Перайсці да зместу

Баі за Эль-Фашыр (2023—2025)

З Вікіпедыі, свабоднай энцыклапедыі
Баі за Эль-Фашыр
Асноўны канфлікт: Канфлікт у Судане (з 2023)
     Пад кантролем прыхільнікаў Бурхана.      Пад кантролем прыхільнікаў Дагала.      Пад кантролем прыхільнікаў аль-Фока.

     Пад кантролем прыхільнікаў Бурхана.      Пад кантролем прыхільнікаў Дагала.

     Пад кантролем прыхільнікаў аль-Фока.
Дата 1-ы этап: з 15 па 20 красавіка 2023
2-і этап: з 12 па 29 мая 2023
2-і этап: з 18 жніўня 2023 па 28 кастрычніка 2025
Месца г. Эль-Фашыр  (ар.) (бел., Дарфур, Судан
Вынік перамога САП
Праціўнікі
Узброеныя сілы Судана Сілы аператыўнай падтрымкі
Аб’яднаныя сілы абароны Дарфура Вызваленчы рух Судана
Камандуючыя
Німір Махамед Абдэльрахман[1] Геда Хамдан Ахмед
Алі Якуб Джыбрыль †[2]
Міні Мінаві[3] Аль-Садыг Аль-Фока[4]

Баі за Эль-Фашыр — эпізод канфлікту паміж прыхільнікамі суданскіх генералаў Абдэля аль-Бурхана і Махамеда Дагала, звязаны з барацьбой за горад Эль-Фашыр  (ар.) (бел., адміністрацыйны цэнтр правінцыі Паўночны Дарфур  (ар.) (бел..

Кампанія 2023 года

[правіць | правіць зыходнік]

Красавіцкія баі

[правіць | правіць зыходнік]

Сутыкненні ў Эль-Фашыры, як і ў многіх іншых гарадах Судана, пачаліся 15 красавіка[5]. На наступны дзень САП заявілі, што захапілі аэрапорт і некалькі ваенных аб’ектаў.

Станам на 17-га чысла байцы Дагала кантралявалі лагер бежанцаў Эль-Манхал і раён Эль-Габа, у той час як іх праціўнікі ўмацаваліся ля штаба Галоўнага камандавання[6].

20 красавіка бакі дамовіліся аб трохдзённым спыненні агню[7][8], паводле якіх САП утрымлівалі пазіцыі на захад ад горада, а УСС — на ўсход. Цэнтр Эль-Фашыра стаў дэмілітарызаванай зонай, дзе бяспеку падтрымлівала паліцыя. Штаб-кватэры міжнародных арганізацый перададзены апазіцыйным паўстанцкім рухам[7]. 23 красавіка перамір’е было падоўжана на нявызначаны тэрмін[9].

24 красавіка адбыліся невялікія сутыкненні на поўначы Эль-Фашыра[10].

На 16 красавіка сутыкненняў было паранена 27 чалавек[11]. Да 17-га чысла, паводле арганізацыі «Урачы без межаў», агульная лічба пацярпелых павялічылася да 136[12]. Станам на 21 красавіка паведамлялася пра 44 забітых і 279 параненых[13][14]. Сярод загінулых — грамадзянін Індыі[15][16]. Паводле Міністэрства аховы здароўя Паўночнага Дарфура, на 28-га ў выніку сутыкненняў забіта 62 мірных жыхара (з іх 4 загінулі падчас рабаванняў 24-га[17]), у тым ліку 13 дзяцей, былі забіты, а больш за 282 атрымалі раненні[16]. У выніку абстрэлу 29 мая трое мірных жыхароў загінулі і 27 атрымалі раненні[18].

Да 17 красавіка бальніцы ў горадзе апынуліся перапоўненымі пацярпелымі, і большасць пацыентаў пераводзілі ў паліцэйскі шпіталь. Электрычнасць па ўсім Эль-Фашыры была адключана, а галоўны рынак і жывёлагадоўчы рынак знішчаны[6]. Аэрапорт таксама прыпыніў дзейнасць[12]. У горадзе разрабавалі некалькі бальніц, у тым ліку дзіцячую[13], у той час як лагер бежанцаў Абу-Шук, у якім пражывала больш за 100 000 перамешчаных асоб, да канца красавіка спалены дашчэнту[19].

Наступныя падзеі

[правіць | правіць зыходнік]

12 мая перамір’е было парушана, і баі аднавіліся[9]. Сілы Дагала захапілі некалькі кварталаў[9].

Сутыкненні зноў успыхнулі 22-га. У той дзень адбыліся абстрэлы ўсходніх кварталаў, падкантрольных УСС[20]. Потым на некаторы час баі сціхлі[21], але 25 мая аднавіліся[21]. Да 29-га некалькі раёнаў горада былі разбураны або спалены. Разбураны таксама некалькі будынкаў універсітэта Эль-Фашыра[22]. Да 1 чэрвеня атрады Дагала пакінулі шэраг раёнаў ва ўсходніх кварталах, але па-ранейшаму кантралявалі большую іх частку[23].

Амаль увесь чэрвень у горадзе сітуацыя заставалася спакойнай, хоць з абодвух бакоў сюды падцягваліся падмацаванні[24].

18[25]—19[4] жніўня адбыліся новыя сутыкненні. Баі вяліся паміж САП і ВРС аль-Фока[4]. 23 жніўня чацвёра паўстанцаў паранены ў сутычцы з паліцыяй[26].

