Канстанцін X Дука

З пляцоўкі Вікіпедыя
Перайсці да: рух, знайсці
Канстанцін X Дука
грэч.: Κωνσταντίνος Ι΄ Δούκας
Канстанцін X Дука
Візантыйскі імператар
24 лістапада 1059 — 22 мая 1067
Папярэднік: Ісак I Камнін
Пераемнік: Міхаіл VII
 
Нараджэнне: каля 1006
Смерць: 22 мая 1067({{padleft:1067|4|0}}-{{padleft:5|2|0}}-{{padleft:22|2|0}})
Горад Канстанцінопаль
Жонка: Еўдакія Макрэмбалітыса
Дзеці: Міхаіл VII Дука

Канстанцін X Дукавізантыйскі імператар у 10591067 гадах.

Канстанцін браў удзел у паўстанні Ісака Камніна (валадарыў 1057—1059) супраць Міхаіла VI, за што быў узведзены Ісакам у ганаровы сан «кесара», але хутка склаў з сябе гэта званне і адправіўся на службу ў адну з усходніх правінцый. Канстанцін вярнуўся адтуль у Канстанцінопаль у 1059 годзе, калі групе прыдворных і вышэйшага духавенства, на чале са знакамітым навуковым і дзяржаўным дзеячам Міхаілам Пселам, удалося, у выніку складанай, майстэрскі сплеценай інтрыгі, пераканаць Ісака пастрыгчыся ў манахі і прызначыць сваім пераемнікам Канстанціна.

Патрапіўшы на прастол стараннямі партыі, апазіцыйнай Ісаку, які строга пераследваў незаконныя захопы арыстакратыі і духавенства, адбіраў свецкія і царкоўныя маёмасці, скарачаў жалаванне чыноўнікам і абапіраўся галоўным чынам на войска, — Канстанцін, які імкнуўся толькі да ўзбагачэння фіску, ўзмацняў падатковы цяжар і праяўляў недарэчную ашчаднасць у ваенных выдатках, быў дрэнным імператарам: ён не сумеў аказаць належнага супраціўлення ні сельджукскім туркам, якія рабавалі Усход Малой Азіі, ні узам, якія пераходзілі Дунай і спусташалі Балканскі паўвостраў.

Незадаволенасць кіраваннем Канстанціна выказалася ў змове, якая ўзнікла ў 1060 або 1061 годзе і ставіла мэтай звяржэнне і забойства Канстанціна. Аднак, змова не ўдалася і ваенна-патрыятычная апазіцыя замоўкла да самай смерці Канстанціна.

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Скабаланович, «Византийское государство и церковь в XI в.» (СПб., 1884).

Гл. таксама[правіць | правіць зыходнік]

Пры напісанні гэтага артыкула выкарыстоўваўся матэрыял з Энцыклапедычнага слоўніка Бракгаўза і Ефрона (1890—1907).