Станіслаў Лем

Станіслаў Лем
Stanisław Lem
Дата нараджэння:	12 верасня 1921
Месца нараджэння:	Львоў, Польшча
Дата смерці:	27 сакавіка 2006
Месца смерці:	Кракаў, Польшча
Грамадзянства:	Польшча
Род дзейнасці:	празаік
Жанр:	навуковая фантастыка, футуралогія
Дэбют:	Чалавек з Марса
http://lem.pl/ (англ.)  (польск.)  (руск.)

Стані́слаў Лем (12 верасня 1921, Львоў — 27 сакавіка 2006, Кракаў) — польскі пісьменнік, сатырык, філосаф, фантаст і футуролаг з пакалення калумбаў.

Лічыцца польскім пісьменнікам, творы якога перакладаюць найчасцей, а ў пэўныя часы быў найбольш чытаным неанглійскамоўным пісьменнікам навуковай фантастыкі. Кнігі перакладаліся на 41 мову, агульны тыраж 27 млн асобнікаў.. Значная частка яго пісьменніцкай працы займае філасофія і футуралогія, прысвечаных разважаннем на тэматыку тэхналогій, прыроды інтэлігенцыі, цяжкасцям у пераказе інфармацыі і ўзаемным паразуменні разумных істот, абмежаванасці чалавека і месцы чалавека ў Сусвеце. Вялікая частка тых разважанняў змешчана ў навукова-фантастычных творах, што робіць больш цяжкім іх разуменне. Адначасова гэткі спосаб пераказу філасофскіх думак палягчае іх паразуменне. Таму часта ў сусветнай літаратуры Лем бываў недаацэнены як філосаф і лічыцца галоўным чынам аўтарам навуковай фантастыкі. Уплыў Лема на сусветную навукова-фантастычную літаратуру крытыкі параўноўваюць з дзейнасцю такіх класікаў як Герберт Джордж Уэлс ці Олаф Стэплдон.

Пахаваны ў Кракаве.

Прозвішча пісьменніка атрымаў астэроід, а ў Кракаве імя пісьменніка нададуць адной з вуліц..

Беларускія пераклады

Мастацкая літаратура

• Казка пра караля Мудраса (зборнік Ратуйма космас) — пер. Валерый Буйвал
• Прыгоды Піркса — пер. Анатоль Бутэвіч (пад пс. Максім Валошка), Мінск: Мастацкая лiтаратура, 1992, ISBN 5-340-00755-3
  • Выпрабаванне
  • Патруль
  • Альбатрос
  • Тэрмiнус
  • Умоўны рэфлекс
  • Паляванне
  • Здарэнне
  • Расказ Пiркса
  • Дазнанне
• Салярыс — пер. Анатоль Бутэвіч (пад пс. Максім Валошка), Мінск, 1994
• Уранавыя вушы (зборнік Байкі Робатаў) — пер. Руслан Равяка //Наша Ніва 31 сакавіка 2006
• «Непераможны» (ЛіМ, 2011)

Таксама паасобныя творы пераклаў М. К. Мірановіч.

Філасофія

• Фенаменалагічная тэорыя твору (зборнік Філязофія выпадку. Літаратура ў свеце эмпірыі) — зборнік Быць (або не быць) сярэднееўрапейцам. Сучаснае польскае мысленне
• Сыльвічныя разважанні XL (часопіс Odra, № 2 (408), 1995)— зборнік Быць (або не быць) сярэднееўрапейцам. Сучаснае польскае мысленне

У Сеціве

• На ВікіСховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Станіслаў Лем
• Афіцыйная старонка
• Адвярнуўшыся ад будучынi//Інтэрв'ю для часопiсу «Focus» № 25/1999, 21 чэрвеня
• Я нікуды не належу, бо я ніадкуль — гутарка Лема з Станіславам Бэрэсь
• Сямён Букчын Лем бурчыць //Наша Ніва № 39-2001
• Салатавы мерседэс Станіслава Лема знайшоў пакупніка Беларуская праграма Польскага Радыё
• Творы Лема ў перакладзе на розных мовах