9 верасня падчас сутычак загінулі 30 чалавек[27].

26 кастрычніка САП разгарнулі атаку на штаб 6-й пяхотнай дывізіі[28]. Да 8 лістапада баі зноў прыпыніліся[29]. 27 лістапада групоўкі АСАД дасягнулі пагаднення з баевікамі аль-Нура аб абароне грамадзянскага насельніцтва ў Эль-Фашыры ад нападаў САП[30]. У канцы кастрычніка падчас баёў загінулі 10 чалавек[31]. 2 лістапада ў горадзе забіты мірны жыхар[32]. 6 лістапада маёр Бабакір Муса, палявы камандзір ВРС Міні Мінаві (частка Аб’яднаных сіл абароны Дарфура), быў забіты атрадам САП пад Эль-Фашырам[33].

Кампанія 2024 года

[правіць | правіць зыходнік]

25 сакавіка 2024 года дзевяць чалавек загінулі пры ўрадавых бамбардзіроўках Эль-Фашыра[34].

13 ўспыхнулі баі паміж варагуючымі фракцыямі ВРС[35]. Войскі Дагала разгарнулі тым часам наступальную аперацыю[36]. 12 мая стала вядома, што прынамсі 27 чалавек былі забітыя ў выніку двухдзённых сутыкненняў у горадзе[37]. 19 мая дзевяць чалавек атрымалі раненні ў выніку абстрэлу САП жаночай бальніцы[38]. 24 мая загінулі прынамсі 22 чалавекі[39]. У ходзе баёў 1—2 чэрвеня загінулі дваццаць тры чалавекі. САП паведамлялі, што ўзялі раён Аль-Вахда[40][41].

4 чэрвеня па меншай меры 85 мірных жыхароў былі забітыя і больш за 110 атрымалі раненні ў ходзе сутыкненняў у Эль-Фашыры. Байцы САП ненадоўга ўвайшлі ў раёны Аль-Вахда і Аль-Салам на захад ад горада, але былі адкінутыя праціўнікам[42]. 8 чэрвеня войскі паўстанцаў атакавалі паўднёвую бальніцу, адзіную дзеючую ўстанову ў горадзе[43][44]. 11 чэрвеня восем валанцёраў былі забітыя ў выніку абстрэлу САП дабрачыннай кухні ў раёне Тамбосі[45].

13 чэрвеня Савет Бяспекі ААН прагаласаваў (14 «за», 1 устрымаўся) за прапанаваны Вялікабрытаніяй праект рэзалюцыі, які заклікае пакласці канец аблозе Эль-Фашыра войскамі САП[46].

14 чэрвеня ўрадавая армія заявіла, што адбіла напад праціўніка на горад, у выніку чаго былі забітыя сотні чалавек, у тым ліку камандзір паўстанцаў Алі Якуб Джыбрыль[2]. 18 чэрвеня чатырнаццаць чалавек былі забітыя і яшчэ 25 атрымалі раненні ў выніку абстрэлу САП лагера для ўнутрана перамешчаных асоб Абу-Шук[47]. 21 чэрвеня адзін чалавек загінуў у выніку абстрэлу паўстанцамі клінікі акушэрства і гінекалогіі[48]. 25 чэрвеня пяць чалавек загінулі ў выніку абстрэлу САП лагера Абу-Шук[49]. 1 ліпеня дзевяць чалавек загінулі ў выніку абстрэлу мячэці Аль-Тыджані сіламі Дагала[50]. Праз два дні пятнаццаць чалавек загінулі ў выніку абстрэлу жывёлагадоўчага рынку сіламі мяцежнікаў[51].

27 ліпеня прынамсі 25 чалавек загінулі ў выніку абстрэлаў артылерыі і дронаў САП. Прадстаўнік Міністэрства аховы здароўя заявіў, што падчас нападаў выкарыстоўвалася хімічная зброя[52]. 3 жніўня дваццаць тры чалавекі загінулі ў выніку абстрэлу паўстанцаў. Сем чалавек загінулі ў выніку авіяўдару ВПС Судана па лагеры перамешчаных асоб Эль-Салам Абуха на паўночным усходзе горада. Аб’яднаныя сілы абароны Дарфура заявілі, што адбілі найбуйнейшую наземную атаку САП на Эль-Фашыр[53]. 4 жніўня ўрадавая авіяцыя атакавала лагер для ўнутрана перамешчаных асоб Замзам[54]. 10 жніўня часці УСС адбілі атакі праціўніка[55][56]. Губернатар Паўночнага Дарфура абвінаваціў САП у забойстве 28 мірных жыхароў[57]. 8 верасня армія Судана заявіла, што прадухілілі найбуйнейшую атаку беспілотнікаў праціўніка, збіўшы 30 дронаў[58].

11 верасня тры чалавекі загінулі пасля траплення зенітнай ракеты ўрадавай арміі[59]. На наступны дзень улады паведамілі, што адбілі напад паўстанцаў на Эль-Фашыр, забіўшы 80 баевікоў і знішчыўшы 20 транспартных сродкаў. Сярод загінулых быў бачны камандзір САП Абдул Рахман Карн Шата[60]. 13-га прыхільнікі Бурхана заявілі, што адбілі Паўднёвую бальніцу[61]. На наступны дзень шэсць салдат УСС загінулі ў выніку памылковага авіяўдару сваіх ВПС па гарнізону 6-й пяхотнай дывізіі[62]. 20 верасня ў Эль-Фашыры загінулі тры чалавекі загінулі ў выніку абстрэлу з боку САП[63], 21-га загінулі яшчэ чатырнаццаць[64]. 26 верасня прынамсі 18 чалавек загінулі ў выніку меркаванага абстрэлу жывёльнага рынку з боку САП[65]. На наступны дзень пры чарговым абстрэле арміі Дагала загінулі 62 чалавекі[66].

