Аляксандр Фаміч Адамовіч

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Аляксандр Фаміч Адамовіч
Аляксандр Фаміч Адамовіч
Аляксандр Фаміч Адамовіч (фота з крымінальнай справы № 20950-c)
Намеснік наркама земляробства БССР
1928 — 1929
 
Партыя: Беларуская сацыялістычная грамада (з 1917), РКП(б) (з 1919)
Адукацыя: сярэдняе
Дзейнасць: палітык
Нараджэнне: 6 студзеня 1900(1900-01-06)
Васюлькі, Княгінінская воласць, Вілейскі павет, Віленская губерня (цяпер Мядзельскі раён, Мінская вобласць)
Смерць: 15 верасня 1937(1937-09-15) (37 гадоў)
горад Сягежа, Карэлія, Расія
Пахаванне: месца пахаванне не вядома

Аляксандр Фаміч АДАМОВІЧ (6 студзеня 1900, в. Васюлькі Вілейскага пав. Віленскай губерні (цяпер вёска Княгінін Мядзельскі раён Мінскай вобл.) — 15 верасня 1937, Карэльская АССР, НКУС) — партыйны і дзяржаўны дзеяч БССР.

Біяграфія[правіць | правіць зыходнік]

З заможнай сялянскай сям'і, скончыў пачатковае вучылішча ў Радашковічах. Падчас Першай сусветнай вайны ў бежанстве ў Екацярынаслаўскай губерні У 1916 вярнуўся ў Беларусь. Працаваў на будаўніцтве чыгункі. У снежні 1916 пераведзены ў Адэсу (упраўленне дарожных работ Бесарабскага раёна). З канца 1917 член нацыянальна-культурнай арганізацыі «Беларускі гай». У 1918 уступіў у БСГ. З 1919 член ВКП(б). Працаваў у Адэсе пры Беларускім клубе і ў беларускай секцыі губернскага аддзела народнай асветы. Падчас акупацыі Адэсы белагвардзейцамі і замежнымі інтэрвентамі на нелегальным становішчы. Пасля накіраваны ЦК РКП(б) у Смаленск, адтуль па партыйнай мабілізацыі накіраваны ў армію (два месяца інструктар Рэвалюцыйнага камітэта 4 арміі). З 1920 сакратар Дзісенскага павятовага камітэта РКП(б). У пачатку 1921 года быўшы дэлегатам усебеларускай партканферэнцыі ад барысаўскага павета, на нарадзе дэлегатаў у гасцініцы «Еўропа» паставіў пытанне: «аб далучэнні да беларускіх тэрыторый Віцебшчыны, Магілёўшчыны і Смаленшчыны». Разам з А. Бурбісам складае тэкст «Заявы 32-х», але яе не падпісвае. У 1921 працаваў у Бабруйскім павятовым аддзеле народнай асветы, затым інструктарам і загадчыкам аддзела Бабруйскага павятовага камітэта КП(б)Б, пасля праца на вёсцы ў якасці ўпаўнаважанага Паліткамісіі па барацьбе з бандытамі. У снежні 1921 па партыйнай мабілізацыі накіраваны ў армію (тры месяца ў 11 брыгаде 4 дывізіі, захварэў тыфам і быў дэмабілізаваны праз 3 месяца). З канца 1922 інструктар бабруйска павятовага камітэта (ПКам), да восень 1923 начальнік арганізацыйнага аддзела. У пачатку 1924 працаваў у інфармацыйным аддзялі ЦК КП(б)Б. Са жніўня 1924 сакратар Калінінскага акруговага камітэта Кампартыі Беларусі (Клімавічы). З верасня 1925 сакратар Полацкага акруговага камітэта партыі. У канцы 1925 года па даручэнні ЦК едзе ў Берлін для сустрэчы з групай прафесараў, у тым ліку з Вальтерам Крамерам. Затым у 1926 загадчык аддзела друку ЦК КП(б)Б, з канца 1927 па восень 1928 намеснік рэдактара газеты «Беларуская вёска». У ліпепі 1928 — верасні 1929 намеснік наркама земляробства БССР Прышчэпава. У сувязі з разгортваннем барацьбы з г.зв. нацыянал-дэмакратызмам зняты з работы і выключаны з КП(б)Б «за ідэалагічную няўстойлівасць, скрыўленне класавай лініі ў палітыцы наркамзема, за бюракратызм і адрыў ад партыйнай ячэйкі, за прымірэнчыя адносіны да контррэвалюцыйных вылазак нацыянал-дэмакратызма». Неўзабаве адноўлены ў партыі і накіраваны на перавыхаванне на нізавую работу тэрмінам на два гады — працаваў тэхнічным рэдактарам Беларускага дзяржаўнага выдавецтва. Быў жанаты, гадаваў дваіх дзяцей.

Арыштаваны 19.7.1930 па справе «Саюза вызвалення Беларусі» у Мінску па адрасе: вул. Новасерпухаўская, д. 11, кв. 2. Асуджаны паводле пастановы калегіі АДПУ СССР 18.3.1931 як «удзельнік контррэвалюцыйнай арганізацыі» да 10 гадоў папраўча-працоўных работ. Пакаранне адбываў спачатку ў Салавецкім, затым у Беламорска-Балтыйскім канцлагерах НКУС Карэла-Фінскай АССР. 24.3.1935, калі знаходзіўся ў Беламорска-Балтыйскім канцлагеры, узяты пад варту і 11.7.1935 асуджаны Ленінградскім абл. судом да 7 гадоў папраўча-працоўных работ. 9.9.1937 «тройкай» НКУС Карэльскай АССР прыгавораны за «антысавецкую агітацыю» да ВМП. Расстраляны каля ст. Сягежа. Рэабілітаваны судовай калегіяй па крымінальных справах Вярхоўнага суда БССР 14.6.1988. Асабовая справа А. № 20950-с з фотаздымкам захоўваецца ў архіве КДБ Беларусі.

Зноскі

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Фалей Е. «Еще в более острой форме» // Вечерний Минск. 1993. 17 дек.
  • Міхнюк У. М. Арыштаваць у высылцы: дакументальны нарыс пра Алеся Дудара. Мн., 1996. С. 112
  • Міхнюк У. М. Вязень сумлення // Полымя. 1996. № 2. С. 262
  • ЭГБ, т. 1.|Кр.геагр.: Волости и важнейшие селения
  • Рапановіч. Слоўнік геаграфічных назваў.
  • Рызыкоўная барацьба намэнклятуры // Наша Ніва 18 лютага 2005.
  • Арлоў У. Імёны Свабоды. Радыё свабодная Эўропа / Радыё Свабода, 2007. — 576 с.

Крыніца[правіць | правіць зыходнік]