Розніца паміж версіямі "Фрызы"

Jump to navigation Jump to search
1 595 байтаў дададзена ,  8 гадоў таму
[[File:Frisians.png|thumb|Рассяленне фрызаў]]
'''Фрызы''' (саманазва ''Friezen'') - еўрапейскі народ. Кампактна насяляе правінцыі [[Фрысландыя]] і [[Гронінген]] у [[Нідэрланды|Нідэрландах]], а таксама ўзбярэжныя часткі зямель [[Шлезвіг-Гольштэйн]] і [[Ніжняя Саксонія]] ў [[ФРГ|Германіі]]. Жывуць таксама ў [[Данія|Даніі]], [[Вялікабрытанія|Вялікабрытаніі]], [[ЗША]], [[Аўстралія|Аўстраліі]] і г. д. Агульная колькасць - каля 1,5 млн чал.
 
==Гісторыя==
Германскае племя фрызаў узгадвалася рымлянамі з кан. [[1 стагоддзе да н.э.|I]] ст. да н. э. У [[7 стагоддзе|VII]] ст. н. э. узнікла дзяржава Вялікая Фрызія, якую акрамя саміх фрызаў насялялі [[юты]] і [[саксы]]. У [[734]] г. яна была захоплена [[франкі|франкамі]] і вымушана прыняць [[хрысціянства]]. Пасля смерці [[Карл Вялікі|Карла Вялікага]] Фрызія трапіла ў залежнасць ад графаў [[Галандыя, гістарычная вобласць|Галандыі]], але захоўвала адносную самастойнасць да войн [[1272]] - [[1422]] гг., у выніку якіх была падзелена на Заходнюю Фрызію ў складзе Галандыі і Ўсходнюю і Паўночную Фрызіі, якія напераменку кантраляваліся [[Германія|нямецкімі]] гаспадарамі і [[Данія]]й. Канчаткова Ўсходняя і Паўночная Фрызіі ўвайшлі ў склад Германіі толькі ў [[19 стагоддзе|XIX]] ст.
 
З 1970-ых гг. назіраецца працэс адраджэння фрызскай [[культура|культуры]], што асабліва бачна на прыкладзе [[Фрысландыя|Фрысландыі]].
 
==Мова==
[[Фрызская мова]] падзяляецца на заходні, паўночны і сатэрландскі дыялекты (часам вызначаюцца як асобныя мовы). Ёй карыстаюцца каля 500 тыс. чал. З'яўляецца афіцыйнай ў правінцыях[[Фрысландыя]] і [[Гронінген]] у Нідэрландах, а таксама ў адміністрацыйных акругах са шчыльным фрызскім насельніцтвам у [[ФРГ|Германіі]].
 
==Рэлігія==
autoeditor
31 074

праўкі

Навігацыя