Кіпарыс

З пляцоўкі Вікіпедыя.
Перайсці да: рух, знайсці
Кіпарыс вечназялёны

Кіпарыс, цыпрыс (лац.: Cupressus) — род хвойных вечназялёных дрэў і хмызнякоў сямейства кіпарысавых (Cupressaceae). Прыкладна 12 відаў родам з захаду Паўночнай Амерыкі, з Мексікі, Паўднёва-ўсходняй Еўропы і ўмеранага пояса Азіі. Лісце дробныя лускападобнае; насенне ў сферычных дравяністых або скурыстых шышках спее да канца другога года пасля апладнення семязавязяў.

Кіпарыс вечназялёны (C. sempervirens) у дзікім выглядзе расце на поўдні Еўропы і захадзе Азіі, дзе разводзіцца з антычных часоў. Дасягае ў вышыню 24 м. Лісце цёмна-зялёнае, дыяметр шышак да 3,8 см. Вядома некалькі разнавіднасцяў – з пірамідальнай або разгалістай кронай. Культывуюцца часцей за ўсё пірамідальныя формы (напрыклад, у Крыме і на Чарнаморскім узбярэжжы Каўказа).

Кіпарыс плакучы (C. funebris) з Кітая часта высаджваюць вакол храмаў на радзіме і ў Японіі. Вышыня да 18 м, галіны павіслыя, лісце светла-зялёнае, дыяметр шышак 1,3 см.

Кіпарыс буйнаплодны (C. macrocarpa) сустракаецца ў дзікім стане толькі на вузкай паласе даўжынёй 3 км на ўзбярэжжы Каліфорніі. Дрэва хутка расце, дасягаючы ў вышыню 12 м. Лісце светла- або цёмна-зялёнае, дыяметр шышак да 3,8 см. Гэты від добра пераносіць розныя кліматычныя ўмовы і моцнае абразанне, таму яго высаджваюць у выглядзе зялёных агароджяў або дэкаратыўных дрэў з фігурнай кронай. Гэта самая распаўсюджаная дэкаратыўная вечназялёная парода ціхаакіянскіх штатаў ЗША. Яе таксама разводзяць у цёплым поясе Еўропы, умераных абласцях Паўднёвай Амерыкі і Аўстраліі. Вядома некалькі разнавіднасцяў.

Кіпарыс арызонскі (C. arizonica) з паўднёвага захаду ЗША і з Мексікі дасягае ў вышыню 21 м. У яго шэрая кара маладых парасткаў і тонка завостраныя бледна- або шэра-зялёнае лісце. Цёмна-карычневая кара старых дрэў адслойваецца доўгімі вузкімі валокнамі. Шышкі дыяметрам да 2,5 см. Гэты від шырока разводзіцца на паўднёвым захадзе ЗША.