Іпаліт Гіляравіч Гараўскі

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Іпаліт Гіляравіч Гараўскі
Дата нараджэння 1 ліпеня 1828(1828-07-01)
Месца нараджэння
Дата смерці не раней за 1864
Грамадзянства
Род дзейнасці мастак
Жанр пейзаж
Вучоба
Уплыў Сакрат Максімавіч Вараб'ёў[d]
Commons-logo.svg Працы на Вікісховішчы

Іпаліт Гіляравіч Гараўскі (1 ліпеня 1828, Уборкі, Ігуменскі павет, Мінская губерня — пасля 1864) — пейзажыст, брат Апалінарыя Гараўскага і Гілярыя Гараўскага[1].

Біяграфія[правіць | правіць зыходнік]

Паходжанне і сям’я[правіць | правіць зыходнік]

А. Гараўскі. «Мар’яна Якаўлеўна Гараўская» — маці мастака, 1868

Нарадзіўся ў дробнапамеснай шляхецкай сям’і. Бацькі — Гіляр Францавіч і Мар’яна Якаўлеўна Гараўскія. Род карыстаўся гербам «Кораб» (з XVII стагоддзя), вёў свой радавод ад шляхціца Гракала-Гараўскага. У XIX стагоддзі частка прозвішча Гракала выйшла з ужывання. Гараўскія валодалі каля 200 га зямлі, якая дасталася бацьку мастака Гіляру Францавічу ад дзеда і бацькі[2].

У сям’і было тры дачкі і сыны Іпаліт (1828 ― пасля 1864)[1], Апалінар (1833―1900), Карл (1838 ― пасля 1869), Гектар (1843―1893), Гіляр (1847 ― пасля 1875). Карл і Гектар былі прафесійнымі вайскоўцамі, Іпаліт, Апалінар і Гіляр ― мастакамі[3].

Адукацыя[правіць | правіць зыходнік]

Магчыма, навучаўся ў Брэст-Літоўскім кадэцкім корпусе[4].

Вучыўся выяўленчаму мастацтву ў Мінскай гімназіі ў Машчынскага ў 1840-47 гадах[5]. Вольнапрыходны вучань Акадэміі мастацтваў у 1855—1864 у С. М. Вараб'ёва(руск.) бел.[1]. У 1864 годзе атрымаў званне класнага мастака[5].

Прафесійная дзейнасць[правіць | правіць зыходнік]

«Ля крыжа. Смерць паўстанца». 1863

Жыў у Мінску (у сярэдзіне 1860-х), дзе некалькі год працаваў настаўнікам малявання дзяцей генерала Дружыніна[6], потым некаторы час жыў у Санкт-Пецярбургу, дзе разам з братам Апалінарыем дапамагаў П. М. Траццякову ў яго калекцыянерскай і збіральніцкай дзейнасці[7][8].

Пазней пераехаў у Кіеў, дзе жыў у 1860-1870-х гадах[9].

Творчасць[правіць | правіць зыходнік]

Твораў аўтарства Іпаліта Гараўскага захавалася нямнога, магчыма, прычынай гэтаму была яго занятасць выкладчыцкай работай, якой майстар займаўся ў Мінску пасля заканчэння Пецярбургскай акадэміі мастацтваў[10]. Па манеры выканання работы І. Гараўскага блізкія да твораў яго брата Апалінарыя[10]. Найбольш цікавымі лічацца кампазіцыі «На берагах ракі Бярэзіны» (1857)[1] і «Від у ваколіцах Бабруйска» (1858). У кожным з іх І. Гараўскі выступае не толькі як тэхнічна падрыхтаваны жывапісец, дэманструючы выдатнае валоданне прыёмамі пабудовы выразнай выявы, але і як прыхільнік, у большай ступені, чым брат, рамантычнай вобразнасці[10].

Некаторыя творы зберагаюцца ў Нацыянальным мастацкім музеі Рэспублікі Беларусь, напрыклад, палатно «Ля крыжа. Смерць паўстанца». У Рускім музеі захоўваецца карціна «На берагах ракі Бярэзіны».

