Інстытут біяхіміі біялагічна актыўных злучэнняў НАН Беларусі

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Інстытут біяхіміі біялагічна актыўных злучэнняў НАН Беларусі
(Інстытут біяхіміі біялагічна актыўных злучэнняў НАНБ)
Заснаваны 1970
Дырэктар П.С. Пранько
Аспірантура 03.01.02 Біяфізіка, 03.01.04 Біяхімія
Размяшчэнне Сцяг Беларусі Гродна
Юрыдычны адрас 230030, Гродна, бульвар Ленінскага Камсамола, 50
Сайт ibiochemistry.by

Інстытут біяхіміі біялагічна актыўных злучэнняў НАН Беларусі - другая (пасля Інстытута біяарганічнай хіміі) профільная арганізацыя навукі Беларусі ў галіне біяхіміі. Месціцца ў Гродне.

Гісторыя[правіць | правіць зыходнік]

Датай заснавання Інстытута лічыцца 1970 год, калі пастановай Прэзідыума АН БССР у Гродне быў створаны Аддзел рэгуляцыі абмену рэчываў АН БССР з правамі юрыдычнай асобы. На новаствораны Аддзел, які ўвайшоў у склад Аддзялення хімічных і геалагічных навук АН БССР, былі ўскладзены наступныя абавязкі:

  • правядзенне даследаванняў у галіне вывучэння малекулярных механізмаў каталітычнага ўздзеяння тыаміндыфасфату і ролі вітамінаў у рэгуляцыі абмену рэчываў, уключаючы біяхімічныя асновы;
  • распрацоўка навуковых асноў ужывання антыметабалітаў вітамінаў, якія атрыманы шляхам сінтэзу, і натуральных антывітамінных чыннікаў у медыцыне і ветэрынарыі.

У 1985 годзе Аддзел быў пераўтвораны ў Інстытут біяхіміі АН БССР[1]1992 - АН Беларусі, з 1997 - НАН Беларусі). Інстытуту былі вызначаны наступныя напрамкі навуковай дзейнасці:

У 1995 Інстытут быў пераведзены ў склад новастворанага Аддзялення медыка-біялагічных навук, дзе прабыў амаль дзесяцігоддзе.

Новым этапам развіцця Інстытута можна лічыць 2006-2011 гг. Пастановай Прэзідыўма НАН Беларусі 19.01.2006 № 9 і Бюро Прэзідыўма НАН Беларусі 12.05.2006 № 245 была ўтворана Дзяржаўная ўстанова "Навукова-вытворчы цэнтр "Інстытут фармакалогіі і біяхіміі НАН Беларусі". Установа ўвайшла ў склад Аддзялення хіміі і навук аб Зямлі і ёй былі вызначаны наступныя напрамкі дзейнасці:

  • эксперыментальная і клінічная фармакалогія, фармацыя і тэхналогія лекаў, таксікалогія, біяхімія чалавека і жывёл, біямедыцынская і фармацэўтыная хімія;
  • даследаванні і распрацоўка лекаў і другіх фармацэўтычных прадуктаў;
  • даклінічныя, біяэквівалентныя і фармацэўтычныя іспыты;
  • даследаванні і распрацоўкі ў галіне абмену рэчываў і сродказ метабалічнай тэрапіі, біяфармакалогіі і клетачнай тэрапіі.

Навукова-практычная значнасць Інстытута[правіць | правіць зыходнік]

  • працы ў галіне нейрахіміі і нейрафармакалогіі, біяхіміі алкагольнай і наркатычнай залежнасці, вітаміналогіі, фармакалогіі метабатропных сродкаў і біярэгулятараў, сродкаў метабалічнай тэрапіі;
  • даследаванні некаферментных функцый вітаміну В, вітаміналогіі, фармакалогіі метабатропных сродкаў і біярэгулятараў, сродкаў метабалічнай тэрапіі;
  • працы па фармакалогіі паводзінаў, кардыяфармакалогіі, біяхіміснай фармакалогіі, таксікалогіі, тэхналогіі лекаў;
  • стварэнне ў 2009 першай інавацыйнай фармацэўтычнай вытворчасці ў рэспубліцы - рэспубліканскага вытворчага ўнітарнага прадпрыемства "АКАДЕМФАРМ". За пяць год, што прайшли пасля стварэння, на прадпрыемстве вынайдзены і асвоены выпуск цэлага шэрагу лекаў, у т.л. супрацьпухлінных прэпаратаў, а таксама мінеральных, вітамінна-мінеральных і метабалічных комплексаў.

Далейшы лёс[правіць | правіць зыходнік]

Са стварэннем Навукова-вытворчага цэнтра асноўныя даследаванні перамясціліся ў Мінск; у Гродне застаўся філіял Інстытута. Сталі праяўляцца крызісныя з'явы.[2] 30 снежня 2011 г.[3] Навукова-вытворчы цэнтр быў рэарганізаваны: арганізацыя ліквідавана, прадпрыемства "АКАДЕМФАРМ" увайшло на правах юрыдычнай асобы ў склад Аддзялення хіміі і навук аб Зямлі НАН Беларусі, астатнія мінскія падраздзяленні Цэнтра - у склад Інстытута біяарганічнай хіміі НАН Беларусі. Гродзенскія падраздзяленні былі аб'яднаны ў Гродзенскі філіял Інстытута біяарганічнай хіміі НАН Беларусі, які ўвайшоў у склад Аддзялення хіміі і навук аб Зямлі.

У 2012 годзе на базе Гродзенскага філіяла Інстытута біяарганічнай хіміі НАН Беларусі быў адноўлены Інстытут біяхіміі ў якасці самастойнай Дзяржаўнай навуковай установы "Інстытут біяхіміі біялагічна актыўных злучэнняў НАН Беларусі". У 2013 Інстытут быў вернуты ў склад Аддзялення медыцынскіх навук[4]. Арганізацыі былі вызначаны наступныя напрамкі дзейнасці:

Вядомыя навукоўцы[правіць | правіць зыходнік]

Зноскі

Крыніцы[правіць | правіць зыходнік]

  • Отчет о деятельности Академии наук Белорусской ССР в 1970 году. - Мн., 1971.
  • Краткий отчет о деятельности Академии наук Беларуси в 1992-1996 годах. - Мн., 1997.
  • Справаздача аб дзейнасці Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі ў 1999 годзе. - Мн., 2000.
  • Справаздача аб дзейнасці Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі ў 2001 годзе. - Мн., 2002.
  • Отчет о предварительных итогах деятельности Национальной академии наук Беларуси в 2004 году. - Мн., 2005.
  • Отчет о деятельности Национальной академии наук Беларуси в 2011 году. - Мн., 2012.
  • Отчет о деятельности Национальной академии наук Беларуси в 2012 году. - Мн., 2013.
  • Профіль Інстытута біяхіміі біялагічна актыўных злучяэнняў НАН Беларусі на старонцы Аддзялення медыцынскіх навук НАН Беларусі