Ізмір

Ізмір
	Горад
Ізмір
	турэцк.: İzmir
	38°26′ пн. ш. 27°09′ у. д.HGЯO
Краіна	Турцыя
Рэгіён	Эгейскі рэгіён
Унутраны падзел	10 раёнаў
Кіраўнік	Cemil Tugay[d]
Гісторыя і геаграфія
Заснаваны	3 тысячагоддзе да н.э.
Ранейшыя назвы	Смірна
Вышыня цэнтра	25 м
Тып клімату	hot-summer Mediterranean climate[d]
Водныя аб’екты	İzmir Körfezi[d], Эгейскае мора і Гедыз
Часавы пояс	UTC+03:00
Насельніцтва
Насельніцтва	2.672.126 чалавек (2008)
Лічбавыя ідэнтыфікатары
Тэлефонны код	(+90) 232
Паштовы індэкс	35x xx
Аўтамабільны код	35
	izmir.bel.tr
Паказаць/схаваць карты
	; Ізмір
	Медыяфайлы на Вікісховішчы

Ізмір (турэцк.: İzmir) — трэці па колькасці насельніцтва горад у Турцыі і другі па велічыні порт краіны (пасля Стамбула), адміністрацыйны цэнтр правінцыі Ізмір.

Ізмір — адзін са старажытнейшых гарадоў Міжземнаморскага басейна. Паселішча на месцы горада існавала за 3000 год да н.э. Ізмір (Смірна) — мяркуемая радзіма Гамера. Нягледзячы на пастаянную змену правіцеляў, асабліва ў сярэднія вякі, горад захоўваў свой пераважна эліністычны (грэчаскі) характар на працягу тысячагоддзяў, застаючыся важным хрысціянскім цэнтрам Малай Азіі.

Прамыслова развіты горад. Метрапалітэн (з 2000 г.). Міжнародны аэрапорт. Штогадовы Ізмірскі міжнародны кірмаш.

Горад быў месцам правядзення Міжземнаморскіх гульняў (1971) і Універсіяды (2005).

У палітычным плане Ізмір — адна з баз кемалісцкай Рэспубліканскай народнай партыі.

Насельніцтва

Год	Колькасць
1985	1 489 817
1990	1 758 780
2000	2 232 265

Год	Колькасць
2007	2 606 294
2009	2 727 968
2014	2 847 691

Год	Колькасць
2018	2 947 000
2019	2 972 900
2024	4 493 242

Год	Колькасць
2023	2 948 609

Гарады-пабрацімы

Esparza Canton^[d], Коста-Рыка (жнівень 2024)^[4]
Hamyang County^[d], Паўднёвая Карэя (2019)^[5]
Анкона, Італія (2005)^[5]
Баку, Азербайджан (4 верасня 1985)^[5]^[6]
Брэмен, Германія (19 кастрычніка 1993)^[5]^[7]^[…]
Бухара, Узбекістан (1992)^[5]
Бэлць, Малдова (1996)^[5]
Бішкек, Кыргызстан (1991)^[5]
Валгаград, Расія (2006)^[5]^[8]
Гавана, Куба (1995)^[5]
Газа, Дзяржава Палесціна (жнівень 2024)^[9]
Канстанца, Румынія (1995)^[5]
Кейптаўн, ПАР (2014)^[5]
Кырджалі, Балгарыя (2008)^[5]
Лонг-Біч, ЗША (2004)^[5]
Мостар, БіГ (1996)^[5]
Мумбаі, Індыя (1997)^[5]
Одэнсэ, DK (1991)^[5]
/ Паўночная Нікасія^[d], Паўночны Кіпр / Кіпр (2019)^[10]
Пльзень, Чэхія (1987)^[5]
Сан-Паўлу, Бразілія^[11]^[12]
Сараева, БіГ (2022)^[13]
Скоп’е, Паўночная Македонія (2023)^[14]
Спліт, Харватыя (1996)^[5]
Сурабая, Інданезія (1995)^[5]
Сус, Туніс (2002)^[5]
Сямынь, Кітай (2012)^[5]
Тампа, ЗША (1992)^[5]
Туркменабад, Туркменістан (1993)^[5]
Турын, Італія (2012)^[5]
Тэль-Авіў, Ізраіль (1996)^[5]^[15]
Ухань, Кітай (2009)^[5]
Фамагуста^[d], Паўночны Кіпр (1984)^[5]
Цяньцзінь, Кітай (1990)^[5]
Чарнаўцы, Украіна (2023)^[16]
Чэнду, Кітай (2019)^[17]
Шымкент, Казахстан (2004)^[5]

Гл. таксама

Нубар-паша

Зноскі

Літаратура

Ізмір // Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 7: Застаўка — Кантата / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн. : БелЭн, 1998. — Т. 7. — С. 608. — 604 с. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0035-8. — ISBN 985-11-0130-3 (т. 7).

[_ed8f15bd30174a9c-1] ttps://www.indyturk.com/node/713361/siyaset/i̇zmir-büyükşehir-belediye-başkanı-cemil-tugay-mazbatasını-aldı

[_4c63cc923210a170-2] 1 2 3 4 İzmir // Encyclopædia Britannica Праверана 7 красавіка 2026.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q5375741'></a>

[_b256b575ad9ecd90-3] ttps://dergipark.org.tr/download/article-file/370152

[_a70fa59f42914ee4-4] ttps://www.izmir.bel.tr/tr/Haberler/izmir-kosta-rika-nin-esparza-sehri-ile-kardes-oldu/50765/156

[_ce59cb30fa311798-5] 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 https://www.izmir.bel.tr/tr/KardesKentler/62

[_e9bc6394305720c4-6] ttp://baku-ih.gov.az/page/26.html

[_b67585d6846a7390-7] ttps://landesportal.bremen.de/bund-europa-international/die-hansestadt-international

[_c6fd9940db8962c8-8] ttp://www.volgadmin.ru/d/about/TwinCities

[_ea587f348d4d8862-9] ttps://www.izmir.bel.tr/tr/Haberler/%E2%80%8Bizmir-gazze-ile-kardes-kent-olacak/50408/156

[_6782c871e5b8d898-10] ttps://www.izmir.bel.tr/tr/Haberler/izmire-yeni-kardes-lefkosa/39372/156

[_86b99bc7242e0370-11] ttp://legislacao.prefeitura.sp.gov.br/leis/lei-14471-de-10-de-julho-de-2007

[_13a7c2d5706fba88-12] ttp://legislacao.prefeitura.sp.gov.br/leis/lei-16270-de-15-de-setembro-de-2015

[_29dceea3d7d67dec-13] ttps://www.izmir.bel.tr/tr/Haberler/soyer-bizim-ruhlarimiz-da-vicdanimiz-da-kardes/46962/156

[_b6029a58e968ba68-14] ttps://www.izmir.bel.tr/tr/Haberler/izmir-ile-uskup-arasinda-kardeslik-anlasmasi/48237/156

[_48fe788016f7d650-15] ttps://www.izmir.bel.tr/tr/Haberler/izmirin-tel-aviv-ile-kardes-sehir-protokolu-iptal-ediliyor/50685/156

[_dc89a9fe160c3044-16] ttps://www.izmir.bel.tr/tr/Haberler/izmir-ile-cernivtsi-arasinda-kardeslik-anlasmasi/49647/156

[_572ea423dfbbe2a0-17] ttps://www.izmir.bel.tr/tr/Haberler/turkiye-cin-iliskilerinde-izmir-donemi/40850/156

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]

[10]

[11]

[12]

[13]

[14]

[15]

[16]

[17]