Аляксандр Пятровіч Капусцін
| Аляксандр Пятровіч Капусцін | |
|---|---|
| Асабістыя звесткі | |
| Дата нараджэння | 12 лютага 1924 |
| Месца нараджэння | |
| Дата смерці | 16 кастрычніка 1996 (72 гады) |
| Месца смерці | |
| Грамадзянства | |
| Альма-матар | |
| Месца працы | |
| Прафесійная дзейнасць | |
| Род дзейнасці | пісьменнік, перакладчык, журналіст |
| Грамадская дзейнасць | |
| Член у | |
| Узнагароды | |
Аляксандр Пятровіч Капусцін (12 лютага 1924, Старая Рудня, Гомельская губерня — 16 кастрычніка 1996, Жлобінскі раён, Гомельская вобласць) — беларускі пісьменнік, франтавік. Ганаровы грамадзянін Жлобіна (1983)[1]. Член Саюза пісьменнікаў і журналістаў Беларусі.
Біяграфія
[правіць | правіць зыходнік]Нарадзіўся 12 лютага 1924 года ў вёсцы Старая Рудня Рагачоўскага павета Гомельскай губерні ў сялянскай сям’і. Прозвішча Капусцін — вельмі распаўсюджанае прозвішча ў яго роднай вёсцы.
Скончыў 9 класаў і адправіўся на фронт. У час Вялікай Айчыннай вайны ў чэрвені 1942 года арганізаваў у роднай вёсцы камсамольска-маладзёжную падпольную групу. З лістапада 1943 года знаходзіўся на фронце, быў кантужаны і тройчы паранены. З 1 мая па 1 жніўня 1943 года — радавы, з 1 жніўня па 25 лістапада 1943 года — камандзір аддзялення ў партызанскім атрадзе імя Будзённага (партызанская брыгада імя К. Я. Варашылава).
З 1946 па 1965 года працаваў у органах юстыцыі. У 1950 годзе скончыў завочна Мінскую юрыдычную школу, у 1955 годзе — гістарычны факультэт Гомельскага настаўніцкага інстытута, у 1959 годзе — Вышэйшыя юрыдычныя курсы ў Маскве.
У 1965 годзе стаў загадчыкам абласной газеты «Гомельская праўда». З 1971 года стаў працаваць старшым рэдактарам. Потым — загадчыкам рэдакцыі навукі і культуры БелТА. У 1973 года працаваў сакратаром штотыднёвіка «Літаратура і мастацтва», у 1974−1980 гадах — намеснікам галоўнага рэдактара. Член Саюза пісьменнікаў СССР з 1974 года.
Памёр 16 кастрычніка 1996 года ў Жлобінскім раёне Гомельскай вобласці.
Творчасць
[правіць | правіць зыходнік]Аляксандр Капусцін стаяў ля вытокаў дэтэктыўнай беларускай прозы. Перакладаў тэксты з рускай і польскай моў на беларускую.
- У 1948 годзе выйшаў першы аповед «Калгасны конюх». Першы зборнік прозы «Суд ідзе» выйшаў у 1959 годзе.
- У 1975 годзе — «Суд вырашыў».
- У 1979 годзе — «Скажу праўду».
- У 1981 годзе — «Быць чалавекам»
- У 1985 годзе — «Дружба вывела да зорак».
- У 1988 годзе — «Салёная раса».
- У 1990 годзе — «Старая Рудня».
- У 1992 годзе — «На хвалях Нявы».
- У 1992 годзе — «Цвіў бэз, іграла скрыпка».
- У 1994 годзе — «Александр Капусцін. Старонкі памяці»
А. Капусцін — аўтар дакументальнага апавядання «Покліч сэрца» пра Героя Сацыялістычнай Працы завода Гомсельмаш В. Хурсана.
У апавяданні «Капрал Французскай Арміі» Аляксандр распавёў незвычайную гісторыю свайго знаёмага з яго роднай вёскі Мітрафана Лук’янавіча Косікава.
