Аскаміцэты

З пляцоўкі Вікіпедыя.
(Пасля перасылкі з Аскамікота)
Перайсці да: рух, знайсці
Аскаміцэты
Smardz-Morchella-Ejdzej-2006.jpg
Навуковая класіфікацыя
Міжнародная навуковая назва

Ascomycota Caval.-Sm., 1998

Пададдзелы і класы
Wikispecies-logo.svg
Сістэматыка
на Віківідах
Commons-logo.svg
Выявы
на Вікісховішчы
ITIS   610624
NCBI   4890
EOL   5577
MB   5577

Аскаміцэты, сумчатыя грыбы (Ascomycota) — аддзел грыбоў.

Біялагічныя асаблівасці[правіць | правіць зыходнік]

Налічваецца каля 30 тыс. відаў; на Беларусі больш за 10 парадкаў, каля 200 родаў, каля 500 відаў. Трапляюцца ў глебе і на арганічных субстратах. Да аскаміцэтаў адносяць амаль усе грыбы, што ўваходзяць у склад лішайнікаў.[1]

Маюць добра развіты септаваны гаплоідны міцэлій, галінасты, шматклетачны, што складаецца са шмат'ядзерных або аднаядзерных клетак. У некаторых (напр., дражджэй) сапраўдны міцэлій адсутнічае, ёсць толькі асобныя клеткі, здольныя пачкавацца. Размнажэнне вегетатыўнае (часткамі міцэлію), бясполае (канідыямі) і палавое (сумкаспорамі). У выніку палавога працэсу ўтвараюцца сумкі (адсюль назва) у выглядзе мяшочка з адтулінай, звычайна 8-споравыя, аднаклетачныя. У ніжэйшых аскаміцэтаў сумкі знаходзяцца непасрэдна на міцэліі, у вышэйшых — размешчаны ў пладовых целах (апатэцыях, клейстатэцыях і перытэцыях). У цыкле развіцця многіх сумчатых грыбоў адзначана канідыяльнае споранашэнне, якое мае выгляд плям, бугаркоў, налётаў. Канідыяносцы ўзнікаюць адзіночна, кучкамі або суцальным слоем на шчыльным спляценні міцэлію ці ў пікнідах.

Вегетатыўнае размнажэнне ажыццяўляецца ўчасткамі міцэлію, пачкаваннем ці шляхам рассячэння гіфы на асобныя клеткі і фармавання аідый, хламідыяспор і г.д. Важнае месца ў цыкле развіцця аскаміцэтаў адыгрывае бясполае размнажэнне пры дапамозе канідыяў. Асобныя групы грыбоў могуць развіваць некалькі відаў канідыяльнага споранашэння.

Класіфікацыя[правіць | правіць зыходнік]

Клас Археаскаміцеты (Archiascomycetes)
Клас Геміаскаміцэты, або голасумчатыя (Hemiascomycetes)
Клас Эўаскаміцэты, або сапраўдныя сумчатыя (Euascomycetes)
Клас Локулааскаміцэты (Loculoascomycetes)

Значэнне ў прыродзе і для чалавека[правіць | правіць зыходнік]

Сапратрофы, раскладаюць раслінныя і жывёльныя рэшткі, утвараюць плесні на прадуктах харчавання, прамысловых матэрыялах і вырабах. Многія паразіты, узбуджальнікі хвароб жывёл і чалавека (напр., мікозы), раслін (мучністай расы, паршы, плямістасцей і інш.).

Выкарыстоўваюцца ў сыраварэнні, хлебапячэнні і ў мікрабіялагічнай прамысловасці як прадуцэнты ферментаў, антыбіётыкаў і інш. Есць ядомыя (смаржкі, страчкі, труфелі).

Гл. таксама[правіць | правіць зыходнік]

Зноскі

  1. С. Бельская (2002)

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Бельская С. І. Сумчатыя грыбы // БЭ ў 18 т. Т. 15. Мн., 2002.
  • Гарибова Л. В., Лекомцева С. Н. Основы микологии: Морфология и систематика грибов и грибоподобных организмов. Учебное пособие. — М.: Товарищество научных изданий КМК, 2005.