Знішчаны грамадзянскі аўтамабіль у Эль-Фашыры, снежань 2024.

27 кастрычніка дванаццаць чалавек загінулі ў выніку абстрэлу з боку САП[67]. 7 лістапада мяцежнікі збілі БПЛА праціўніка[68]. 11 лістапада дзевяць чалавек загінулі ў выніку абстрэлу з боку паўстанцаў[69]. 13 лістапада УСС заявілі, што збілі сем беспілотнікаў праціўніка над Эль-Фашырам[70]. 2 снежня шэсць чалавек загінулі ў выніку абстрэлу САП[71], 12 снежня — 16[72], 13 снежня — 9, 15 снежня — 38[73], 18 снежня — дваццаць восем чалавек[74]. 25 снежня саудаўская бальніца, апошняя дзеючая бальніца ў Эль-Фашыры, была разбурана ў выніку абстрэлу з боку САП[75].

Кампанія 2025 года

[правіць | правіць зыходнік]

2 студзеня УСС заявілі, што пры дапамозе БПЛА ліквідавалі ў Эль-Фашыры брыгаднага генерала САП Ібрагіма Дэліба. Разам з ім забіты 32 байцы Дагала, уключаючы грамадзяніна Маўрытаніі[76]. 4 студзеня два чалавекі загінулі ў выніку абстрэлу саудаўскай бальніцы сіламі Дагала[77]. На наступны дзень УСС і АСАД заявілі, што адбілі атаку праціўніка на Эль-Фашыр з усходу і паўднёвага ўсходу горада. Байцы АСАД таксама перахапілі канвой са зброяй, паланіўшы невядомую колькасць грамадзян Лівіі[78]. 20 студзеня прынамсі 11 чалавек загінулі ў выніку абстрэлу САП лагера ўнутрана перамешчаных асоб Абу-Шук[79]. 21 студзеня САП прад’явілі 48-гадзінны ўльтыматум ураду з патрабаваннем вывесці войскі з Эль-Фашыра[80]. Пасля, 24 студзеня, паўстанцы ажыццявілі буйную атаку на горад, але УСС і саюзныя апалчэнцы адбілі напад праціўніка. Байцы АСАД заявілі, што забілі больш за 400 баевікоў Дагала і знішчылі больш за 25 транспартных сродкаў[81]. 29 студзеня ў Эль-Фашырызагінулі 7 чалавек. УСС заявілі, што адбілі атаку арміі Дагала на горад[82].

2 лютага ў АСАД заявілі, што адбілі атаку прыхільнікаў Дагала на Эль-Фашыр, забіўшы 140 байцоў і наймітаў, знішчыўшы 43 транспартныя сродкі і захапіўшы яшчэ 12[83]. 16 лютага дзесяць чалавек загінулі ў выніку нападаў прыхільнікаў Дагала на станцыі Меліт. УСС заявілі, што знішчылі базу праціўніка на ўсходзе горада[84].

10 сакавіка УСС заявілі, што знішчылі 47 транспартных сродкаў і 100 беспілотнікаў праціўніка на працягу 10 дзён. Урадавыя войскі таксама заявілі, што мясцовыя сілы забілі 15 байцоў. Ад паўстанцаў адбіты ўвесь раён Аль-Салам і будынкі Лафет Таўра на поўдні горада[85]. 12 сакавіка дзесяць чалавек загінулі ў выніку абстрэлу з боку САП[86]. 19 сакавіка ўлады заявілі, што пры бамбардзіроўках Эль-Фашыра загінула 16 мяцежнікаў[87]. 30 сакавіка УСС і саюзнікі адбілі напад атрадаў Дагала на горад і атакавалі калону забеспячэння, знішчыўшы 16 транспартных сродкаў і забіўшы дзясяткі байцоў САП. Дзевяць мірных жыхароў загінулі і яшчэ 17 атрымалі раненні ў выніку абстрэлу з боку мяцежнікаў[88].

3 красавіка прыхільнікі Дагала заявілі, што збілі варожы самалёт Ан над Эль-Фашырам, у выніку чаго загінулі восем членаў экіпажа[89]. 11 красавіка па меншай меры 32 мірных жыхара загінулі ў выніку абстрэлаў беспілотнікаў САП[90]. 15 красавіка ў адказ на атакі паўстанцаў у Эль-Фашыры быў абвешчаны вячэрні каменданцкі час[91]. 16 красавіка прынамсі 57 чалавек загінулі ў выніку абстрэлу з боку САП[92]. 20 красавіка прынамсі 30 чалавек загінулі падчас нападаў байцоў Дагала[93]. У наступныя два дні пад абстрэламі мяцежнікаў загінулі прынамсі 55 чалавек[94]. 29 красавіка 45 чалавек загінулі пры абстрэле войскамі Дагала Эль-Фашыра[95]. 11 мая сем чалавек загінулі ў выніку абстрэлу з боку войск Дагала[96]. 30 мая склад Сусветнай харчовай праграмы ў Эль-Фашыры быў пашкоджаны ў выніку абстрэлу САП[97].

