Еўрапейскі Саюз
З пляцоўкі Вікіпедыя.
Еўрапейскі Саюз - міжнародная ўрадавая ўстанова, якая аб’ядноўвае 27 дзяржаваў Еўропы. Быў заснаваны 1 студзеня 1993 года згодна з Маастрыхцкай дамовай.
Змест |
[правіць] Гісторыя
Ідэі пан'еўрапіізма, доўгі час высоўваліся мыслярамі на працягу гісторыі Еўропы, з асобай сілай загучалі пасля Другой сусветнай вайны. У пасляваенны перыяд на кантыненце з'явіўся цэлы шэраг арганізацый: Рада Еўропы, НАТО, Заходнееўрапейскі саюз.
Першы крок у бок стварэння сучаснага Еўрасаюза быў зроблены ў 1951: ФРГ, Бельгія, Нідэрланды, Люксембург, Францыя, Італія падпісалі дамову аб установе Еўрапейскага аб'яднання вугля і сталі (ЕАВС, ECSC — European Coal and Steel Community), мэтай якога стала аб'яднанне еўрапейскіх рэсурсаў па вытворчасці сталі і вугля, у сілу дадзеная дамова ўступіў з ліпеня 1952 г.
З мэтай паглыблення эканамічнай інтэграцыі тыя жа шэсць дзяржаў у 1957 заснавалі Еўрапейскую эканамічную супольнасць (ЕЭС, Агульны рынак) (EEC — European Economic Community) і Еўрапейскую супольнасць па атамнай энергіі (Еўратам, Euratom — European Atomic Energy Community). Найважнейшым і шырокім па сферы кампетэнцыі з гэтых трох еўрапейскіх супольнасцяў з'яўлялася ЕЭС, так што ў 1993 годзе яно было афіцыйна пераназвана ў Еўрапейскую супольнасць (EC — European Community).
Працэс развіцця і ператварэння гэтых еўрапейскіх супольнасцяў у сучасны Еўрапейскі саюз адбываўся доўгім шляхам, па-першае, перадачы ўсё большага ліку функцый кіравання на наднацыянальны ўзровень і, па-другое, павелічэнне ліку ўдзельнікаў інтэграцыі.
[правіць] Гісторыя пашырэння ЕС
| Год | Краіна | Агульная колькасць членаў |
|---|---|---|
| 1957 | .svg){kind=small} Бельгія  Германія  Італія  Люксембург  Нідэрланды  Францыя |
6 |
| 1973 |  Вялікабрытанія  Данія  Ірландыя |
9 |
| 1981 |  Грэцыя |
10 |
| 1985 |  Грэнландыя (аўтаномная тэрыторыя Даніі) выходзіць з супольнасці |
10 |
| 1986 |  Партугалія  Іспанія |
12 |
| 1990 |  ГДР (далучылася да ФРГ) |
12 |
| 1995 |  Аўстрыя  Фінляндыя  Швецыя |
15 |
| 2004 |  Венгрыя  Кіпр  Літва Шаблон:MLT  Польшча  Славакія  Славенія  Чэхія Шаблон:EST |
25 |
| 2007 |  Балгарыя  Румынія |
27 |
17 снежня 2005 г афіцыйны статут кандыдата на ўступ у ЕС быў прадстаўлены Македоніі. Вызначаны тэрмін пачатку перамоў аб уступе з Харватыяй. Таксама падпісаны шэраг дакументаў, якія адносяцца да Турцыі, Малдавіі і Украіны, але пэўныя далягляды ўступа ў ЕС гэтых дзяржаў пакуль яшчэ не ясныя.
[правіць] Нарвегія
У Нарвегіі двойчы праводзілі рэферэндумы аб уступе ў ЕС, у 1972 і 1994 гадах. На першым рэферэндуме асноўныя асцярогі звязваліся з абмежаваннем незалежнасці, на другім — з сельскай гаспадаркай.
[правіць] Асноўныя падзеі ў гісторыі паглыблення інтэграцыі ЕС
- 1951 — Парыжская дамова і стварэнне Еўрапейскага аб'яднання вугля і сталі (ЕОУС)
- 1957 — Рымская дамова і стварэнне Еўрапейскіх эканамічных супольнасцяў (ужываецца, як правіла, у адзіным ліку)(ЕЭС) і Еўратама
- 1967 — дамова аб зліцці, у выніку якой была створана адзіная Рада і адзіная Камісія для трох еўрапейскіх супольнасцяў ЕАВС, ЕЭС і Еўратама
- 1979 — першыя ўсенародныя выбары ў Еўрапейскі парламент
- 1985 — падпісанне Шэнгенскай дамовы
- 1986 — Адзіны еўрапейскі акт — першая істотная змена ўстаноўчых дамоў ЕС
- 1993 — Маастрыхтцкая дамова і стварэнне на аснове Супольнасцяў Еўрапейскага саюза
- 1999 — уводзіны адзінай еўрапейскай валюты — еўра (у наяўным звароце з 2002)
- 2004 — падпісанне Канстытуцыі ЕС (у сілу не ўступіла)
- 2007 — падпісанне Дамовы аб рэфармаванні ў Лісабоне
- 2007 — лідэры Францыі, Італіі і Іспаніі абвясцілі аб стварэнні новай арганізацыі — Міжземнаморскага саюза
[правіць] Cпасылкі