З іншых твораў можна згадаць «Від паблізу Бабруйска (Від у ваколіцах Бабруйска)», «Від Грэйдэна ў Ліфляндыі»[11].

Узнагароды і званні[правіць | правіць зыходнік]

Узнагароджаны сярэбранымі медалямі: у 1857 г. 2 годнасці і ў 1858 г. 1 годнасці за карціну «На берагах ракі Бярэзіны» (1857)[12]. У 1864 г. дадзена званне класнага мастака 3 ступені жывапісу пейзажнага[13].

Зноскі

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 Горавские//Ипполит Гиляриевич // Биографический справочник. — Мн.: «Белорусская советская энциклопедия» имени Петруся Бровки, 1982. — Т. 5. — С. 159. — 737 с.
  2. РГИА. ― Ф. 1343. ― Оп. 19. ― Д. 3065 ; РГВИА. ― Ф. 400. ― Оп. 12. ― Д. 18689 (1893)
  3. Апалінар Гараўскі = Аполлинарий Горавский = Apalinar Garausky. Минск : Беларусь, 2014. ― ISBN 978-985-01-1111-1
  4. Горавские, братья-художники (англ.) 
  5. 5,0 5,1 Ю. С. Литвинчук. Восстание 1863—1864 гг. в работах художников XIX в. (руск.) 
  6. Н. Усава. Пецярбургская Акадэмія мастацтваў і фарміраванне мастацкага асяроддзя на Беларусі ў другой палове ХIХ i пачатку ХХ ст.
  7. Глава V. Женитьба (руск.) 
  8. Дробов Л. Н. Живопись Белоруссии XIX—начала XX в. Минск: Вышэйшая школа, 1974. 332, [2], [8] л. цв. ил. С. 180
  9. На берегах Березины. 1857 (руск.) 
  10. 10,0 10,1 10,2 Лазука Б.А. Беларуская архітэктура XIX - пачатку XX стагоддзя // Гісторыя сусветнага мастацтва. Рускае і беларускае мастацтва XIX - пачатку XX стагоддзя. — Беларусь, 2011. — С. 337. — 431 с. — ISBN 978-985-01-0880-7.
  11. Праўда бруднай лужыны
  12. Искусство Белоруссии
  13. Горавский Ипполит Гиляриевич (руск.) 

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]


  • Гараўскі Апалінар Гілярыевіч // Памяць: Бярэзін. р-н: гіст.-дак.хронікі гарадоў і р-наў Беларусі / Уклад. П. А. Прыбыткін; Рэдкал.: А. А. Ждановіч і інш.; Маст. Э. Э. Жакевіч. — Мінск, 2004. — С. 67.
  • Гараўскія, бел. жывапісцы, браты. Іпаліт Гілярыевіч//Бел. энцыкл.: у 18 т. Мінск, 1997. Т. 5. С.51
  • Дробов, Л. Н. Живопись Белоруссии XIX — начала XX в./ Под ред. А. И. Мальдиса. Минск, 1974. С. 177, 179, 180. Про Ипполита Горавского и репродукция его картины «На берегах Березины»
  • Ипполит Гиляриевич Горавский// Республика Беларусь: Энцикл.: в 6 т. Минск, 2006. Т. 3. С. 124
  • Радзіма братоў Гараўскіх//Збор помнікаў гісторыі і культуры Беларусі. Мінская вобласць. Кн. 1 Мінск, 1987. С. 89
  • Гараўскі І. Г. // Бел. Энцыклапедыя.-Мн., 1975.-Т.5.-С.51.
  • Гараўскі І. Г. //Энцыклап. Літаратуры і мастацтва Беларусі.-Мн., 1995.-Т.2.-С.42- 43
  • Гараўскі І. Г. Памяць: Гіст.-дакум. хроніка Чэрв. р-на.-Мн., 2000.-С.100
  • Гараўскі І. Г. // Дробов Л. Н. Живопись Белоруссии ХІХ — нач. ХХ в.-Мн.: Выш. Школа, 1974.-179 — 180.

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]