Батаніка

З пляцоўкі Вікіпедыя
Перайсці да: рух, знайсці

Батаніка

Plants diversity.jpg

Аб'екты даследавання

Расліны · Водарасці
Грыбы і інш…

Раздзелы батанікі

Альгалогія · Анатомія раслін · Брыялогія · Геабатаніка · Геаграфія раслін · Дэндралогія · Дыяспаралогія · Карпалогія · Ліхеналогія · Мікагеаграфія · Мікалогія · Марфалогія раслін · Палеабатаніка · Паліналогія · Сістэматыка раслін · Фізіялогія раслін · Фітапаталогія · Фларыстыка · Экалогія раслін · Этнабатаніка

Знакамітыя батанікі

Тэафраст
Жазеф Пітон дэ Турнефор
Карл Ліней
Адольф Генрых Густаў Энглер
Армен Лявонавіч Тахтаджан
іншыя…

Гісторыя

Гісторыя батанікі
Знакамітыя кнігі па батаніцы
Батанічная ілюстрацыя

Батаніка (ад βοτάνη — трава, зеляніна) — комплекс навук пра расліны. Вывучае іх вонкавую і ўнутраную будову, рост і развіццё, размнажэнне, жыцядзейнасць, адносіны да навакольнага асяроддзя, пашырэнне, паходжанне, эвалюцыйнае развіццё, пытанні класіфікацыі.

Гісторыя[правіць | правіць зыходнік]

Развіццё батанікі як навукі ішло адначасова з ростам практычных патрэбнасцяў чалавека і непасрэдна звязана з агульнай гісторыяй чалавецтва. Шмат звестак пра расліны было вядома людзям з глыбокай старажытнасці. Бацькам батанікі лічаць старажытнагрэчаскага прыродазнаўца і філосафа Тэафраста.

Як стройная сістэма навуковых ведаў батаніка аформілася ў 18 стагоддзі дзякуючы ў асноўным працам шведскага прыродазнаўца К. Лінея. Французскія вучоныя А. Адансан, Ж. Б. Ламарк, А. Жульё і іншыя распрацавалі натуральную класіфікацыю раслін, паводле якой расліны аб'ядноўваліся па сукупнасці галоўных прыкмет (кветка, плод, семя) у парадкі, якія ўпершыню размешчаны ў адзіны рад — ад водарасцяў да кветкавых. У 19 — 20 стагоддзях батаніка, як і іншыя біялагічныя навукі, інтэнсіўна развівалася пад уплывам эвалюцыйнай тэорыі Ч. Дарвіна.

У Расіі першыя батанічныя даследаванні звязаны са стварэннем АН (1927) і арганізацыяй шэрагу экспедыцый для вывучэння расліннасці краіны (І. Г. Гмелін, П. С. Палас, С. П. Крашаніннікаў). У канцы 19 — пачатку 20 стагоддзя рускія батанікі І. Н. Гаражанкін, М. С. Варонін, У. І. Паладзін, С. Г. Навашын, К. А. Ціміразеў і іншыя зрабілі буйныя адкрыцці (двайное апладненне ў кветкавых раслін, раскрыцццё энергетычных заканамернасцяў фотасінтэзу і інш.), якія паўплывалі на развіццё батанічнай навукі ў свеце.

Раздзелы батанікі[правіць | правіць зыходнік]

Падзяляецца на многія самастойныя дысцыпліны:

Вывучэнне асобных груп раслін вядуць раздзелы:

На аснове батанікі развіліся фітапаталогія, фармакалогія, астрабатаніка, археабатаніка. З развіццём сумежных навук метады даследавання ўдасканальваюцца і часта перакрываюцца.

Гл. таксама[правіць | правіць зыходнік]

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Батаніка. Сістэматыка вышэйшых раслін: вучэбны дапаможнік для студэнтаў устаноў вышэйшай адукацыі па біялагічных спецыяльнасцях / Л. М. Сапегін. — Гомель: ГДУ, 2012. — 337 с. ISBN 978-985-439-644-6
  • Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 2: Аршыца — Беларусцы / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн.: БелЭн., 1996. — 480 с.: іл. ISBN 985-11-0061-7 (т. 2), ISBN 985-11-0035-8

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]