Малдова

Republica Moldova

(Сцяг) (Герб)
Нацыянальны дэвіз: няма
Афіцыйная мова	Малдаўская
Сталіца	Кішынёў
Найбуйнейшы горад	Кішынёў
Урад Прэзідэнт Прэм'ер-міністр	Парламенцкая рэспубліка Уладзімір Варонін Васіле Тарлеў
Плошча  - Агульная  - % вады	33 843 км2 1,4%
Насельніцтва  - Агульнае (2005)  - Шчыльнасць	4 455 421 131/км²
Валюта	Леў (MDL)
Часавы пояс  - улетку	CET (UTC+2) CEST (UTC+3)
Незалежнасць  - ад СССР	27 жніўня 1991
Дзяржаўны гімн	Limba noastră
Аўтамабільны знак
Дамен верхняга ўзроўню	.md
Тэлефонны код	+373

Малдова (афіцыйная назва Рэспубліка Малдова) — краіна ў Еўропе. Мяжуе з Румыніяй і Украінай. Непасрэднага выхаду да мораў не мае. Праз тэрыторыю краіны працякае рака Днестр, на ўсходнім беразе якой знаходзіцца самаабвешчаная Прыднястроўская Малдаўская Рэспубліка.

Геаграфія

Малдова размешчана на крайнім паўднёвым захадзе Усходне-Еўрапейскай раўніны, у другім часавым поясе, і займае вялікую частку Міжрэчча Днястра і Прута, а таксама вузкую паласу левабярэжжа Днястра ў яго сярэднім і ніжнім цячэнні. Не маючы выхаду да мора, краіна геаграфічна належыць да прычарнаморскага рэгіёна, пры гэтым у Малдовы ёсць выхад да Дунаю (працягласць берагавой лініі - 600 м).

Паверхня Малдовы прадстаўляе сабой узгорыстую раўніну, раздзеленую рачнымі далінамі. Сярэдняя вышыня над узроўнем мора - 147 м, максімальная - 429,5 м (гара Баланешты). Карысныя выкапні: вапнякі, гіпс, гліны, шкляны пясок, гравій, невялікія радовішчы нафты і газу.

Клімат умерана кантынентальны. Зіма мяккая, кароткая, лета цёплае, працяглае. Сярэдняя тэмпература студзеня -4 °C, ліпеня 21 °C. Абсалютны мінімум -36 °C, максімум 42 °C. Сярэдняя гадавая колькасць ападкаў вагаецца ў межах 380-550 мм.

Глебы пераважна чарназёмныя (75%). Большая частка тэрыторыі Малдовы ўзараная. Стэпавая расліннасць захавалася толькі на невялікіх участках. Лясы займаюць 6% тэрыторыі.

Прыродныя раёны:

• Паўночна-малдаўскі лесастэпавы,
• Цэнтральна-малдаўскі лясны (Кодры),
• Паўднёва-малдаўскі стэпавы.

Гісторыя

Да 14 стагоддзя тэрыторыя сучаснай Малдовы была часткай уладанняў розных племянных саюзаў (гета-дакі, готы, анты) і дзяржаўных утварэнняў (Старажытнаруская дзяржава, Галіцкае княства, Залатая Арда). З другой паловы 14 стагоддзя — у складзе Малдаўскага княства, у 16-18 стагоддзях — пад уладай Асманскай імперыі.

У канцы 18 стагоддзя Расійскай імперыяй анексавана левабярэжжа Днястра, у 1812 — Бесарабія. У 1917 абвешчаная Малдаўская Дэмакратычная Рэспубліка. З 1918 - Бесарабія ў складзе Румыніі. У 1924 на тэрыторыі Украінскай ССР створана Малдаўская АССР. У 1940 у выніку падпісання Пакта Молатава-Рыбентропа Бесарабія перададзена СССР, створана Малдаўская ССР. Падчас Вялікай Айчыннай вайны была акупаваная ў 1941-1944 нямецкімі і румынскімі войскамі. 24 жніўня 1944, у выніку Ясска-Кішынёўскай аперацыі, тэрыторыя Бесарабіі была зноў занятая савецкімі войскамі.

27 жніўня 1991 абвешчана незалежнасць Рэспублікі Малдова. У 1992 напружаная палітычная сітуацыя ў зоне Прыднястроўя перарасла ў ўзброены канфлікт.

Палітыка і дзяржаўны лад

Дачыненні з Беларуссю

Дыпламатычныя дачыненні ўрады ўстанавілі 19 лістапада 1992 года.

Гл. таксама

• Гагаузія