Другая грамадзянская вайна ў Судане

Другая грамадзянская вайна ў Судане
Дата 1983—2005 Месца Судан Прычына палітыка арабізацыі Поўдня Вынік Найвашскае пагадненне
Праціўнікі
Судан	Паўднёвы Судан НАВС пры падтрымцы: Эфіопія Уганда
Камандуючыя
Джафар Мухамед Німейры Амар Хасан аль-Башыр	Джон Гаранг
Агульныя страты
каля 2 000 000 загінулых

Рэгіён Паўднёвага Судана

Другая грамадзянская вайна ў Судане — вайна арабаў Судана супраць неарабскіх народаў Поўдні, якая доўжылася 22 года (1983—2005) і суправаджалася актамі генацыду, масавымі забойствамі і выгнаннямі мірнага насельніцтва. Па ацэнцы 2001 года, ужо да гэтага часу каля 2 мільёнаў чалавек загінулі, а 4 мільёна апынуліся бежанцамі. Ваенныя дзеянні і забойствы грамадзян выклікалі таксама голад і эпідэмічныя захворванні, якія суправаджаліся гібеллю людзей.

Вайна вялася паміж арабскім урадам Судана, які базіраваўся на поўначы, і ўзброенай групоўкай НАВС (Народная армія вызвалення Судана, SPLA), якая прадстаўляла паўднёўцаў-неарабаў. Прычынай вайны з'явілася палітыка ісламізацыі, пачатая ўрадам Судана на чале з Джафарам Німейры ў 1983. Штуршком да пачатку вайны стала напружанасць ва ўзброеных сілах краіны, выкліканая адпраўкай на Поўнач падраздзяленняў, якія складаліся з неарабскіх жыхароў Поўдня. Баявыя дзеянні ішлі з пераменным поспехам. У 2002 годзе пачаўся мірны працэс, які завяршыўся ў студзені 2005 падпісаннем Найвашскага мірнага пагаднення.

Дзеці салдаты

Арміі абодвух бакоў залічалі дзяцей у свае шэрагі. Пагадненне 2005 года было неабходна, каб дзеці-салдаты былі дэмабілізаваны і адправіліся дадому. НАВС сцвярджала, што адпусціла 16000 сваіх дзяцей-салдат у перыяд паміж 2001 і 2004 гадах. Аднак міжнародныя назіральнікі (ААН і Глабальны даклад 2004) выявілі дэмабілізаваных дзяцей, паўторна залучаных НАВС. У 2004 годзе налічвалася ад 2500 да 5000 дзяцей, якія працуюць у НАВС. Паўстанцы абяцалі дэмабілізаваць усіх дзяцей да канца 2010 года.

Гл. таксама

• Паўднёвы Судан
• Народна-вызваленчая армія Судана