12 чэрвеня атрады Мінаві абвінаваціла САП у выкраданні 100 мірных жыхароў, якія ўцякалі з Эль-Фашыра, для прымусовага прызыву ў войска.[98] 15 чэрвеня прынамсі 35 чалавек загінулі ў выніку абстрэлу САП сховішча для ўнутрана перамешчаных асоб у будынку Міністэрства сельскай гаспадаркі.[99] Улады заявілі, што адбілі напад войск Дагала на горад, знішчыўшы два бронетранспарцёры, дзве баявыя браніраваныя машыны, а таксама забіўшы і параніўшы дзясяткі салдат.[100] 27 чэрвеня трынаццаць чалавек загінулі ў выніку абстрэлу САП.[101]

8 ліпеня восем чалавек загінулі ў выніку ўдару беспілотніка паўстанцаў[102]. Тым часам Вызваленчая армія Судана арыштавала двух журналістаў у Эль-Фашыры[103]. 11-га САП пачалі маштабнае наступленне на Эль-Фашыр, захапіўшы галоўны жывёлагадоўчы рынак горада, турму Шала і штаб-кватэру Цэнтральных рэзервовых сіл, але на наступны дзень паўстанцы былі адкінуты[104]. Паралельна ў выніку абстрэлу САП загінулі пяць чалавек[104], столькі ж 16-га чысла[105]. 21 ліпеня УСС і АСАД адбілі буйную атаку мяцежнікаў на Эль-Фашыр[106].

2 жніўня УСС і АСАД заявілі пра гібель камандзіра САП, які меў калумбійскае грамадзянства[107]. Адначасова пятнаццаць чалавек, якія спрабавалі ўцячы з Эль-Фашыра ў Гарні, былі забітыя байцамі Дагала[108]. 11-га чысла ўлады заявілі, што забілі больш за 200 байцоў САП і знішчылі або захапілі 46 баявых машын пры нападзе баевікоў на Эль-Фашыр.[109] Пры гэтым мяцежнікі выкралі дзевяць чалавек.[110] 25-га адзін чалавек загінуў у выніку нападу на бальніцу.[111] 28 жніўня войскі Дагала абстралялі густанаселены раён Эль-Фашыра, у выніку чаго загінула прынамсі 24 чалавекі і было паранена 55.[112] Праз два дні ўпершыню з красавіка УСС нанеслі ўдары беспілотнікаў па пазіцыях паўстанцаў у Эль-Фашыры.[113] У выніку абстрэлу горада САП загінулі сем чалавек.[114]

1 верасня САП заявілі пра захоп раёнаў Дымсілк і Зіядыя.[115]. Адначасова прынамсі 18 чалавек загінулі ў выніку абстрэлу Эль-Фашыра.[116] 12 верасня дзесяць чалавек былі забітыя падчас рэйду баевікоў у раёне Аль-Наср.[117] 18 верасня САП на кароткі час захапілі былы гарнізон UNAMID у Эль-Фашыры, перш чым былі выцесненыя адтуль ударамі беспілотнікаў.[118] 19 верасня прынамсі 78 чалавек загінулі ў выніку ўдару беспілотніка САП па мячэці ў раёне аль-Дараджа.[119][120] 23 верасня прынамсі 15 чалавек загінулі ў выніку ўдару беспілотніка САП па рынку.[121] 24 верасня сем чалавек загінулі ў выніку абстрэлу комплексу ЮНІСЕФ.[122] 29 верасня УСС ажыццявілі першую з красавіка паспяховую перакідку грузаў па паветры ў гарнізон Эль-Фашыра.[123] 30 верасня шэсць чалавек загінулі ў выніку абстрэлу САП школы Абу Бакр аль-Сідык, у якой размяшчаліся перамешчаныя асобы.[124]

1 кастрычніка шаснаццаць чалавек загінулі ў выніку абстрэлу САП.[125] Адначасна атрады Бурхана заявілі, што забілі калумбійскіх і ўкраінскіх наймітаў, якія працавалі на атрады Дагала, з засады.[126] 6 кастрычніка прынамсі 13 чалавек загінулі ў выніку абстрэлу паўстанцамі Эль-Фашыра.[127] Апроч таго, САП абвінавацілі ў пакаранні смерцю без суда і следства трох чалавек у школьным прытулку Абу Талібы ў раёне Абу-Шук ў горадзе Эль-Фашыр,[128] а таксама абвінавацілі ў правядзенні хімічных нападаў на горад з выкарыстаннем беспілотнікаў.[129] На наступны дзень прынамсі 12 чалавек загінулі ў выніку абстрэлу з боку сіл Дагала Саудаўскай бальніцы для жанчын і радзільнага дома.[130] УСС правялі другую паветраную аперацыю супраць абложанага гарнізона ў Эль-Фашыры.[131] 17-га праўрадавыя сілы заявілі, што адбілі атаку САП, знішчыўшы 10 транспартных сродкаў.[132]

28 кастрычніка генерал Аль-Бурхан пацвердзіў, што УСС вывелі войскі з Эль-Фашыра. Горад перайшоў пад кантроль войск Дагала.[133]

Наступствы

[правіць | правіць зыходнік]

Пасля падзення горада ў Эль-Фашыры пачаліся масавыя забойствы.

