Баксо

З пляцоўкі Вікіпедыя.
Перайсці да: рух, знайсці
Баксо з вермішэлем і смажанымі вантонамі

Баксо́, радзей басо́ (індан.: bakso, ba'so) — нацыянальная страва Інданезіі, уяўляе сабой фрыкадэлькі практычна з любых відаў мяса, рыбы і морапрадуктаў. Падаюцца, як правіла, у булёне або супе, часта з даданнем локшыны ці гародніны, часам абсмажанай. Страва карыстаецца папулярнасцю ў розных рэгіёнах краіны, перш за ўсё, на Яве і Суматры. Мае некаторае распаўсюджванне за межамі Інданезіі.

Паходжанне і распаўсюджванне[правіць | правіць зыходнік]

Рэцэпт баксо быў запазычаны з кітайскай кухні і распаўсюдзіўся ў Інданезіі па меры рассялення там выхадцаў з Кітая. Назва «баксо» паходзіць ад кітайскага «ба-са » (кіт. трад. 肉酥, спр. 肉酥 , піньінь: ròusū, пал.: жоусу, пэвэдзі: bah-so; літаральна — «рассыпчастае мяса»). Разам з тым, у XX стагоддзі баксо набыло настолькі шырокую папулярнасць у розных інданезійскіх рэгіёнах — перш за ўсё, на Яве і Суматры, што ўспрымаецца як у самой краіне, так і за мяжой як адна з асноўных страў інданезійскай кухні.[1]

У другой палове XX стагоддзя баксо атрымала распаўсюджванне і за межамі Інданезіі, перш за ўсё, у сумежных краінах — Малайзіі, Сінгапуры, а таксама ў Нідэрландах, былой метраполіі Інданезіі.[1]

Прыгатаванне[правіць | правіць зыходнік]

Прыгатаваныя мясныя баксо

Баксо можна гатаваць практычна з любых бялковых прадуктаў: ​​усіх відаў мяса, уключаючы субпрадукты, рыбы, морапрадуктаў і, радзей, з тофу, тэмпэ або некаторых відаў гародніны. Найбольш папулярнымі з'яўляюцца ялавічнае, курынае, крэветачнае баксо і баксо з ялавічных трыбухоў. Існуюць рэцэпты, якія прадугледжваюць змешванне фаршу з розных прадуктаў — напрыклад, з некалькіх гатункаў мяса ці з мяса і гародніны. Выраб баксо з свініны шырока практыкуецца сярод этнічных кітайцаў, аднак з улікам прыналежнасці большасці інданезійцаў да мусульманскай канфесіі яго распаўсюджванне досыць абмежавана.[2][3][4] Вядомы выпадкі крымінальных спраў па факце продажу аптавікамі базарным вытворцам баксо са свініны пад выглядам ялавічыны — напрыклад, у Джакарце ў 2012 годзе.[5]

Прадукты, прызначаныя для баксо, старанна адбіваюцца і перапрацоўваюцца ў вельмі дробны глейкі фарш (у рыбным варыянце ён практычна ідэнтычны японскаму сурымі). Традыцыйна для гэтых мэтаў выкарыстоўваюцца спецыяльныя металічныя сякеркі, аднак у цяперашні час усё часцей выкарыстоўваюцца ручныя і электрычныя мясасечкі і кухонныя камбайны.[3]

У фарш дадаецца невялікая колькасць мукі — звычайна тапіёкавай або сагавай, радзей кукурузнай, соль і молаты перац па смаку.[3] З яго робяцца круглыя ​​фрыкадэлькі дыяметрам, як правіла, 3-5 сантыметраў. Менавіта кансістэнцыя фаршу адрознівае баксо ад большасці іншых сечаных кулінарных вырабаў — з-за яго асаблівай глейкасці фрыкадэлькі атрымліваюцца выключна шчыльнымі і тугімі. Часам унутр фрыкадэлькі памяшчаецца начынка, напрыклад, варанае перапёлчынае яйка ці кавалачак тофу.[6][7]

Баксо часцей за ўсё вараць у вялікай колькасці вады. Аднак таксама папулярны і смажаны варыянт, які гатуецца на патэльні або на патэльні-вок у невялікай колькасці расліннага алею. Часам абсмажваюцца ўжо вараныя фрыкадэлькі.[8][9]

Галерэя[правіць | правіць зыходнік]

Цікавыя факты[правіць | правіць зыходнік]

Прэзідэнт ЗША Барак Абама, які правёў сваё дзяцінства ў Джакарце, у тэлефоннай размове з прэзідэнтам Інданезіі Сусіла Бамбангам Юдаёна, якая адбылася ў лістападзе 2008 года, прызнаўся, што вельмі сумуе па інданезійскай ежы, у прыватнасці, па баксо.[10][11]

Зноскі

  1. 1,0 1,1 Lies Suprapti, 2003, с. 5-8
  2. Lies Suprapti, 2003, с. 12-16
  3. 3,0 3,1 3,2 Yuyun Alamsyah, 2004, с. 7-9
  4. Bakso Goreng, 2011, с. 8-56
  5. Robertus Belarminus Ini Pengakuan Penjual Bakso Babi di Jakarta Selatan (індан.) . Kompas (19 снежня 2012 года). — Электроны варыянт газеты «Компас». Архівавана з першакрыніцы 25 мая 2013. Праверана 20 мая 2013.
  6. Yuyun Alamsyah, 2004, с. 10-58
  7. Bakso Goreng, 2011, с. 7-19
  8. Lies Suprapti, 2003, с. 9
  9. Bakso Goreng, 2011, с. 7
  10. Obama Missing Rambutan, Bakso and Nasi Goreng (англ.) . Jakarta Post (26 лістапада 2008 года). — Электроны варыянт газеты «Джакарта пост». Архівавана з першакрыніцы 23 красавіка 2013. Праверана 18 красавіка 2013 года.
  11. Obama Rindu Nasi Goreng, Bakso dan Rambutan (індан.) . Архівавана з першакрыніцы 23 красавіка 2013. Праверана 18 красавіка 2013 года.

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Rizal Khadafi. Atlas Kuliner Nusantara — Makanan Spektakuler 33 Provinsi. — Ciganjur: Bukune, 2008. — 97 p. — ISBN 602-8066-14-1
  • Dapur Kirana. Lezatnya Bakso Goreng. — Jakarta: Gramedia Pustaka Utama, 2011. — 57 p. — ISBN 978-979-22-7213-0
  • M. Lies Suprapti. Membuat Bakso Daging dan Ikan. — Yogyakarta: Penerbit Kanisius, 2003. — 69 p. — ISBN 979-21-0215-9
  • Yuyun Alamsyah. Membuat Sendiri Frozen Food — Bakso Spesial. — Jakarta: Gramedia Pustaka Utama, 2004. — 60 p. — ISBN 979-22-1104-7
  • Yuyun Alamsyah. Panduan Wirausaha Membuat Aneka Bakso. — Jakarta: Agro Media, 2008. — 77 p. — ISBN 979-00-6089-0

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]