Ян Юр'евіч Забярэзінскі

Ян Забярэзінскі
Герб «Ляліва»
Ваявода троцкі
1498 — 1505
Папярэднік:	Пётр Мантыгірдавіч Белы
Пераемнік:	Мікалай Радзівіл
Нараджэнне:	каля 1440
Смерць:	2 лютага 1508(1508-02-02) Гродна
Род:	Забярэзінскія
Бацька:	Юрый Рымавідавіч Забярэзінскі
Жонка:	Ганна Насута
Дзеці:	Станіслаў, Ян, Юрый, Ядвіга

Ян Юр'евіч Забярэзінскі (каля 1440 — 2 лютага 1508) — дзяржаўны дзеяч Вялікага Княства Літоўскага.

Маршалак дворны (1482—1496), намеснік полацкі (1484—1496), кашталян троцкі (1492—1498) і адначасова намеснік новагародскі, ваявода троцкі і земскі маршалак літоўскі (1498—1505), намеснік гарадзенскі (з 1505) і ваўкавыскі (1506).

Пры вялікім князі Казіміры набыў вымарачныя маёнткі свайго родзіча Пятра Гедыгольдавіча Камень і Волма ў Менскім павеце, ад стрыечных братоў Аляхновічаў — частку Крывічоў, Княгініна і іншыя маёнткі, праз шлюб з Ганнай (дачка Мікалая Насуты) — Поразава ў Ваўкавыскім, Шарашова ў Берасцейскім, Квасоўку ў Гарадзенскім паветах, Мяжырычы, Белую і іншыя маёнткі на Падляшшы, што зрабіла яго адным з найбуйнейшых магнатаў.

Быў паслом вялікага князя літоўскага Александра да вялікага князя маскоўскага Івана III са сватаўством да яго дачкі Алены.

Узначальваў групоўку паноў, якая варагавала з фаварытам вялікага князя Міхаілам Глінскім. У выніку скаргі апошняга ў 1505 годзе быў пазбаўлены Троцкага ваяводства. У лютым 1508 года, калі Міхаіл Глінскі ўзняў мяцеж супраць новага вялікага князя Жыгімонта Старога, то ў першую чаргу ён вырашыў расправіцца са сваіх асабістым ворагам. У выніку Ян Забярэзінскі быў забіты ў сваім доме ў Гародні ў самым пачатку мяцяжу.

Літаратура

• Заберезинский, Ян // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона: В 86 томах (82 т. и 4 доп.) — СПб., 1890—1907.
• В. Насевіч. Забярэзінскія // Вялікае княства Літоўскае: Энцыклапедыя. У 3 т. Т.1: Абаленскі — Кадэнцыя / Рэдкал.: Г.П. Пашкоў (гал.рэд.) і інш.; Маст. З.Э. Герасімовіч. – Мн.: БелЭн, 2005. –688 с.: іл. С. 638. ISBN 985-11-0315-2 ISBN 985-11-0314-4 (т. 1)