Крыніцы

[правіць | правіць зыходнік]
  1. ↑
  2. 1 2 Sudan's army repels major assault on el-Fasher; kills RSF commander. Al Jazeera. 14 June 2024. Праверана 15 June 2024.
  3. ↑
  4. 1 2 3 Camille. Recent clashes cause deaths and injuries in South Darfur and more displacement in North Darfur (англ.). Dabanga Radio TV Online (21 жніўня 2023). Праверана 6 верасня 2023.
  5. ↑ Sudan’s RSF say it seized presidential palace, Khartoum airport in apparent coup bid (англ.). Al Arabiya English (15 красавіка 2023). Праверана 22 мая 2023.
  6. 1 2 Bergman, Andrew. Deadly Sudan Army-RSF clashes spark human tragedy, widespread looting in Darfur (англ.). Dabanga Radio TV Online (17 красавіка 2023). Праверана 22 мая 2023.
  7. 1 2 Camille. Darfur update: clashes in El Geneina, extended truce in El Fasher, and popular initiatives in Nyala (англ.). Dabanga Radio TV Online (25 красавіка 2023). Праверана 23 мая 2023.
  8. ↑ Sudan: Darfur Update - El Geneina Clashes Continue, Truce Holds in El Fasher, Looting in Nyala. Dabanga(англ.). 2023-05-03. Праверана 2023-05-23.
  9. 1 2 3 Lisa. Heavy fighting in North Darfur capital amidst ‘alarming increase in food prices’ (англ.). Dabanga Radio TV Online (12 мая 2023). Праверана 23 мая 2023.
  10. ↑ Sudan: Darfur Update - El Geneina Clashes Continue, Truce Holds in El Fasher, Looting in Nyala. Dabanga(англ.). 2023-05-03. Праверана 2023-05-08.
  11. ↑ Sudan: Clashes ongoing nationwide as of April 16 /update 3 (англ.). Sudan: Clashes ongoing nationwide as of April 16 /update 3 | Crisis24. Праверана 22 мая 2023.
  12. 1 2 MSF urges for safety of medical teams as fighting escalates in Sudan | MSF (англ.). Médecins Sans Frontières (MSF) International. Праверана 22 мая 2023.
  13. 1 2 Sudan: "We are still hearing gunfire from our compound" (англ.). Doctors Without Borders - USA. Праверана 23 мая 2023.
  14. ↑ 'Overwhelmed': harrowing hospital account of Sudan conflict. Modern Ghana (21 красавіка 2023). Праверана May 23, 2023.
  15. ↑ OBEROI, SURINDER SINGH. Sudan death toll nears 200 as clashes continue (англ.). Greater Kashmir (18 красавіка 2023). Праверана 23 мая 2023.
  16. 1 2 أحداث السودان.. مقتل 13 طفلاً وإصابة 39 آخرين في الفاشر (ар.). برس بي (28 красавіка 2023). Праверана 24 мая 2023.
  17. ↑ Lisa. West Darfur clashes leave 25 dead, prisoners freed in Nyala, El Fasher, and Ed Daein (англ.). Dabanga Radio TV Online (26 красавіка 2023). Праверана 23 мая 2023.
  18. ↑ Camille. More fighting and severe water crisis in North Darfur (англ.). Dabanga Radio TV Online (30 мая 2023). Праверана 27 чэрвеня 2023.
  19. ↑ Koettl, Christoph (2023-04-21). Large Food Market Burned in Darfur Camp, Satellite Images Show. The New York Times [амерыканская англійская]. ISSN 0362-4331. Праверана 2023-05-23.
  20. ↑ Sudan: Heavy Gunfire in North Darfur Capital. Dabanga(англ.). 2023-05-24. Праверана 2023-06-27.
  21. 1 2 Lisa. Battles, attacks, and communication blackout continue in Darfur (англ.). Dabanga Radio TV Online (26 мая 2023). Праверана 27 чэрвеня 2023.
  22. ↑ Camille. Fighting in Darfur over the weekend (англ.). Dabanga Radio TV Online (29 мая 2023). Праверана 27 чэрвеня 2023.
  23. ↑ Bergman, Andrew. Living conditions worsen as soaring prices grip Sudan (англ.). Dabanga Radio TV Online (1 чэрвеня 2023). Праверана 27 чэрвеня 2023.
  24. ↑ A vow of fierce battles in Darfur.. and a military mobilization in El Fasher (англ.)(недаступная спасылка). Globe Echo (22 чэрвеня 2023). Архівавана з першакрыніцы 27 чэрвеня 2023. Праверана 27 чэрвеня 2023.
  25. ↑ Fears Grow for Hundreds of Thousands as Sudan War Spreads (англ.). VOA (18 жніўня 2023). Праверана 6 верасня 2023.
  26. ↑ Lisa. Continued battles deepen civilian suffering in North and South Darfur (англ.). Dabanga Radio TV Online (23 жніўня 2023). Праверана 6 верасня 2023.
  27. ↑ IOM: 190 families displaced by North Darfur clashes (англ.). Radio Dabanga (11 верасня 2023). Праверана 12 верасня 2023.
  28. ↑ Lisa. Deadly shelling continues in Sudanese capital, Darfur and South Kordofan (англ.). Dabanga Radio TV Online (27 кастрычніка 2023). Праверана 14 снежня 2023.
  29. ↑ AMB. RSF ‘captures West Darfur capital – poised to advance on North Darfur and Kordofan’ (англ.). Dabanga Radio TV Online (6 лістапада 2023). Праверана 14 снежня 2023.
  30. ↑ Darfur holdout groups arrive in El-Fasher to protect civilians from RSF attacks (англ.). Sudan Tribune (27 лістапада 2023). Праверана 28 лістапада 2023.
