Андрыян Рыгоравіч Нікалаеў
| Андрыян Рыгоравіч Нікалаеў | |
|---|---|
| | |
| Дата нараджэння | 5 верасня 1929[1][2][…] |
| Месца нараджэння | |
| Дата смерці | 3 ліпеня 2004[2][3][…] (74 гады) |
| Месца смерці | |
| Месца пахавання | |
| Жонка | Валянціна Уладзіміраўна Церашкова |
| Дзеці | Elena Tereshkova[d] |
| Альма-матар | |
| Грамадзянства | |
| Прыналежнасць | СССР |
| Званне | генерал-маёр авіяцыі[d] і генерал-маёр |
| Узнагароды і званні | |
| Аўтограф |
|
Андрыян Рыгоравіч Нікалаеў (5 верасня 1929, сяло Шаршэлы, Марыінска-Пасадскі раён, Чувашыя — 3 ліпеня 2004, Чэбаксары) — савецкі касманаўт. Двойчы Герой Савецкага Саюза (1962, 1970), лётчык-касманаўт СССР (1962), генерал-маёр авіяцыі (1970), кандыдат тэхнічных навук (1975).
Біяграфія
[правіць | правіць зыходнік]Скончыў ваеннае авіяцыйнае вучылішча (1954), Ваенна-паветраную інжынерную акадэмію імя Жукоўскага (1968). З 1955 года — ваенны лётчык. З 1960 года — у атрадзе касманаўтаў (у 1963—1968 гадах — яго камандзір). 11 — 15 жніўня 1962 года здзейсніў палёт вакол Зямлі на касмічным караблі «Усход-3», 1 — 19 чэрвеня 1970 года з В. І. Севасцьянавым — палёт (як камандзір) — на касмічным караблі «Салют-9». У космасе правёў 21,6 сутак. У 1974—1994 гадах — першы намеснік начальніка Цэнтра падрыхтоўкі касманаўтаў імя Гагарына.
Узнагароды
[правіць | правіць зыходнік]Дзяржаўная прэмія СССР (1981). Залатыя медалі імя Цыялкоўскага АН СССР і імя Гагарына. Імем Нікалаева названы кратар на Месяцы. Званне Ганаровага грамадзяніна г. Полацка прысвоена ў 1962 годзе[4].
Зноскі
- ↑ Николаев Андриян Григорьевич // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969. Праверана 28 верасня 2015.
- 1 2 Andrijan Grigorjewitsch Nikolajew // filmportal.de — 2005. Праверана 9 кастрычніка 2017.
- ↑ Andrijan Nikolajew // Munzinger Personen Праверана 9 кастрычніка 2017.
- ↑ Нікалаеў Андрыян Рыгоравіч (1929-2003)(недаступная спасылка). Архівавана з першакрыніцы 16 лістапада 2020. Праверана 9 лістапада 2020.
Літаратура
[правіць | правіць зыходнік]- Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 11: Мугір — Паліклініка / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн. : БелЭн, 2000. — Т. 11. — 560 с. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0035-8. — ISBN 985-11-0188-5 (т. 11).
- Нарадзіліся 5 верасня
- Нарадзіліся ў 1929 годзе
- Нарадзіліся ў Горкаўскім краі
- Памерлі 3 ліпеня
- Памерлі ў 2004 годзе
- Памерлі ў Чэбаксарах
- Пахаваныя ў Чувашыі
- Выпускнікі Ваенна-паветранай інжынернай акадэміі імя М. Я. Жукоўскага
- Героі Савецкага Саюза
- Кавалеры ордэна Леніна
- Кавалеры ордэна Працоўнага Чырвонага Сцяга
- Кавалеры ордэна Чырвонай Зоркі
- Кавалеры ордэна «За службу Радзіме ва Узброеных Сілах СССР» III ступені
- Узнагароджаныя медалём «Дваццаць гадоў перамогі ў Вялікай Айчыннай вайне 1941—1945 гг.»
- Узнагароджаныя медалём «У памяць 850-годдзя Масквы»
- Узнагароджаныя медалём «Ветэран Узброеных Сіл СССР»
- Узнагароджаныя медалём «За ўмацаванне баявой садружнасці»
- Узнагароджаныя медалём «40 гадоў Узброеных Сіл СССР»
- Узнагароджаныя медалём «50 гадоў Узброеных Сіл СССР»
- Узнагароджаныя медалём «70 гадоў Узброеных Сіл СССР»
- Узнагароджаныя медалём «За бездакорную службу» 1 ступені
- Узнагароджаныя медалём «За бездакорную службу» 2 ступені
- Узнагароджаныя медалём «За бездакорную службу» 3 ступені
- Кавалеры ордэна «Зорка Рэспублікі Інданезіі»
- Кавалеры ордэна Сцяга ВНР
- Кавалеры ордэна «Каралі Ніла»
- Лаўрэаты Дзяржаўнай прэміі СССР
- Героі МНР
- Кавалеры ордэна Сухэ-Батара
- Узнагароджаныя медалём «30 гадоў Халхін-Гольскай Перамогі»
- Узнагароджаныя медалём «30 гадоў Перамогі над мілітарысцкай Японіяй» (Манголія)
- Героі Працы В’етнама
- Героі Сацыялістычнай Працы НРБ
- Заслужаныя майстры спорту СССР
- Кавалеры ордэна Георгія Дзімітрава
- Кавалеры ордэна «Кірыл і Мяфодзій»
- Узнагароджаныя балгарскім медалём «За ўмацаванне братэрства па зброі»
- Ганаровыя грамадзяне Полацка
- Асобы
- Лётчыкі-касманаўты СССР