Гаспар-Гюстаў дэ Карыёліс

Гаспар-Гюстаў Карыёліс
Gaspard-Gustave de Coriolis
Дата нараджэння:	21 мая 1792(1792-05-21)
Месца нараджэння:	Парыж, Францыя
Дата смерці:	19 верасня 1843(1843-09-19) (51 год)
Месца смерці:	Парыж, Францыя
Краіна:	Францыя
Навуковая сфера:	матэматыка, фізіка
Альма-матэр:	Політэхнічная школа
Вядомы як:	сіла Карыёліса, тэарэма Карыёліса

Гаспар-Гюстаў дэ Карыёліс (фр.: Gaspard-Gustave de Coriolis; 21 мая 1792- 19 верасня 1843) - французскі матэматык, інжынер і навуковец. Больш за ўсё вядомы працай, прысвечанай вывучэнню эфекту Карыёліса. Таксама вядомы тэарэмай аб паскарэннях у абсалютным і адносным рухах, званай тэарэма Карыёліса.

Біяграфія

Скончыўшы Політэхнічную школу (1808), а затым (1812) Школу мастоў і дарог (фр.) ,ён некаторы час працаваў на будоўлях.

З 1816 года пачаў выкладаць у Політэхнічнай школе, дзе неўзабаве стаў прафесарам, а затым дырэктарам вучэбнай часткі школы. У 1829 годзе Гаспар-Гюстаў Карыёліс стаў прафесарам Школы мастацтваў (фр.) .

28 студзеня 1836 года становіцца членам Парыжскай Акадэміі Навук.

Публікацыі

З яго твораў найбольш вядомыя:

• «Calcul de l’effets des machines»,
• «Traité de mécanique des corps solides»
• «Théorie mathématique du jeu de billard»

Памяць

• Спіс найвялікшых вучоных Францыі, змешчаны на першым паверсе Эйфелевай вежы;
• Кратар на Месяцы
• Канадскае навукова-даследчае судна (англ.) 

Гл.таксама

• Сіла Карыёліса
• Параметр Карыёліса
• Карыёлісавы расходамеры

Літаратура

• Кориолис // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона: В 86 томах (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907.