Генрык Птушнік

З пляцоўкі Вікіпедыя.
Перайсці да: рух, знайсці
Генрых I Птушнік
ням.: Heinrich der Vogeler
Генрых I Птушнік
4-і герцаг Саксоніі
30 лістапада 912 — 2 ліпеня 936
Папярэднік: Атон I Яснавяльможны
Пераемнік: Атон II Вялікі
8-ы кароль Усходне-Франкскага каралеўства
6 мая 919 — 2 ліпеня 936
Папярэднік: Конрад I Франконскі
Пераемнік: Атон I Вялікі
 
Нараджэнне: каля 876
Смерць: 2 ліпеня 936(0936-07-02)
Мемлебен
Пахаваны: Кведлінбургскае абацтва
Род: Людальфінгі
Бацька: Атон I Яснавяльможны
Маці: Гедвіга фон Бабенберг
Жонка: 1-я: Хатэбурга Мерзебургская
2-я: Мацільда Вестфальская
Дзеці: Ад 1-га шлюбу:
сын: Танкмар
Ад 2-га шлюбу:
сыны: Атон I Вялікі, Генрых I, Бруна (Брунон)
дочкі: Герберга Саксонская, Эдвіга Саксонская

Генрык Птушнік (876 — 2 ліпеня 936) нямецкі кароль (919936) і герцаг Саксоніі (912936). З'яўляецца заснавальнікам дынастыі нямецкіх каралёў і імператараў. Лічыцца першым каралём сярэднявечнай Германіі, якая раней звалася Усходняя Францыя. Паспяхова стварыў і рэарганізаваў нямецкае войска, якое спыніла рабаванні венграў, напады нарманаў на поўначы і славян на ўсходзе.

Біяграфія[правіць | правіць зыходнік]

Яго бацька быў герцагам Саксоніі, а яго маці дачкой Карломана Баварскага. Пасля смерці свайго бацькі ў 912, Генрык становіцца герцагам Саксоніі. Ступіўшы на сталец, часта быў у канфлікце з паўднёвымі суседзямі, герцагамі Франконіі.

Нямецкі кароль[правіць | правіць зыходнік]

Калі ў 918 памёр кароль Конрад I, Генрыку было прапанавана стаць пераемнікам апошняга. Гэта было зусім нечаканым з улікам спрэчак, якія вялі паміж сабою Конрад і Генрык з-за Цюрынгію. Па легендзе, калі пасланне аб прапанове стаць каралём дайшло да Генрыка, той займаўся лоўляй птушак, з-за чаго і атрымаў псеўданім «Птушкар».

У 919 франконскія і саксонскія дваране абралі каралём Генрыка. Генрык адмовіўся быць памазаным Царквой, таму што ён нібы жадаў быць каралём — абраным народам, а не царквою. Але баварскі герцаг Арнульф не прызнаў Генрыка і заставаўся яму антыкаралём да 921, калі Генрык перамог Баварыю і прымусіў паклясціся яе ў вернасці.

Валадарства[правіць | правіць зыходнік]

Генры зрабіў некалькі спроб заваяваць Латарынгію, якая з 910 знаходзілася пад кантролем французаў. Рудольф Бургундскі з вялікім войскам імунуўся прадухіліць гэты намер. Але ў 925 немцы здолелі перамагчы і далучыць Латарынгію да складу Германіі. Такім чынам Латарынгія засталася на працягу некалькіх стагоддзяў у нямецкім валоданні і стала пятым герцагствам у нямецкім каралеўстве.

Герцагствы:

Войска[правіць | правіць зыходнік]

Генрык Птушнік быў паспяховым ваенным лідарам. Германія ўвесь час адчувала знішчальныя напады венграў. У 924 Генрык плаціць ім вялікую даніну, з тым каб забяспечыць мір на дзесяць гадоў, на працягу якіх Генрык вастанавіў абарончую здольнасць гарадоў і стварыў новую элітную армію.

Новаўтворанае войска, у ядры якога стаялі цяжкія рыцары, пайшло спачатку ва ўсходнім кірунку пад Эльбу. Тут асноўным насельніцтвам былі славяне, якія сталі лёгкай здабычай новападрыхтованага войска. З 928 войска захапіла шэраг гарадоў, а ў 929 задушыла паўстанне ў Чэхіі.

У 933 венгры зноў атакавалі, але на гэты раз Генрык здолеў іх перамагчыы.

На поўначы існавалі сталыя праблемы з нарманамі, якія рабавалі гарады паўночнай Германіі. Генрык правёў супраць іх шэраг кампаній, падчас якіх далучыў да Германіі некаторыя тэрыторыі.

Аб'яднаная дзяржава[правіць | правіць зыходнік]

Калі Генрых I памёр у 936, усе нямецкія герцагствы былі аб'яднаныя ў адно каралеўства. Ён стаў першым нямецкім каралём. Яго сын, Атон I, стаў імператарам Свяшчэннай Рымскай імперыі. Другі сын стаў герцагам Баварыі, а трэці архібіскупам Кёльна.

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]