Горад Лепель

Горад Лепель Сцяг Герб Каардынаты 54.875, 28.69444454°52′30″ пн. ш. 28°41′40″ у. д.54.875° пн. ш. 28.694444° у. д.    Краіна Беларусь Першае згадванне 1439 Насельніцтва 17,4 тыс. чалавек (2010) Часавы пояс UTC+3 Тэлефонны код 2132 Паштовы індэкс 211174 Афіцыйны сайт http://lepel.vitebsk-region.gov.by Лепель

Ле́пель — горад у Віцебскай вобласці Беларусі, адміністрацыйны цэнтр Лепельскага раёна, на беразе Лепельскага возера. У 115 км ад Віцебска. Канцавая станцыя на чыгуначнай лініі Орша—Лепель. Аўтамабільнымі дарогамі злучаны з Полацкам, Мінскам, Віцебскам, Оршай. Насельніцтва 18,6 тыс. чал. (2009).

Гісторыя

Упершыню згадваецца ў 1439, як веска і маёнтак Лепель на востраве Лепельскага возера. У 1558-1583 тут існаваў Лепельскі замак, а ў 1563 паселішча атрымала статус горада, размяшчалася на востраве і заходнім беразе возера (цяпер вёска Стары Лепель). У 1586 Л. І. Сапега заснаваў за тры кіламетра ад Лепеля ў весцы Белай мястэчка Белы Лепель або Новы Лепель (цяпер горад Лепель), куды быў перанесены гандлевы цэнтр, пабудаваны замак, царква і касцел. Перададзены Сапегамі аднаму з віленскіх кляштароў. З 1793 у складзе Расіі, цэнтр павета. У 1797—1807 каля Лепеля створаная Бярэзінская водная сістэма. У 1805 перададзены ў казну. З 1924 — цэнтр раёна, з 1925 чыгуначная станцыя на лініі Орша—Лепель, у 1935—1938 цэнтр акругі. У Вялікую Айчынную вайну ў Лепелі і раёне фашысты знішчылі 5229 чалавек. Дзейнічала антыфашысцкае падполле.

Дэмаграфія

• 1580 — ~2 тыс. чал. (300 двароў)
• 1864 — ~2,1 тыс. чал.
• 1897 — 6,3 тыс. чал.
• 1959 — 9,7 тыс. чал.
• 1970 — 13,1 тыс. чал.
• 1998 — 19,4 тыс. чал.
• 2006 — 18,8 тыс. чал.
• 2007 — 18,7 тыс. чал.
• 2008 — 18,6 тыс. чал.
• 2009 — 18,6 тыс. чал.

Эканоміка

У Лепелі працуюць прадпрыемствы машынабудавання і металаапрацоўкі, дрэваапрацоўчай і харчовай прамысловасці. Метэастанцыя. Лепельская ГЭС. Гасцініца. Дом паляўнічага.

Адукацы, культура, ахова здароўя

У горадзе дзейнічаюць агратэхнічны каледж, ліцэй, 4 сярэднія школы, школа мастацтваў, Дом рамёстваў, Дом культуры, пры якім існуе народны тэатр «Пошук», Лепельскі краязнаўчы музей, 2 бібліятэкі. Ёсць метэастанцыя. Дзейнічае дзіцячы санаторый.

Выдатныя мясціны

• Лепельскі касцёл св. Казіміра (2-й пал. 19 ст.)
• Лепельская Параскева-Пятніцкая царква (пач. 20 ст.)
• магілы савецкіх воінаў і партызан
• помнікі Вызвалення, савецкім воінам, партызанам і падпольшчыкам.

Вядомыя асобы

• К. Т. Саленік (1811-1851), украінскі акцёр, аднаго з заснавальнікаў украінскага рэалістычнага тэатра

У Сеціве

	Адміністрацыйны падзел Віцебскай вобласці
Раёны:  Аршанскі • Бешанковіцкі • Браслаўскі • Верхнядзвінскі • Віцебскі • Гарадоцкі • Глыбоцкі • Докшыцкі • Дубровенскі • Лепельскі • Лёзненскі • Міёрскі • Пастаўскі • Полацкі • Расонскі • Сенненскі • Талачынскі • Ушацкі • Чашніцкі • Шаркоўшчынскі • Шумілінскі •• Гарады:  Віцебск • Наваполацк • Орша • Полацк