Панцырныя малюскі

З пляцоўкі Вікіпедыя
Перайсці да: рух, знайсці
Панцырныя малюскі
Acanthopleura granulata.jpg
Acanthopleura granulata
Навуковая класіфікацыя
Міжнародная навуковая назва

Polyplacophora Blainville, 1816

Сінонімы
Wikispecies-logo.svg
Сістэматыка
на Віківідах
Commons-logo.svg
Выявы
на ВікіСховішчы
ITIS   78807
NCBI   6650
EOL   2680

Панцырныя малюскі, таксама хітоны (Polyplacophora) — клас малюскаў (Mollusca).

Марскія жывёлы. Выпуклая спіна прыкрыта ракавінай, што падзяляецца на 8 пласцін. Каля 1000 відаў. Распаўсюджаныя практычна ва ўсіх морах.

Апісанне[правіць | правіць зыходнік]

Большасць маюць падоўжана-авальную форму. Выпуклая спіна прыкрыта ракавінай. Найбольш буйныя прадстаўнікі дасягаюць даўжыні 20-30 см і вагі ў некалькі кілаграмаў.

Ракавіна хітонаў складаецца з васьмі пласцін, якія незалежна фармуюцца ў ходзе эмбрыягенеза. Пласцінкі размешчаны паслядоўна уздоўж пярэдняй-задняй восі цела. Першая і апошняя пласцінкі адрозніваюцца ад астатніх па форме. Сярэднія шэсць пласцінак сваёй формай нагадваюць ромбы і нясуць дзве пары вырастаў — пярэднюю (апофізы) і заднюю (бакавыя інсерцыённыя пласцінкі), якія пагружаныя ў эпітэлій і складаюцца выключна з артыкуламентума. У выпадку небяспекі згортваюцца клубком.

Брушная частка знізу плоская. Маюць мускулістую нагу з плоскай падэшвай. Нага служыць не толькі для перамяшчэння, а і для шчыльнага прымацавання малюска да камянёў, скал і да т.п. На пярэднім канцы выдзяляецца галава ў выглядзе паўкруглага дыска, аддзеленага ад нагі папярэчнай баразёнкай. У цэнтры галаўнога дыска знаходзіцца рот, а ззаду, пад нагой, — заднепраходная адтуліна. У прадольных баразёнках размяшчаюцца жабры.

Пад скураным покрывам, паміж жабернымі баразёнкамі і краем ракавіны на спінным баку, знаходзіцца мантыя. Гэта частка паверхні пакрыта вапняковымі іголкамі. У большасці відаў ніжняя частка мантыі шчыльна прыціскаецца да паверхні прадмета, на якім знаходзіцца жывёла.

Пашырэнне[правіць | правіць зыходнік]

Насяляюць галоўным чынам прыліўна-адліўную зону розных мораў.