Гамініды

З пляцоўкі Вікіпедыя.

ГАМІНІДЫ (лац.: Hominidae) — сямейства найболей прагрэсіўных прыматаў, якое паводле тэорыі эвалюцыі ўключае і людзей. Адносіцца да надсямейства чалавекападобных малпаў.

Раней да гамінідаў адносілі толькі людзей і іх вымерлых продкаў. Арангутанаў, гарыл і шымпанзэ вылучалі ў асобнае сямейства пангід, але пры такім азначэнні сямейства пангід становіцца парафілетычным, тым часам ў сучаснай біялогіі імкнуцца да монафілетычных таксонаў. Таму, бальшыня біёлагаў зараз уключаюць арангутанаў у сямейства гамінід у якасці подсемейства Ponginae. Апроч таго, гарыл і шымпанзэ часта ўключаюць у падсямейства Homininae, разам з людзьмі. Менавіта такая класіфікацыя паказаная ніжэй. Адкрытым застаецца пытанне аб класіфікацыі вымерлых гамінід, у тым ліку продкаў чалавека, напрыклад, такіх як чалавек умелы і інш.

Сямейства гамінід дзеліцца на два падсямейства з 4 родамі і 7 сучаснымі відамі:

• падсямейства Ponginae
  • арангутаны, Pongo
    • барнейскі арангутан, Pongo pygmaeus
    • суматранскі арангутан, Pongo abelii
• падсямейства Homininae
  • гарылы, Gorilla
    • заходняя гарыла, Gorilla gorilla
    • усходняя гарыла, Gorilla beringei
  • шымпанзэ, Pan
    • звычайны шымпанзэ, Pan troglodytes
    • баноба, Pan paniscus
  • людзі, Homo
    • чалавек разумны, Homo sapiens

Між тым, антраполагі часцей адносіць да гамінідаў толькі ўласна людзей і некаторых іх вымерлых продкаў (Australopithecus, Ardipithecus і інш.). Існавалі таксама пераходныя выкапневыя формы паміж імі і іншымі прыматамі (уранопитек, хунгаропитек і інш.), сістэматыка якіх не вызначаная. Гамініды ў антрапалогіі вылучаюцца на падставе двух простых крытэраў: двуногасць і рэдукцыя зуба-сківічнага апарата (памяншэнне клыкоў, парабалічная форма зубной дугі, скарочаныя сківіцы). Яны таксама адрозніваюцца ад іншых прыматаў буйнейшым мозгам (ад 600 да 2000 мл).

[правіць] Літаратура

• Алексеев В.П., Першиц А.И. История первобытного общества. М., 1999; М., 2001;
• Хрисанфова Е.Н., Перевозчиков И.В. Антропология. М.: Изд-во МГУ, 1999.