Аляксей Пятровіч, сын Пятра I
| Аляксей Пятровіч, сын Пятра I | |
| Партрэт Аляксея Пятровіча. Таннауэр І. Г., 1-а пал. 1710-х гг. | |
| Дата нараджэння: | 28 лютага 1690 |
|---|---|
| Дата смерці: | 26 чэрвеня 1718 (28 гадоў) |
Аляксе́й Пятро́віч (18 (28) лютага 1690 — 26 чэрвеня 1718), царэвіч, спадчыннік расійскага прастолу, старэйшы сын Пятра I і яго першай жонкі Еўдакіі Лапухінай.
Быў жанаты на прынцэсе Сафіі-Шарлоце Брауншвейг-Вольфенбітэльскай, сястры Лізаветы, жонкі імператара Карла VI. Дзеці — Наталля (1714—28) і Пётр (1715—1730), які заняў трон як імператар Пётр II.
У 1717 Аляксей без ведама бацькі ездзіў у Вену і Італію і вёў там сепаратныя перамовы з еўрапейскімі кіраўнікамі. За гэтую дзейнасць і процідзеянне новаўвядзенням бацькі быў пазбаўлены правы на прастоланаследдзе (люты 1718), а праз некалькі месяцаў адданы суду і асуджаны на смерць. Смяротны прысуд яму падпісаў Пётр Мацвеевіч Апраксін.
Памёр у Петрапаўлаўскай крэпасці 26 чэрвеня 1718 г., паводле афіцыйнай версіі, ад удару. У XIX стагоддзі былі выяўленыя дакументы, паводле якіх царэвіча незадоўга да смерці (ужо пасля вынясення прысуду) катавалі, і гэтае мука магла стаць непасрэдным чыннікам яго смерці. Існуюць дадзеныя, паводле якіх Аляксей быў таемна забіты ў турэмнай камеры па загадзе Пятра, але яны моцна супярэчаць адзін аднаму ў дэталях; існуючае «пісьмо А. І. Румянцава Тацішчаву (або Цітову)» з апісаннем забойства Аляксея — не выключана, што падробка XIX ст.