Возера Балхаш

З пляцоўкі Вікіпедыя.
Перайсці да: рух, знайсці
Балхаш
каз. Балқаш
Lake Balkhash May 2007 2.JPG
Каардынаты: 46°32′27″ пн. ш. 74°52′44″ у. д. / 46.540833° пн. ш. 74.878889° у. д. (G) (O) (Я)
Вышыня над узроўнем мора

340 м

Даўжыня

605 км

Шырыня

от 9 до 74 км

Плошча

16,4 тыс. км²

Аб'ём

112 км³

Даўжыня берагавой лініі

2 385 км

Найбольшая глыбіня

26 м

Сярэдняя глыбіня

каля 6 м

Празрыстасць

1-5,5 м

Плошча вадазбору

413 000 км²

Балхаш (Казахстан)
Балхаш
Балхаш
Commons-logo.svg Катэгорыя на Вікісховішчы

Каардынаты: 46°32′27″ пн. ш. 74°52′44″ у. д. / 46.540833° пн. ш. 74.878889° у. д. (G) (O) (Я) Балхаш (каз. Балқаш) — бясцёкавае паўпрэснаводнае возера ва ўсходняй частцы Казахстана, у Балхаш-Алакольскай катлавіне, на вышыні 342 м над узроўнем мора.

Другое па велічыні непересыхаючае салёнае возера (пасля Каспійскага мора) і 13-е месца ў спісе найбуйнейшых азёр у свеце. Плошча возера зменьваецца ад 17 да 22 тыс км². Даўжыня 605 км, найбольшая шырыня 74 км, найбольшая глыбіня да 26 м, сярэдняя каля 6 м. Плошча вадазбору каля 501 тыс. км². Заходні і паўночны берагі высокія, скалістыя, паўднёвае ўзбярэжжа — плоская раўніна з зараснікамі трыснягу.

Паўвостраў Сарыесік падзяляе Балхаш на дзве часткі, злучаныя пралівам Узун-Арал (шыр. 4 км): заходнюю — шырокую, з моцна парэзанай берагавой лініяй і ўсходнюю — вузкую, берагавая лінія менш звілістая. У заходнюю частку ўпадае рака Ілі, ва ўсходнюю — рэкі Каратал, Аксу, Лепсы і інш. Самыя вялікія астравы Басарал і Тасарал.

Клімат у раёне возера пустынны. Высокая летняя тэмпература паветра (каля 24°С), нізкая адносная вільготнасць (55—60%), моцныя вятры спрыяюць выпарэнню (ад 950 да 1200 мм за год). Тэмпература вады на паверхні ад 0°С у снежні, да 28°С у ліпені. Ледастаў з лістапада да красавіка. Унікальнасць возера ў тым, што яно падзелена вузкім пралівам на дзве часткі з рознымі хімічнымі характарыстыкамі вады. Вада ў заходняй частцы амаль прэсная (да 1‰), празрыстасць да 1 м, жоўта-шэрага колеру, ва ўсходняй частцы — саленаватая (5‰), празрыстая да 5,5 м, колер ад блакітнаватага да ізумрудна-зялёнага.

Водзяцца прамысловыя рыбы: сазан, судак, марынка, акунь. Шмат вадаплаўных птушак. Ажыццяўляецца суднаходства. На паўночным беразе знаходзіцца горад Балхаш.

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Балхаш // БЭ ў 18 т. Т. 2. Мн., 1996.