Юзаф Вроньскі

З пляцоўкі Вікіпедыя
(Пасля перасылкі з Юзэф Вроньскі)
Перайсці да: рух, знайсці
Юзаф (Іосіф) Вроньскі
Józef Maria Hoene-Wroński
Jozef Maria Hoëné-Wronski--Laurent-Charles Maréchal mg 9487.jpg
Дата нараджэння:

24 жніўня 1776(1776-08-24)

Месца нараджэння:

Вольштын (Польшча)

Дата смерці:

9 жніўня 1853(1853-08-09) (76 гадоў)

Месца смерці:

Парыж, Францыя

Навуковая сфера:

матэматыка, філасофія

Юзаф Вроньскі (фр.: Wroński; сапраўднае прозвішча — Хёнэ, польск. Hoene; 24 жніўня 1776, Вольштын, Польшча — 9 жніўня 1853, Парыж, Францыя) — польскі матэматык і філосаф-містык.

Біяграфія[правіць | правіць зыходнік]

У 1794 годзе Вроньский прымаў у якасці афіцэра артылерыі ўдзел у абароне Варшавы ад прускіх войскаў. У мацэевіцкі бітве ён быў узяты ў палон, але генерал Тармасаў адпусціў яго, пасля чаго Вроньскі паступіў афіцэрам у рускую армію, дзе служыў у штабе Суворава. У 1797 выйшаў у адстаўку і адправіўся ў Германію, дзе вывучыў юрыдычныя навукі. Затым адправіўся ў Парыж і Марсель, дзе паступіў у польскі легіён, але неўзабаве зноў адправіўся ў Германію, каб вывучаць там гісторыю філасофіі і вышэйшую матэматыку. У 1811 годзе, вярнуўшыся ў Парыж, змяніў прозвішча Хёнэ на Вроньскі, пад якім пачаў публікаваць свае навуковыя працы.

Навуковыя дасягненні[правіць | правіць зыходнік]

Матэматычныя працы Вроньскага адзначаны шырынёй ахопу матэрыялу і агульнасцю пастаноўкі задач. Лагранж меркаващ, што тэорыі Вроньскага могуць зрабіць пераварот у навуцы. Але хваравіты гонар Вроньскага, яго схільнасць да містыцызму і, нарэшце, складанасць пазначэнняў, выкарыстаных у яго творах, прывялі да таго, што яго працы засталіся незаўважанымі сучаснікамі. Ужо пасля смерці Вроньскага даследчыкі яго прац у другой палове XIX стагоддзя выявілі, што яму належыць аўтарства значнай колькасці метадаў і некаторых сцвярджэнняў, якія да таго часу былі нанова адкрыты іншымі матэматыкамі. Нягледзячы на ​​гэта, імя Вроньскага прысутнічае ў сучасных курсах матэматычнага аналізу з-за ўведзенага ім упершыню ў 1812 годзе функцыянальнага вызначальніка (так званага вранскіяна).

Творы[правіць | правіць зыходнік]

  • «Introduction à la philosophie de mathématique» (1811)
  • «Resolution générale des équations de tous les dégrés» (1812)
  • «Phil osophie de l'infini» (1814)
  • «Canon des logarithmes» (1829)
  • «Messianisme» (1831)
  • «Instruction pour l'anneau arithm étique» (1833)
  • «Metapolitique» (1840)
  • «Prolégomènes de messianisme ou le destin de la France, de l'Allemagne et de la Russie» (1843)
  • «Adresse aux nations Slaves» (1847)
  • «Adresse aux nations civilisées» (1848)
  • «Cents pages decisives» (1849)
  • «Epitre à S. M. l'Empereur de Russie» (1851)
  • «Philosophie absolue de l'histoire» (1852)

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

Commons

А. А. Гусак, Г. М. Гусак, А. А. Брычыкава «Даведнік па вышэйшай матэматыцы», Мн., «ТетраСистемс», 2007, С.543