Аляксей Мікалаевіч Бацян

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Аляксей Мікалаевіч Бацян
Ботян Алексей Николаевич 2016 год.jpg
Дата нараджэння 10 лютага 1917(1917-02-10) (101 год)
Месца нараджэння
Прыналежнасць
Званне палкоўнік
Бітвы/войны
Узнагароды і прэміі
Герой Расійскай Федэрацыі
ордэн «За заслугі перад Айчынай» IV ступені ордэн Мужнасці ордэн Чырвонага Сцяга ордэн Айчыннай вайны I ступені ордэн Працоўнага Чырвонага Сцяга юбілейны медаль «50 год Перамогі ў Вялікай Айчыннай вайне 1941—1945 гг.» юбілейны медаль «60 год Перамогі ў Вялікай Айчыннай вайне 1941—1945 гг.» Юбілейны медаль «65 гадоў Перамогі ў Вялікай Айчыннай вайне 1941—1945 гг.» медаль «За баявыя заслугі» медаль «За абарону Масквы» медаль «За перамогу над Германіяй у Вялікай Айчыннай вайне 1941—1945 гг.» медаль «Ветэран Узброеных Сіл СССР»

Аляксей Мікалаевіч Бацян (10 лютага 1917, Віленская губерня (цяпер вёска Чартавічы, Валожынскі раён, Мінская вобласць, Беларусь) — савецкі разведчык, ветэран Вялікай Айчыннай вайны, Герой Расійскай Федэрацыі (2007). Адыграў значную ролю ў захаванні Кракава (Польшча) ад разбурэння германскімі войскамі. Прататып «Маёра віхора».

Біяграфія[правіць | правіць зыходнік]

Нарадзіўся 10 лютага 1917 года ў вёсцы Чартавічы Ашмянскага павета Віленскай губерні (цяпер — Валожынскі раён Мінскай вобласці) у сялянскай сям’і. Па заканчэнні школы прызваны ў польскую армію, у складзе якой, камандуючы зенітным разлікам, у верасні 1939 года браў удзел у баях з немцамі. Пад Варшавай збіў тры самалёта «Юнкерс».

Калі ў 1939 годзе ўсходнія раёны Польшчы занялі савецкія войскі, стаў грамадзянінам СССР, выкладаў у пачатковай школе.

У 1940 годзе накіраваны на службу ў органы НКУС СССР, у 1941 годзе скончыў выведвальную школу. У лістападзе 1941 года ў якасці камандзіра разведвальна-дыверсійнай групы перакінуты за лінію фронту. Удзельнічаў у абароне Масквы.

У 1942 годзе накіраваны ў глыбокі тыл ворага ў заходнія раёны Украіны і Беларусі. Дзейнічаў там як самастойна, так і ў складзе буйных партызанскіх атрадаў. Быў намеснікам па выведцы камандзіра партызанскага злучэння Героя Савецкага Саюза В. А. Карасёва.

Пад яго непасрэдным кіраўніцтвам праведзена аперацыя па выбуху нямецкага гебітскамісарыата ў горадзе Оўруч Жытомірскай вобласці Украінскай ССР, калі там знаходзілася інспекцыя з Германіі. У выніку гэтай аперацыі 9 верасня 1943 года знішчана 80 гітлераўскіх афіцэраў. За гэтую аперацыю Аляксей Бацян прадстаўлены да звання Героя Савецкага Саюза, але тады узнагароджаны не быў.

У маі 1944 года па заданні Цэнтра на чале групы з 28 чалавек здзейсніў пераход у Польшчу, маючы задачу арганізацыі разведкі размяшчэння і перамяшчэння суперніка ў раёне горада Кракава. Дзякуючы добраму веданню польскай мовы і культуры мясцовага насельніцтва, а таксама сваім арганізатарскім здольнасцям, Аляксей Бацян здолеў арганізаваць узаемадзеянне і сумесныя баявыя аперацыі з такімі рознымі палітычнымі сіламі.

У студзені 1945 года ён кіраваў аперацыяй па знішчэнні склада выбухоўкі ў Каралеўскім замку ў Кракаве, якой немцы збіраліся падарваць горад перад уваходам Чырвонай Арміі.

У апошнія месяцы вайны група Аляксея Бацяна дзейнічала ў тыле ворага на акупаванай тэрыторыі Чэхаславакіі.

У 1983 годзе ў званні палкоўніка звольнены ў адстаўку па ўзросце. Да 1989 года працягваў працаваць у органах КДБ СССР у якасці грамадзянскага спецыяліста.

Указам Прэзідэнта Расійскай Федэрацыі ад 10 мая 2007 года «за мужнасць і гераізм, праяўленыя ў ходзе аперацыі па вызваленні польскага горада Кракава і прадухіленні знішчэння яго нямецка-фашысцкімі захопнікамі ў перыяд Вялікай Айчыннай вайны 1941—1945 гадоў» палкоўніку ў адстаўцы Бацяну Аляксею Мікалаевічу прысвоена званне героя Расійскай Федэрацыі з уручэннем медалі «Залатая Зорка».

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]

Аляксей Мікалаевіч Бацян на сайце «Героі краіны»