Ёсеф Шкворацкі

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Ёсеф Шкворацкі
чэшск.: Josef Škvorecký
Josef skvorecky.jpg
Асабістыя звесткі
Дата нараджэння: 27 верасня 1924(1924-09-27)
Месца нараджэння:
Дата смерці: 3 студзеня 2012(2012-01-03) (87 гадоў)
Месца смерці:
Грамадзянства: Flag of the Czech Republic.svg Чэхаславакія
Flag of the Protectorate of Bohemia and Moravia.svg Пратэктарат Багеміі і Маравіі
Чэхія ЧССР
Сцяг Канады Канада
Жонка: Zdena Salivarová[d]
Альма-матар:
Месца працы:
Прафесійная дзейнасць
Род дзейнасці:
Мова твораў: англійская і чэшская[2]
Узнагароды:
Ордэн Белага льва 3 ступені Кавалер ордэна мастацтваў і літаратуры
Член ордэна Канады
Подпіс: ŠKVORECKÝ PODPIS.jpg
Commons-logo.svg Выявы на Вікісховішчы

Ёсеф Шкворацкі (чэшск.: Josef Škvorecký) (27 верасня 1924, Нахад — 3 студзеня 2012, Таронта) — чэшскі празаік, эсэіст, перакладчык і выдавец на эміграцыі. Разам з жонкай Здэнай Саліваравай заснаваў у Таронта выдавецтва «68 Publishers». Адзін з найвыбітнейшых чэшскіх празаікаў 2 паловы 20 стагоддзя.

Творчасць[правіць | правіць зыходнік]

Літаратурную дзейнасць Шкворацкі пачаў з паэзіі і апавяданняў. Аднак розгалас выклікаў раман «Баязліўцы» («Zbabělci») — першая частка пенталогіі з аўтабіяграфічным галоўным героем Дэні Сміржыцкім. Гэта самы выразны літаратурны твор Шкворацкага. Ён уяўляе сабой цэласную карціну чэшскага грамадства ад Другой сусветнай вайны да аўтаравага эмігранцкага досведу. Астатнія часткі — «Танкавы батальён» («Tankový prapor»), Гульня ў цуд («Mirákl»), «Файны сезон» («Prima sezóna») і «Гісторыя інжынера людскіх душ» («Příběh inženýra lidských duší»).

Шкворацкі таксама паспяховы як перакладчык твораў выбітных амерыканскіх аўтараў — Чэндлера, Хемінгуэя, Фолкнера, Льюіса, Джэймса і інш.

Бібліяграфія[правіць | правіць зыходнік]

