Горад Шпаер

Горад

Шпаер
Speyer

Герб

Каардынаты: 49°19′10″ пн. ш. 8°25′52″ у. д. / 49.319444° пн. ш. 8.431111° у. д. ^(G) ^(O) ^(Я)49.319444, 8.43111149°19′10″ пн. ш. 8°25′52″ у. д. / 49.319444° пн. ш. 8.431111° у. д. ^(G) ^(O) ^(Я)

Краіна	Германія
Зямля	Рэйнланд-Пфальц
Унутранае дзяленне	4 гарадскіх раёна
Обербургамістр	Вернер Шынелер (ХДС)
Плошча	42,58 км²
Вышыня цэнтра	92-113 м
Насельніцтва (2006)	50 648 чалавек
Часавы пояс	UTC+1, улетку UTC+2
Тэлефонны код	06232
Паштовы індэкс	67346
Аўтамабільны код	SP
Афіцыйны код	07 3 18 000
Афіцыйны сайт	http://www.speyer.de/ (ням.)

Шпаер

Шпаер на Вікісховішчы

Шпа́ер (таксама Шпэер; ням.: Speyer) — горад зямельнага падпарадкавання ў Германіі, у зямлі Рэйнланд-Пфальц.

Размешчаны на Рэйне (рэгіён Рэйн-Некар). Насельніцтва - каля 50 тысяч.

Шпаерскі сабор, аб'ект культурнай спадчыны ЮНЕСКА

Назва[правіць]

Археалагічныя дадзеныя дазваляюць меркаваць, што горад быў населены кельтамі 500 гадоў да н. э., спачатку насіў назву Навіамаг (Noviomagus), пазней, у эпоху рымлян, горад быў вядомы пад імем Аўгуста Неметум і Цывітас Неметум (горад племя Неметэр), па імені германскага племені, засяляўшага гэтую вобласць. У VI стагоддзі горад атрымаў імя Спіра (Spira) ад назвы ракі Шпаербах (Speyerbach), якая працякае праз горад. У Сярэднявечча Шпаер быў надзвычай важны.

Геаграфія[правіць]

Шпаер размешчаны на Верхнярэйнскай нізіне ў 20 км на поўдзень ад Людвігсхафен а і Манхайм а і ў 34 км да поўначы ад Карлсруэ,на месцы ўпадзення ракі Шпаербах у Рэйн. На процілеглым баку, адпаведна, на ўсход ад ракі размешчана паселішча Зігельхайн (Siegelhain), якое можа быць аднесена да Хакенхайму.

Гісторыя[правіць]

10 да н. э. — заснаванне рымскага ваеннага лагера на тэрыторыі Шпаера
346 — першыя згадванні біскупа горада
496 да 506 — першае з'яўленне імя «Спіра»
1030 — імператар Свяшчэннай Рымскай імперыі Конрад II пачынае будаўніцтва Шпаерскага сабора. На гэты дзень гэта - самая вялікая царква ў раманскім стылі, якая захавалася. З 1981 года - аб'ект сусветнай культурнай спадчыны ЮНЕСКА.
1076 — імператар Генрых IV здзяйсняе з сваёй сталіцы Шпаера знакаміты паход у Каносу
1096 — вядомы яўрэйскі пагром падчас першага крыжовага паходу
1294 — Шпаер губляе свае былыя сталічныя правы і з гэтага часу вольны горад Свяшчэннай Рымскай імперыі
1529 — на з'ездзе ў Шпаеры прадстаўнікі лютэранскіх нямецкіх княстваў выказваюць пратэст супраць анты-рэфармацыйнай рэзалюцыі. Адсюль паняцце пратэстантызм
1689 — горад моцна разбураны французскімі атрадамі
Паміж 1792 і 1814 Шпаер знаходзіцца пад французскім кіраваннем
1990 — Шпаер святкуе сваё 2000-годдзе
1991 — Музей тэхнікі ў Зінсхайме адкрывае свой філіял у Шпаеры