюды; гл. таксама іншыя значэнні.

Франсуа́ Агю́ст Рэнэ́ Радэ́н (фр.: François-August-René Rodin, нарадзіўся 12 лістапада 1840 года ў Парыжы, памёр 17 лістапада 1917 года, там жа) – французскі скульптар, адзін з заснавальнікаў імпрэсіянізму ў скульптуры.

Біяграфія

Агюст нарадзіўся ў Парыжы, а пазней вучыўся ў двух вядомых скульптараў — Антоніа Луіса і Антуана Бары. Спрабаваў паступіць ў вышэйшую мастацкую школу (Beaux Arts), але быў прыняты ў іншую школу (École Spéciale de Dessin et d’Architecture), дзе вучылі рамеснікаў, якія працуюць у сферы дэкарацыйнай скульптуры.

Першая мастацкая праца Радэна «Чалавек са зламаным носам», была адхілена на Парыжскім салоне, з-за таго што не ўкладвалася ў акадэмічныя каноны прыгажосці. У 1871 годзе, у пошуках працы Радэн пераехаў у Бельгію, дзе стварыў некалькі скульптураў для прыватных дамоў, для будынку біржы і элементы помніка бургамістру Лоасу. Адначасова Радэн займаўся вывучэннем старажытнага мастацтва і творчасці Рубенса. Пасля наведвання Італіі і знаёмства з творчасцю Мікеланджэла, у Радэна ўзнікла ідэя стварэння статуі «Эра бронзы».

Сведчаннем прызнання таленту Радэна стала набыццё французскім урадам двух яго статуй «Ян Хрысціцель» і «Чалавек, які крочыць». Адначасова яму было даручана стварэнне скульптурнага партала. Працу над «Варотамі ада» (распачата ў 1888 годзе) Радэн не скончыў да канца жыцця. Працы «Мысліцель», «Ева», «Мімалётнае каханне», «Пацалунак» сталі эцюдамі да «Варотаў аду».

Каміла Кладэль

Іншымі буйнымі творамі сталі скульптуры «Грамадзяне Кале», помнік Віктору Гюго, статуя Анарэ дэ Бальзака.

У 1885 годзе Радэн узяў памочніцу ў майстэрню, 19-гадовую Камілу Кладэль. Хутка яны ажаніліся нават нягледзячы на значную розніцу ва ўзросце. Нягледзячы на шлюб Радэн не страціў сувязі з Роз Бёрэ, з якой ён пазнаёміўся яшчэ падчас падарожжа па Бельгіі.

Да пачатку ХХ стагоддзя Радэн стаў вядомым скульптарам і французскі ўрад прадставіў яму асобны павільён на Сусветнай выстаўцы 1900 года. Вучнямі Радэна сталі такія вядомыя мастакі як Антуан Брудэль і Канстанцін Бранкузі.

Перад смерцю, Агюст Радэн перадаў ураду Францыі калекцыю сваіх твораў, з мэтай стварэння ў яго рэзідэнцыі (Hotel Biron) музея. Памёр Радэн у сваім доме ў Медоне, прыгарадзе Парыжа. Урад Францыі стварыў Музей Радэна ў 1919 годзе.

Літаратура

На замежных мовах

• Ruth Butler. Rodin: The Shape of Genius — Yale University Press, 1996. — 608 p. — ISBN 9780300064988.
• Bernard Champigneulle. Rodin — London: Thames and Hudson, 1999. — 285 p. — ISBN 0500200610.
• Albert Edward Elsen. Rodin — Museum of Modern Art, 1963. — 228 p.
• Albert Edward Elsen, Rosalyn Frankel Jamison, Bernard Barryte. Rodin's art: the Rodin Collection of the Iris & B. Gerald Cantor Center for Visual Arts at Stanford University — Oxford University Press, 2003. — 662 p. — ISBN 9780195133813.

Спасылкі

• На ВікіСховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Агюст Радэн
• Rodin Collection (англ.) . Iris & B. Gerald Cantor Center for Visual Arts at Stanford University. Архівавана з першакрыніцы 10 мая 2012. Праверана 22 лютага 2012.
• Rodin-Web.org — The Independent Academic Rodin Platform (англ.) . Hans de Roos, Munich, Germany (12.11.2011). Архівавана з першакрыніцы 10 мая 2012. Праверана 22 лютага 2012.