Селькупская мова

З пляцоўкі Вікіпедыя
Перайсці да: рух, знайсці
Селькупская мова
Саманазва:

шöль қумыт әты

Краіны:

Расія

Рэгіёны:

Заходняя Сібір

Агульная колькасць носьбітаў:

1023

Класіфікацыя
Катэгорыя:

Мовы Еўразіі

Уральская сям'я

Самадыйскія мовы
Паўднёвая група
Пісьменнасць:

кірыліца

Моўныя коды
ISO 639-1:

ISO 639-2:

sel

ISO 639-3:

sel

Гл. таксама: Праект:Лінгвістыка

Сельку́пская мова (саманазвы: шӧльӄумыт әты, чумыль ӄумыт әты, сӱccӱ ӄумыт әты, шӧш ӄумыт әты, тӱй ӄумыт әты) — самадыйская мова. Родная мова селькупаў. Да канца XIX ст. была шырока прадстаўлена ў Заходняй Сібіры як мова зносінаў паміж рознымі мясцовымі народамі. У наш час колькасць носьбітаў (2010 г.) - 1023 чал.[1]

Фаналогія[правіць | правіць зыходнік]

Мае 25 галосных і 16 зычных гукаў. Характэрная пазіцыйная мадыфікацыя фанем.

Дыялекты[правіць | правіць зыходнік]

Гутарковая селькупская мова падзяляецца на 5 асноўных дыялектаў:

  • Паўночны
  • Тымскі
  • Нарымскі
  • Обскі
  • Кецкі

Паўночны дыялект у сваю чаргу мае некалькі мясцовых гаворак. Яшчэ ў XIX ст. існаваў шосты паўднёвы дыялект (у нашы дні вымер).

Пісьмо[правіць | правіць зыходнік]

Першы варыянт селькупскага алфавіта на аснове кірыліцы быў створаны праваслаўнымі місіянерамі ў 1879 г. Да 1917 г. было апублікавана некалькі кніг на обскім дыялекце. У 1930-ыя гг. савецкімі мовазнаўцамі складзена пісьмовасць на аснове лацінкі. Літаратурная мова сфарміравана на аснове паўночнага дыялекта. У 1937 г. лацінка зноў заменена на кірыліцу.

Селькупская мова выкарыстоўваецца ў Расіі для школьнага навучання селькупаў (часткова — кетаў у Краснаярскім краі).

Зноскі

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]