  31. ↑ Camille. Concerns as fighting over 'last Darfur SAF-holdout' El Fasher likely to intensify (англ.). Dabanga Radio TV Online (13 лістапада 2023). Праверана 14 снежня 2023.
  32. ↑ Amgad. Shelling rocks El Fasher, Darfur wali calls for de-escalation (англ.). Dabanga Radio TV Online (2 лістапада 2023). Праверана 14 снежня 2023.
  33. ↑ Minawi’s field commander slain in suspected RSF ambush in North Darfur (англ.). Sudan Tribune (6 лістапада 2023). Праверана 8 November 2023.
  34. ↑ Sudan Air force bombing of North Darfur capital leaves nine dead. Radio Dabanga (25 сакавіка 2024).
  35. ↑ Internal split in SLM-TC leads to clashes in El Fasher (англ.). Sudan Tribune (14 красавіка 2024). Праверана 15 красавіка 2024.
  36. ↑ SudanTribune. Darfur joint force reiterates support for Sudanese army, vows to defend El Fasher (англ.). Sudan Tribune (12 красавіка 2024). Праверана 14 красавіка 2024.
  37. ↑ Renewed clashes in El Fasher leave 27 civilians dead, 130 injured (англ.). Sudan Tribune (12 мая 2024). Праверана 13 May 2024.
  38. ↑ El Fasher women’s and children’s hospital shelled, multiple injured (англ.). Sudan Tribune (20 мая 2024). Праверана 19 May 2024.
  39. ↑ Fresh clashes in El Fasher leave over 100 injured and 22 dead (англ.). Sudan Tribune (25 мая 2024). Праверана 25 May 2024.
  40. ↑ Clashes reignite in El-Fasher, Killing 11 Civilians. Sudan Tribune (1 чэрвеня 2024).
  41. ↑ Medicines airdropped into besieged North Darfur capital. Radio Dabanga (4 чэрвеня 2024).
  42. ↑ Sudanese Army, RSF militia clash in El Fasher, 85 civilians killed. Daily News Egypt (4 чэрвеня 2024).
  43. ↑ Hospital, camp hit in lethal North Darfur shelling. Radio Dabanga. 9 June 2024. Праверана 9 June 2024.
  44. ↑ RSF raid on El Fasher only hospital puts critical medical care in peril. Sudan Tribune. 9 June 2024. Праверана 9 June 2024.
  45. ↑ El Fasher death toll rises amid RSF shelling and fierce clashes. Sudan Tribune. 11 June 2024. Праверана 12 June 2024.
  46. ↑ UN Security Council demands end to Sudan's Darfur city's siege. France 24. 13 June 2024. Праверана 14 June 2024.
  47. ↑ Aerial, artillery strikes claim 18 lives in El Fasher and Kutum of North Darfur. Sudan Tribune. 19 June 2024. Праверана 20 June 2024.
  48. ↑ Rapid Support Forces shell women's hospital in North Darfur capital, killing pharmacist. Sudan Tribune. 22 June 2024. Праверана 24 June 2024.
  49. ↑ RSF continued shelling in El-Fasher kills civilians, targets another hospital. Sudan Tribune. 25 June 2024. Праверана 26 June 2024.
  50. ↑ Nine dead in RSF shelling of mosque in North Darfur capital. Radio Dabanga. Праверана 2024-07-02.
  51. ↑ 15 people killed in fresh RSF shelling of El Fasher market. Sudan tribune. Праверана 2024-07-05.
  52. ↑ Dozens killed in RSF attack on El Fasher, chemical weapons use alleged (англ.). Sudan Tribune (27 ліпеня 2024). Праверана 28 ліпеня 2024.
  53. ↑ Sudan: ‘largest ground attack’ on El Fasher kills 30, more RSF violence reported from Blue Nile, El Gezira, and Khartoum (англ.). Radio Dabanga. Праверана 5 August 2024.
  54. ↑ SudanTribune. Sudan army bombs Darfur camp days after famine declaration (англ.). Sudan Tribune (5 жніўня 2024). Праверана 6 жніўня 2024.
  55. ↑ Sudanese army repulses RSF attack on Gedaref-Al Jazirah border (англ.). Sudan Tribune (10 жніўня 2024). Праверана 11 жніўня 2024.
  56. ↑ Sudanese army repels major RSF attack on El Fasher of North Darfur (англ.). Sudan Tribune (10 жніўня 2024). Праверана 11 жніўня 2024.
  57. ↑ North Darfur governor accuses RSF of killing 28 civilians in El Fasher attack (англ.). Sudan Tribune (11 жніўня 2024). Праверана 12 жніўня 2024.
  58. ↑ UN official says Sudan's war has killed at least 20,000 people. Associated Press. 8 September 2024. Праверана 8 September 2024.
  59. ↑ Sudan battles continue in Darfur and Khartoum, drone shot above Shendi. Radio Dabanga. 12 September 2024. Праверана 13 September 2024.
  60. ↑ Sudanese army repels major attack on El Fasher, inflicting heavy RSF losses. Sudan Tribune. 12 September 2024. Праверана 13 September 2024.
  61. ↑ Sudanese army regains hospital in El Fasher, clashes continue. Sudan Tribune. 13 September 2024. Праверана 14 September 2024.
  62. ↑ Sudan army bombs its own soldiers in North Darfur, US officials repeat calls for a ceasefire. Radio Dabanga. 15 September 2024. Праверана 15 September 2024.
