Аксід алюмінію
| Аксід алюмінію | |
|---|---|
 | |
 | |
| Небяспека | aluminium oxide exposure[d] |
| Хімічная формула | Al₂O₃[1] |
| SMILES | [O-2].[O-2].[O-2].[Al+3].[Al+3][1] |
| Standard enthalpy of formation | −1 675,7 kilojoule per mole |
| Standard molar entropy | 67,24 joule per mole kelvin[2] і 50,92 joule per mole kelvin[3] |
| Шчыльнасць | 4 ± 0,1 g/cm³[4] і 3,98 g/cm³ |
| Тэмпература плаўлення | 3 632 ± 1 ℉[4] і 2 054 °C[5][6] |
| Пункт кіпення | 5 396 ± 1 ℉[4] і 3 000 °C[5] |
| Vapor pressure | 0 ± 1 мм рт.сл.[4] |
| Крышталічная сістэма | trigonal crystal system[d][7] |
| Point group | ditrigonal scalahedral[d] |
| Крышталеграфічная група | space group R-3c[d][7] |
| Модуль Юнга | 390 gigapascal |
| Класіфікацыя і пазначэнні бяспекі | NFPA 704: Standard System for the Identification of the Hazards of Materials for Emergency Response[d] |
| NIOSH Pocket Guide ID | 0021 |
| Short-term exposure limit | 10 ± 1 mg/m³[8] і 16 ± 1 mg/m³[8] |
| Time-weighted average exposure limit | 5 ± 1 mg/m³[4], 15 ± 1 mg/m³[9], 10 ± 1 mg/m³[8], 2 ± 1 mg/m³[8] і 6 ± 1 mg/m³[8] |
| Median lethal dose (LD50) | 3 600 ± 1 mg/kg[8] |
| Усяго выраблена | 1 430 000 тона[10] і 20 500 000 тона[11] |
| Маса | 0 кг[12] |
| 2022 Harmonized System Code | 281820[13] |
 Медыяфайлы на Вікісховішчы | |
Алюмінію аксід, гліназём — хімічнае злучэнне алюмінію з кіслародам, Al2O3. Існуе ў крышталічных мадыфікацыях, з якіх устойлівыя α-форма (tпл 2053 °C) і γ-форма (вышэй за 900 °C неабарачальна ператвараецца ў α-форму), і ў аморфным стане (алюмагель). У прыродзе α-Al2O3 — мінерал карунд і яго афарбаваныя разнавіднасці рубін, сапфір і інш. У вадзе нерастваральны, амфатэрны. α-форма хімічна больш актыўная, гіграскапічная. Атрымліваюць: α-Al2O3 перапрацоўкай баксітаў, штучны карунд (алунд) плаўкай баксітаў з вугалем, монакрышталі зоннай плаўкай; γ-Al2O3 награваннем гідраксіду ці соляў алюмінію да 600—900 °C. Выкарыстоўваюць:α-Al2O3 у вытворчасці алюмінію; алунд у электратэхнічнай кераміцы, вогнетрывалых матэрыялах для металургічных і элетрычных печаў; карунд — абразіўны матэрыял; монакрышталі — рабочыя целы для лазераў, апорныя камяні дакладных і гадзіннікавых механізмаў, ювелірныя камяні; ніткападобныя крышталі — для арміравання металаў (Al, Ag); γ-Al2O3 — адсарбент у храматаграфіі, каталізатар, носьбіт каталізатараў.
Літаратура
[правіць | правіць зыходнік]- Алюмінію аксід // Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 1: А — Аршын / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн. : БелЭн, 1996. — Т. 1. — 552 с. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0035-8. — ISBN 985-11-0036-6 (т. 1).
Крыніцы
[правіць | правіць зыходнік]- 1 2 Aluminium oxide Праверана 19 лістапада 2016.
- ↑ (unspecified title) — ISBN 978-1-56396-820-4
- ↑ (unspecified title) — ISBN 0-89116-758-7
- 1 2 3 4 5 http://www.cdc.gov/niosh/npg/npgd0021.html Праверана 28 лістапада 2018.
- 1 2 ALUMINIUM OXIDE Праверана 14 чэрвеня 2019.
- ↑ David R. Lide, Jr. Basic Laboratory and Industrial Chemicals: A CRC Quick Reference Handbook — CRC Press, 1993. — ISBN 978-0-8493-4498-5
- 1 2 (unspecified title) — doi:10.1107/S1600576714003379
- 1 2 3 4 5 6 http://www.cdc.gov/niosh-rtecs/BD124F80.html
- ↑ http://www.cdc.gov/niosh/npg/npgd0021.html
- ↑ National Minerals Information Center Mineral Commodity Summaries — Reston: USGS, 2019. — 204 p. — ISBN 978-1-4113-4283-5 — doi:10.3133/70202434 Праверана 28 снежня 2019.
- ↑ National Minerals Information Center Mineral Commodity Summaries — Reston: USGS, 2019. — 204 p. — ISBN 978-1-4113-4283-5 — doi:10.3133/70202434
- ↑ Aluminium oxide Праверана 14 кастрычніка 2016.
- ↑ Harmonized System — World Customs Organization. Праверана 6 студзеня 2026.
Слоўнікі і энцыклапедыі | |
|---|---|
| Нарматыўны кантроль |
