Рэспубліка Тэхас

З пляцоўкі Вікіпедыя.
Перайсці да: рух, знайсці
Рэспубліка Тэхас
Republic of Texas

Flag of Mexico (1823-1864, 1867-1968).png
1836 – 1846


Flag of Texas.svg
Flag of Texas.svg Republicseal.jpg
Сцяг Пячатка
Location of Republic of Texas.png
Мова англійская (фактычна)
Валюта тэхаскі долар
Плошча 1.007.935 км²
Насельніцтва 70 тыс. (1840)
Форма кіравання Прэзідэнцкая рэспубліка
Прэзідэнт
 - 18361838 Сэм Х'юстан
 - 18381841 Мірабо Ламар
 - 18411844 Сэм Х'юстан
 - 18441846 Энсан Джонс
Гісторыя
 - 2 сакавіка 1836 Набыццё незалежнасці
 - 29 снежня 1845 Уваход у склад ЗША
 - 19 лютага 1846 Рэспубліка Тэхас перайменаваная ў штат Тэхас
Сёння Сцяг ЗША ЗША

Рэспубліка Тэхас (англ.: Republic of Texas) — дзяржава, існаваўшая ў 18361846 у Паўночнай Амерыцы. У 18351836 Тэхас дамогся незалежнасці ад Мексікі, у 1845 увайшоў у склад ЗША.

Вайна за незалежнасць[правіць | правіць зыходнік]

Прычынамі жадання Тэхаса набыць незалежнасць стала дыктатура прэзідэнта Антоніа Санта-Аны, забарона рабства ў Мексіцы і забарона эміграцыі з ЗША ў Мексіку.

Вайна пачалася 2 кастрычніка 1835 з сутыкнення тэхаскіх і мексіканскіх войскаў каля горада Гансалес. 10 кастрычніка 1835 капітулюе мексіканскі гарнізон у Галіадзе. 24 кастрычніка паўстанцы асаджваюць гарнізон Бехара, які здаецца 10 снежня пасля падзення Ліпанцітлана і страты сувязі з узбярэжжам.

23 лютага пачынаецца бітва за Алама, стаўшая сімвалам барацьбы Тэхаса за незалежнасць, у якой мексіканскія войскі цалкам знішчаюць нешматлікіх салдат гарнізона. Гераічная абарона абарона форта вызывае моцны ўздым патрыятызму сярод тэхасцаў, якія запісваюцца добраахвотнікамі ў войскі паўстанцаў.

Дэкларацыя незалежнасці Тэхаса

2 сакавіка 1836 Тэхас аб'яўляе незалежнасць ад Мексікі, а 21 красавіка войскі Сэма Х'юстана разбіваюць мексіканцаў у бітве пры Сан-Хасінта і захопліваюць у палон прэзідэнта Санта-Ану. 14 мая 1836 ён падпісвае з прадстаўнікамі Тэхаса Веласкскіе дагаворы, якія пакладаюць канец вайне, нягледзячы на тое, што афіцыйна Мексіка не ратыфікавала іх.

Пасляваенны Тэхас[правіць | правіць зыходнік]

У 1836 Тэхас прымае канстытуцыю (якая дазваляе рабства) і становіцца рэспублікай. Першым прэзідэнтам абіраецца Сэм Х'юстан. Нягледзячы на мір з Мексікай працягваюцца сутычкі на межах. ЗША захоўвае нейтралітэт, неафіцыйна дапамагаючы тэхасцам. У 1845 Тэхас уваходзіць у склад ЗША і Амерыкана-мексіканская вайна 1846 – 1848 знімае ўсе прэтэнзіі Мексікі на тэхаскую тэрыторыю (у тым ліку і на заходні Тэхас, статус якога быў не вызначаны).

Палітычныя асаблівасці[правіць | правіць зыходнік]

Тэхас з'яўляецца адзінай прызнанай краінай, якая ўвайшла ў склад ЗША добраахвотна. Вермонцкая Рэспубліка, якая стала штатам Вермонт, мела аўтаномію, але не была прызнана. Каліфарнійская Рэспубліка і Каралеўства Гаваі былі далучаны да ЗША раней, чым атрымалі статус штата.