  63. ↑ Three killed in Sudan's El Fasher as shelling escalates. Sudan Tribune. 20 September 2024. Праверана 21 September 2024.
  64. ↑ At least 14 killed in Sudan's El Fasher as fighting rages. Sudan Tribune. 21 September 2024. Праверана 22 September 2024.
  65. ↑ At least 18 killed in attack on El Fasher market. Sudan Tribune (26 верасня 2024).
  66. ↑ RSF shelling kills dozens in El Fasher in two days. Sudan Tribune (27 верасня 2024).
  67. ↑ North Darfur: 12 killed by El Fasher RSF shelling (англ.). Radio Dabanga (29 кастрычніка 2024). Праверана 30 кастрычніка 2024.
  68. ↑ Sudanese army repels drone attack in El Fasher. Sudan Tribune (8 лістапада 2024).
  69. ↑ Nine killed in shelling of North Darfur capital. Sudan Tribune (11 лістапада 2024).
  70. ↑ Sudan army downs seven RSF drones in El Fasher as fighting rages. Sudan Tribune (13 лістапада 2024).
  71. ↑ 6 dead, 12 injured as RSF continues shelling North Darfur. Radio Dabanga (2 снежня 2024).
  72. ↑ 73 killed in artillery attacks on Zamzam camp. Sudan Tribune (13 снежня 2024).
  73. ↑ At least 38 killed in drone attack on Sudan’s el-Fasher: Activists. Al Jazeera (16 снежня 2024).
  74. ↑ Deadly attacks on civilians and medical facilities in Darfur. Sudan Tribune (18 снежня 2024).
  75. ↑ Only functioning hospital in El Fasher destroyed by RSF shelling. Sudan Tribune (25 снежня 2024). Праверана 26 December 2024.
  76. ↑ Sudan army repels RSF attack in El Fasher, hospital hit by shelling. Sudan Tribune (2 студзеня 2025).
  77. ↑ El Fasher hospital shelled again, two dead. Sudan Tribune (4 студзеня 2025).
  78. ↑ Fighting resumes in El Fasher, weapons convoy intercepted. Sudan Tribune (5 студзеня 2025).
  79. ↑ Darfur: Civilians killed in renewed shelling as RSF issues ultimatum in El Fasher. Sudan Tribune (20 студзеня 2025).
  80. ↑ El Fasher faces imminent attack as RSF deadline expires Wednesday. Sudan Tribune (21 студзеня 2025).
  81. ↑ Sudanese troops, allied groups repel RSF attack on El Fasher. Sudan Tribune (24 студзеня 2025).
  82. ↑ At least 7 killed in renewed fighting in El Fasher, Darfur. Sudan Tribune (29 студзеня 2025).
  83. ↑ Darfur Joint Force says they repelled RSF attack on El Fasher. Sudan Tribune (2 лютага 2025).
  84. ↑ Sudan army repels new RSF attack on famine-stricken North Darfur camp. Radio Dabanga (18 лютага 2025).
  85. ↑ Sudan army says it destroyed dozens of RSF vehicles, drones in El Fasher. Sudan Tribune (10 сакавіка 2025). Праверана 12 March 2025.
  86. ↑ Darfur violence escalates: at least 10 killed in artillery strike, villages attacked. Sudan Tribune (12 сакавіка 2025). Праверана 13 March 2025.
  87. ↑ Sudan army within 500m of Republican Palace, battles in North Darfur and North Kordofan. Radio Dabanga (20 сакавіка 2025). Праверана 21 March 2025.
  88. ↑ Nine civilians killed in Sudan’s El Fasher shelling, army says attack repelled. Sudan Tribune (30 сакавіка 2025). Праверана 31 March 2025.
  89. ↑ RSF claims to down Sudan Air Force plane in North Darfur. Radio Dabanga (4 красавіка 2025). Праверана 4 April 2025.
  90. ↑ RSF attack kills 32 civilians in Sudan’s El Fasher, army says. Sudan Tribune (11 красавіка 2025).
  91. ↑ North Darfur imposes curfew in El Fasher after mass casualties in RSF attack on Zamzam camp. Sudan Tribune (14 красавіка 2025).
  92. ↑ 57 killed in Sudan's Darfur as trapped civilians fear bloodbath. France 24 (17 красавіка 2025).
  93. ↑ Sudan’s paramilitaries kill more than 30 in a new attack on a Darfur city, activists say. AP News (22 красавіка 2025).
  94. ↑ Sudan army says RSF shelling killed 55 civilians in two days in El Fasher. Sudan Tribune (22 красавіка 2025).
  95. ↑ Sudan army says 45 civilians killed in El Fasher shelling. Sudan Tribune (29 красавіка 2025).
  96. ↑ Renewed RSF shelling killed several in Sudan's el-Fasher, army says. Al Jazera (12 мая 2025).
  97. ↑ WFP facility in Sudan’s Darfur shelled, U.N. and U.S. condemn RSF. Sudan Tribune (30 мая 2025). Праверана 31 мая 2025.
  98. ↑ SLM-Minawi accuses RSF of abducting 100 people fleeing besieged El Fasher. Sudan Tribune. Праверана 2025-06-13.
  99. ↑ Deadly strike hits shelter for displaced during heavy El Fasher fighting. Sudan Tribune. Праверана 2025-06-16.
  100. ↑ Sudan's army, allies say they repelled new RSF attack on El Fasher. Sudan Tribune (15 чэрвеня 2025). Праверана 16 June 2025.
  101. ↑ 13 killed including 3 children in Sudan paramilitary strikes in Darfur. Arab News. Праверана 2025-06-28.
