Андхра-Прадэш

З Вікіпедыя.

А́ндхра-Пра́дэш (англ.: Andhra Pradesh), штат на паўднёвым усходзе Індыі. Гранічыць са штатамі Махараштра, Чхатысгарх і Арыса на поўначы, Таміл-Наду на поўдні, Карнатака на захадзе і з Бенгальскім залівам на ўсходзе. Займае чацвёртае месца сярод штатаў па плошчы (275 068 км²) і насельніцтву (75,73 млн. чалавек, 2001), буйнейшы і найбольш населены штат паўднёвай Індыі. Адміністрацыйны цэнтр — Хайдарабад.

[правіць] Геаграфія

Андхра-Прадэш умоўна падзяляецца на тры геаграфічныя рэгіёны: Коста (Kosta, Coastal Andhra), Тэлангана (Telangana) і Раяласіма (Rayalaseema). Коста займае прыбярэжныя раўніны паміж Усходнімі Гатамі і Бенгальскім залівам. Тэлангана разлягаецца на захад ад Гатаў на Дэканскім плато. Раяласіма займае паўднёва-ўсходнюю частку штата і размяшчаецца на Дэканскім плато; яна аддзяляецца ад Тэлаганы Наламаскім узвышшам, а ад Косты Усходнімі Гатамі.

У Андхра-Прадэш другая па даўжыні берагавая лінія сярод індыйскіх штатаў — 970 км. Штат перасякаюць дзве вялікія ракі: Гадавары і Крышна.

[правіць] Насельніцтва

Большасць насельніцтва належыць да тэлугумоўных этнасаў (85%), тэлугу — другая па распаўсюджанасці мова Індыі. Этнічныя меншасці гавораць на урду (8%), хіндзі (2,5%) і тамільскай мове (1,5%).

Вернікі — індуісты (86%), мусульмане (9%), хрысціяне (4%).

Важнейшыя гарады:

Хайдэрабад — адміністрацыйны цэнтр і буйнейшы горад штата;
Гунтур — цэнтр тытунёвай і баваўнянай прамысловасці;
Тырупаты — галоўны рэлігійны (індуізм) цэнтр краіны;
Віджаявада — буйны гандлёвы цэнтр штата і чыгуначны вузел;
Вісакхапатнам — галоўны марскі порт Андхра-Прадэш, база Усходняга камандавання індыйскіх ВМС.

[правіць] Палітыка

Большасць месцаў у асамблеі штата займае Індыйскі нацыянальны кангрэс. Да 2004 штатам кіравала партыя Тэлугу Дэсам, саюзніца Бхаратыя джаната парты па Нацыянальным дэмакратычным альянсе. Саюзная ІНК партыя Тэлангана Раштра Самітхі ў свой час адкалолася ад Тэлугу Дэсам парты з сепаратысцкім праектам стварэння асобнага штата Тэлангана.

[правіць] Эканоміка

Плаціна ГЭС «Нагарджуна сагар» на рацэ Крышна

ВУП — 62 млрд. доллараў (2005).

Сельская гаспадарка — асноўны сектар эканомікі Андхра-Прадэш. Воды Гадавары і Крышны выкарыстоўваюцца для арашэння рысавых, трысняговых, баваўняных, мангавых і тытунёвых палеткаў.

Штат займае другое месца ў краіне па запасах мінеральных рэсурсаў і першае месца па гідраэлектраэнергетычных магутнасцях.

У апошнія гады ў штаце актыўна развіваюцца інфармацыйныя і біялагічныя тэхналогіі. У 2006-2007 Андхра-Прадэш займаў чацвёртае месца сярод усіх штатаў па ўзроўню экспарту IT-прадукцыі (19 млрд. рупій).

На тэрыторыі штата размяшчаецца індыйскі касмадром Шрыхарыкота.

[правіць] Спасылкі


Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Індыі
Штаты	Андхра-Прадэш · Аруначал-Прадэш · Арыса · Асам · Біхар · Гоа · Гуджарат · Джаму і Кашмір · Джхаркханд · Заходняя Бенгалія · Карнатака · Керала · Мадх'я-Прадэш · Маніпур · Махараштра · Мегхалая · Мізарам · Нагаленд · Пенджаб · Раджастхан · Сікім · Тамілнад · Трыпура · Утар-Прадэш · Утаракханд · Хар'яна · Хімачал-Прадэш · Чхатысгарх
Саюзныя тэрыторыі	Андаманскія і Нікабарскія астравы · Дадра і Нагархавелі · Даман і Дыу · Лакшадвіп · Нацыянальная сталічная тэрыторыя Дэлі · Пандышэры · Чандыгарх