Перайсці да зместу

Антоні Глушневіч

З Вікіпедыі, свабоднай энцыклапедыі
Антоні Глушневіч
Род дзейнасці урач
Дата нараджэння 1793[1][2][…]
Месца нараджэння Барысаў
Дата смерці 1861[1][2]
Альма-матар
Лагатып Вікісховішча Медыяфайлы на Вікісховішчы

Антоні Глушневіч (польск. Antoni Hłuszniewicz, 1793, Барысаў - 5 жніўня 1861, Парыж) — дзеяч эміграцыі, лекар[3][4].

Нарадзіўся ў 1793 годзе ў Барысаве і меў малодшага брата Міхала. Скончыў Мінскую гімназію (1810), вучыўся на фізіка-матэматычным факультэце ў Віленскім універсітэце, затым скончыў медыцынскі факультэт, у 1822 годзе атрымаў ступень доктара і пасяліўся на Валыні.

У 1830 годзе падарожнічаў з навуковымі мэтамі за мяжой, дзе атрымаў звесткі пра пачатак паўстання 1830-31 гг. і неадкладна вярнуўся. Працаваў у ваенным шпіталі Варшавы. 10 жніўня 1830 абраны дэпутатам варшаўскага сойма ад Барысаўскага павета.

Пасля паражэння паўстання эміграваў у Францыю. Супрацоўнічаў з Іяхімам Лелевелем у Камітэце Польскага Народа, дзе быў ініцыятарам адрасу да англійскага парламенту (снежань 1831 года). Быў членам Таварыства літоўскіх і рускіх зямель[5].

Належаў да тайнага камітэта, заснаванага Я. Лелевелем і Юзафам Заліўскім, «Помста народа», але ў рэшце рэшт не падтрымаў партызанскую кампанію.

У 1835 на некаторы час за сваю палітычную і канспіратыўную актыўнасць быў высланы з Польшчы.

У 1835 годзе па ініцыятыве Лелевеля быў заснаваны Саюз дзяцей польскага народа, адным з членаў якога ён быў. З 1835 па 1838 год ён актыўна ўдзельнічаў у дзейнасці Польскага дэмакратычнага таварыства і ў Асацыяцыі польскай эміграцыі да 1846 года.

Удзельнічаў у стварэнні ў 1841 у Версалі так званая Версальска-Віленскай бібліятэкі. У пачатку 50-х гг., калі Гіпаліт Клімашэўскі выконваў абавязкі дырэктара Баціньѐльскай школы, Версальска-Віленская бібліятэка была пераведзена ў школьныя будынкі і аб’яднана з існаваўшай там бібліятэкай[6].

У 1845 стаў працаваць лекарам у польскай школы ў Батыньёлі, шмат сілаў аддаваў яе развіццю і з 1851 года ўваходзіў у раду школы.

З 1858 быў абраны віцэ-прэзідэнтам таварыства польскіх лекараў у Парыжу. У першым сшытку таварыства за 1858 год апублікаваў сваю працу пра каўтун.

Быў лекарам Юльюша Славацкага.

Не стварыў сям'і, памёр у Парыжы 5 жніўня 1861 года і быў пахаваны на могілках Манмартр.

  1. 1 2 NUKAT — 2002.
  2. 1 2 Antoni Hłuszniewicz // Biblioteka Narodowa
  3. ↑ Гарбачова Вольга Удзельнікі паўстання 1830-1831 гг. на Беларусі : бібліяграфічны слоўнік. — Мінск: БДУ, 2004. — С. 110.
  4. ↑ Polski Słownik Biograficzny, Т. 9, s. 550-551.
  5. ↑ Матвейчык Дзмітрый. Выгнаныя з роднага краю: Паслялістападаўская эміграцыя з Беларусі і Літвы (1830–1870-я гады). – Мінск: Лімарыус, 2011. С. 48.
  6. ↑ Гарбачова Вольга. Беларусь і Вялікая эміграцыя (1830-1860-я гг.) / В. В. Гарбачова // Працы гістарычнага факультэта БДУ: навук. зб. Вып. 2 / рэдкал. У. К. Коршук (адк. рэд.) [і інш.] – Мн: БДУ, 2007. – С. 106–109