Дзеразападобныя

З пляцоўкі Вікіпедыя
Перайсці да: рух, знайсці
Дзеразападобныя
Decisive 835105881.jpg
Баранец звычайны
Навуковая класіфікацыя
Міжнародная навуковая назва

Lycopodiophyta D.H.Scott, 1909

Wikispecies-logo.svg
Сістэматыка
на Віківідах
Commons-logo.svg
Выявы
на ВікіСховішчы
ITIS   500002
NCBI   3242
EOL   4165

Дзеразападобныя (Lycopodiophyta) — аддзел вышэйшых споравых раслін.

Найбольш прымітыўная і старажытная з вышэйшых раслін сістэматычная група. Вышэйшага развіцця дасягнулі ў карбоне. Уключаюць 2 класы: дзеразовыя і палушнікавыя, 8 родаў і каля 1300 відаў. Пашыраны па ўсім зямным шары, асабліва ў трапічных і субтрапічных лясах. На Беларусі 7 відаў з родаў баранец, дзераза, дзярэзка, дыфазіястр і палушнік. Растуць у яловых, хваёвых, радзей у мяшаных і лісцевых лясах, на балотах, у азёрах.

Сучасныя дзеразападобныя — раўна- (дзярэзы і інш.) і разнаспоравыя (селягінелы, палушніхі) шматгадовазялёныя травяністыя расліны, рэдка паўкусты (сярод выкапнёвых былі і дрэвы — лепідадэндраны і сігілярыі) з чаргаваннем пакаленняў — спарафіту (бясполае) і гаметафіту (палавое). Спарафіт мае дадатковыя карані, сцяблы і лісце (філоіды). Лісце вузкае, дробнае, простае, сядзячае, чаргаванае або супраціўнае, размешчанае па спіралі, зрэдку сабранае ў кальчакі. Размнажаюцца спорамі. Са споры развіваецца гаметафіт (зарастак) — падземны або надземны, зялёны або бясколерны сапратрофны, утвараюцца мужчынскія і жаночыя гаметангіі — антэрыдый і архегоній. Потым адбываецца палавы працэс, у выніку якога фарміруецца спарафіт.

Лекавыя, фарбавальныя (даюць жоўтую і зялёную фарбы) і дэкаратыўныя расліны. Некаторыя віды ядавітыя.

Гл. таксама[правіць | правіць зыходнік]

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Вынаеў Г. Дзеразападобныя // БЭ ў 18 т. Т. 6. Мн., 1998.
  • Дзеразападобныя, хвошчападобныя, папарацепадобныя, голанасенныя, пакрытанасенныя / В. І. Парфёнаў і інш.]. - Мінск: Народная асвета, 1980. - 142, [2] с. – (Наша прырода).