  • «Nezoufejte!» (1946, «Не адчайвайцеся!» зборнік вершаў)
  • «Nové canterburské povídky a jiné příběhy» (1947, «Новыя кентэрберыйскія апавяданні і іншыя гісторыі»)
  • «Zbabělci» (19481949, у Чэхаславакіі выдадзена ў 1958 годзе, «Баязліўцы»)
  • «Konec nylonového věku» (1950, у Чэхаславакіі выдадзена ў 1968 годзе, «Канец нейлонавага веку»)
  • «Povídky tenorsaxofonisty» (19541955, «Апавяданні тэнарсаксафаніста»)
  • «Tankový prapor» (1954, выдадзена ў 1971 ў Таронта, у 1990 у Празе, «Танкавы батальён»)
  • «Sedmiramenný svícen» (1964, «Сямісвечнік», зборнік апавяданняў часткова з яўрэйскай тэматыкай)
  • «Babylónský příběh a jiné povídky» (1967, «Бабілёнская гісторыя і іншыя апавяданні»)
  • «Legenda Emöke» (1963, «Легенда Эмёке»)
  • «Tvář jazzu» (1964, «Твар джазу», напісана ў супрацы з музыколагам Лубамірам Даружкам)
  • «Nápady čtenáře detektivek» (1965, «Ідэі чытача дэтэктываў»)
  • «Ze života lepší společnosti» (1965, «З жыцця вышэйшай супольнасці»)
  • «Jazzové inspirace» (1966, «Джазавыя інспірацыі», напісана ў супрацы з музыколагам Лубамірам Даружкам)
  • Detektivní trilogie:
    • «Smutek poručíka Borůvky» (1966, «Смутак паручыка Баруўкі»)
    • «Konec poručíka Borůvky» (1975, «Канец паручыка Баруўкі»)
    • «Návrat poručíka Borůvky» (1981, «Вяртанне паручыка Баруўкі»)
  • «Bassaxofon» (1967, «Бас-саксафон»)
  • «O nich — o nás» (1968, «Пра іх — пра нас»)
  • «Farářův konec» (1969, «Канец пробашча»)
  • «Lvíče» (1969, «Ільвяня»)
  • «Hořkej svět: Povídky z let 1946—1967» (1969, "Гарачы свет: Апавяданні з 1946—1967 гг.)
  • «Všichni ti bystří mladí muži a ženy» (1971, «Усе гэтыя кемлівыя маладыя мужчыны і жанчыны»)
  • «Mirákl» (1972, «Гульня ў цуд»)
  • «Hříchy pro pátera Knoxe» (1973, «Грахі для патэра Кнокса»)
  • «Prima sezóna» (1975, «Файны сезон»)
  • «Příběh inženýra lidských duší» («Engineer of Human Souls», 1977, «Гісторыя інжынера людскіх душ»)
  • «Samožerbuch» (1977 — супольна з жонкай, дакументальная кніга пра іхняе выдавецтва)
  • «Na brigádě» (1979, супольна з Антанінам Броўскам, зборнік крытычных артыкулаў па чэшскай літаратуры)
  • «Bůh do domu» (1980, «Бог у хату»)
  • «Dívka z Chicaga a jiné hříchy mládí» (1980, «Дзяўчына з Чыкага і іншыя грахі маладосці»)
  • «Velká povídka o Americe» («A Tall Tale of America», 1980, «Вялікае апавяданне пра Амерыку»)
  • «Dvě legendy» (1982, «Дзве легенды»)
  • «Scherzo capriccioso: Veselý sen o Dvořákovi» (1984, «Scherzo capriccioso: Вясёлы сон пра Дворжака»)
  • «Ze života české společnosti» (1985, «З жыцця чэшскай супольнасці»)
  • «Franz Kafka, jazz a jiné marginálie» (1987, «Франц Кафка, джаз і іншыя маргінальныя рэчы»)
  • «Čítanka Josefa Škvoreckého» (1990, «Чытанка Ёсефа Шкворацкага»)
  • «Hlas z Ameriky» (1990, «Голас з Амерыкі»)
  • «Píseň zapomenutých let» (1990, «Песня забытых гадоў»)
  • «Ožehavé téma» (1991, «Пякучая тэма»)
  • «Slovo má mladý severovýchod» («Слова возьме малады паўночны ўсход»)
  • «Velká trojka» (1991, «Вялікая тройка»)
  • «Dvě neznámé povídky» (1992, «Два невядомыя апавяданні»)
  • «Jaká vlastně byla Marilyn Monroe?» (1992, «Якая ўсё ж такі была Мэрылін Манро?»)
  • «Věk nylonu» (1992, «Век нейлону»)
  • «Nevěsta z Texasu» (1992, «Нявеста з Тэхаса»)
  • «Vladimíra v Territorio libre» (1992, «Уладзіміра ў Territorio libre»)
  • «Příběh neúspěšného tenorsaxofonisty» (1994, «Гісторыя тэнарсаксафаніста-няўдачніка»)
  • «Příběhy o Líze a mladém Wertherovi a jiné povídky» (1994, «Гісторыі пра Лізу і маладога Вертэра і іншыя апавяданні»)
  • «Povídky z rajského údolí» (1995, «Апавяданні з райскай даліны»)
  • «Dvě vraždy v mém dvojím životě» (1996, «Два забойствы ў маім двайным жыцці»)
  • «Neuilly a jiné příběhy» (1996)
  • «Nevysvětlitelný příběh aneb Vyprávění Questa Firma Sicula» (1998, «Невытлумачальная гісторыя, альбо Аповед Квеста Фірма Сікула»)
  • «Krátké setkání s vraždou» (1999, «Кароткая сустрэча з забойствам»)
  • «Podivný pán z Providence a jiné eseje» (1999, «Дзівакаваты спадар з Провідэнсу і іншыя эсэ»)
  • «…na tuhle bolest nejsou prášky» (1999, «Ад гэтага болю няма лекаў»)

Зноскі

  1. Нямецкая нацыянальная бібліятэка, Берлінская дзяржаўная бібліятэка, Баварская дзяржаўная бібліятэка і інш. Record #119010712 // Агульны нарматыўны кантроль — 2012—2016. Праверана 31 снежня 2014.
  2. data.bnf.fr: платформа адкрытых дадзеных — 2011. Праверана 10 кастрычніка 2015.

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Solecki S. Prague Blues: The Fiction of Josef Škvorecký. — Toronto: ECW Press, 1990.
  • Trensky P. I. The Fiction of Josef Škvorecký. — New York: St.Martin's Press, 1991.
  • Galligan E. L. The Truth of Uncertainty. — Columbia: University of Missouri Press, 1998.

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]