Літаратурная спадчына Аляксандра Пятровіча — гэта 29 кніг розных мастацкіх стыляў. Пісаў таксама гумарыстычныя апавяданні. Аўтар шматлікіх публіцыстычных артыкулаў. Працаваў з беларускім паэтам Кірычэнкам.
Узнагароды
[правіць | правіць зыходнік]- Ордэн Айчыннай вайны I і II ступеняў
- Медаль «За адвагу».
- Званне «Ганаровы грамадзянін горада Жлобін» (25 мая 1983 года)[1]
Памяць
[правіць | правіць зыходнік]- На Жлобіншчыне праходзяць штогадовыя традыцыйныя чытанні, прысвечаныя А. П. Капусціну.
- У гонар А. П. Капусціна названа абласная літаратурная прэмія.
- Адна з вуліц у Жлобіне названа ў гонар А. П. Капусціна.
- Да 100-годдзя з дня нараджэння А. П. Капусціна Гомельскае абласное аддзяленне Саюза пісьменнікаў Беларусі заснавала памятную ўзнагароду — Міжрэгіянальную літаратурную прэмію «Кліч сэрца»[2]. Перыядычнасць — раз у пяць гадоў.
- 1 ліпеня 2025 года на будынку рэдакцыі газеты «Гомельская праўда» (Гомель, вул. Палеская, 17а) адкрыта памятная дошка ў гонар пісьменнікаў, паэтаў і журналістаў, творчы лёс якіх звязаны з гэтым выданнем: Іван Шамякін, Раман Сабаленка, Паўлюк Трус, Анатоль Грачанікаў, Павел Прануза, Міхась Даніленка, Аляксандр Капусцін, Мікола Мятліцкі[3][4].
Крыніцы
[правіць | правіць зыходнік]- ↑ а б Почётные граждане Жлобинского района(недаступная спасылка). gisp.gov.by. Архівавана з першакрыніцы 8 сакавіка 2022.
- ↑ Новая прэмія у гонар пісьменніка-земляка!.
- ↑ Любовь и память связывают навечно: на здании «Гомельскай праўды» торжественно открыли памятную доску в честь писателей, творческая судьба которых связана с газетой. Гомельская праўда.
- ↑ Памятную доску в честь писателей открыли на здании редакции «Гомельской правды».
Спасылкі
[правіць | правіць зыходнік]- Жлабінчане адзначаюць 100-гадовы юбілей з дня нараджэння знакамітага земляка Аляксандра Капусціна — пісьменніка і патрыёта(недаступная спасылка). Новы дзень.
- Знакавая дата! 12 лютага — 100 гадоў са дня нараджэння А. П. Капусціна.
- 12 лютага споўніцца 100 гадоў з дня нараджэння беларускага пісьменніка Аляксандра Капусціна. Гомельская праўда.
- Пісьменнік Аляксандр Капусцін надрукаваў першы артыкул у падпольнай «Гомельскай праўдзе». Гомельская праўда.
- Нарадзіліся 12 лютага
- Нарадзіліся ў 1924 годзе
- Нарадзіліся ў Рагачоўскім павеце
- Памерлі 16 кастрычніка
- Памерлі ў 1996 годзе
- Памерлі ў Жлобінскім раёне
- Выпускнікі факультэта гісторыі і міжкультурных камунікацый ГДУ
- Супрацоўнікі БелТА
- Супрацоўнікі газеты «Літаратура і мастацтва»
- Члены Саюза беларускіх пісьменнікаў
- Кавалеры ордэна Айчыннай вайны I ступені
- Кавалеры ордэна Айчыннай вайны II ступені
- Узнагароджаныя медалём «За адвагу»
- Асобы
- Пісьменнікі паводле алфавіта
- Пісьменнікі Беларусі
- Члены Саюза пісьменнікаў СССР
- Ганаровыя грамадзяне Жлобіна