  102. ↑ RSF's drone strike kills at least 8 in North Darfur capital. Sudan Tribune. Праверана 2025-07-10.
  103. ↑ Government-allied Darfur faction arrests two journalists in El Fasher. Sudan Tribune. Праверана 2025-07-08.
  104. 1 2 RSF storms cattle market and prison in 'death trap' Sudanese city. BBC. Праверана 2025-07-14.
  105. ↑ Five children killed as shelling, clashes hit Sudan's El Fasher. Sudan Tribune. Праверана 2025-07-17.
  106. ↑ Sudanese army, allies say they repelled major attack on Darfur city. Sudan Tribune. Праверана 2025-07-21.
  107. ↑ 'Colombian commander slain' as RSF attack on North Darfur capital repelled. Radio Dabanga. Праверана 2025-08-03.
  108. ↑ RSF kills at least 15 civilians fleeing El Fasher. Sudan Tribune. Праверана 2025-08-03.
  109. ↑ Sudanese army says it repelled major RSF assault on North Darfur's El Fasher (англ.). Sudan Tribune (11 жніўня 2025). Праверана 12 жніўня 2025.
  110. ↑ RSF abducts nine civilians in El Fasher raid, witnesses say (англ.). Sudan Tribune (14 жніўня 2025). Праверана 15 жніўня 2025.
  111. ↑ Sudan's RSF pushes into Abu Shouk camp as fierce fighting engulfs El Fasher (англ.). Sudan Tribune. Праверана 26 жніўня 2025.
  112. ↑ Magdy, Samy (28 August 2025). Sudan's Rapid Support Forces shell a besieged Darfur city, killing 24 and wounding 55, group says. Associated Press. Праверана 28 August 2025.
  113. ↑ Army drone strikes RSF in El Fasher as battle for city intensifies. Sudan Tribune. 30 August 2025. Праверана 31 August 2025.
  114. ↑ Sudan army strike kills at least 12 in Darfur: monitors. Radio France International. AFP. 31 August 2025. Праверана 1 September 2025.
  115. ↑ RSF claims advances in El Fasher as shelling kills displaced persons. Sudan Tribune. 1 September 2025. Праверана 2 September 2025.
  116. ↑ Sudan appeals for aid after landslide kills more than 1,000 people in single village in Darfur. AP News. 2 September 2025. Праверана 2 September 2025.
  117. ↑ RSF kills at least 10 civilians in El Fasher, survivors say. Sudan Tribune (12 верасня 2025). Праверана 13 September 2025.
  118. ↑ Fighting in El Fasher moves inside a joint force base. Sudan Tribune (18 верасня 2025). Праверана 20 верасня 2025.
  119. ↑ Scores killed by RSF drone strike on mosque in besieged Sudanese city. The Guardian (19 верасня 2025). Праверана 20 верасня 2025.
  120. ↑ Drone strike on Sudan mosque kills 78, medic tells BBC. BBC (19 верасня 2025). Праверана 20 верасня 2025.
  121. ↑ Drone strike on a market in Sudan kills 15, aid worker and local group say. AP News (25 верасня 2025). Праверана 25 верасня 2025.
  122. ↑ Seven killed in shelling of UNICEF compound in Sudan's al-Fasher. Sudan Tribune (25 верасня 2025). Праверана 26 верасня 2025.
  123. ↑ Sudanese army airdrops supplies to besieged El Fasher base. Sudan Tribune (29 верасня 2025). Праверана 30 верасня 2025.
  124. ↑ Six killed in RSF shelling of crowded displacement shelter in El Fasher. Sudan Tribune (30 верасня 2025). Праверана 2 кастрычніка 2025.
  125. ↑ Shelling kills 16 civilians in Sudan’s El Fasher, doctors’ group says. Sudan Tribune (1 кастрычніка 2025). Праверана 2 кастрычніка 2025.
  126. ↑ Sudan’s army says it killed Colombian, Ukrainian fighters in Darfur. Sudan Tribune (1 кастрычніка 2025). Праверана 2 кастрычніка 2025.
  127. ↑ 13 civilians killed in RSF shelling of Sudan's El Fasher, doctors say. Sudan Tribune (6 кастрычніка 2025). Праверана 6 кастрычніка 2025.
  128. ↑ RSF accused of executing displaced civilians in Darfur shelter. Sudan Tribune (7 кастрычніка 2025). Праверана 9 кастрычніка 2025.
  129. ↑ RSF accused of using drone-delivered toxic gas on civilians in El Fasher. Sudan Tribune (6 кастрычніка 2025). Праверана 9 кастрычніка 2025.
  130. ↑ RSF shelling on El Fasher hospital, shelter leaves over 60 casualties. Sudan Tribune (8 кастрычніка 2025). Праверана 9 кастрычніка 2025.
  131. ↑ Sudanese army completes second airdrop to besieged forces in El Fasher. Sudan Tribune (7 кастрычніка 2025). Праверана 9 кастрычніка 2025.
  132. ↑ Sudanese army, allied fighters repel major RSF attack on El Fasher. Sudan Tribune (17 кастрычніка 2025). Праверана 19 кастрычніка 2025.
  133. ↑ Sudan war: US senators press Trump for action after RSF 'horrors' in Al Fasher. TRT Afrika [аўстралійская англійская]. 2025-10-30. Праверана 2025-10-31.
Узята з "https://be.wikipedia.org/w/index.php?title=Баі_за_Эль-Фашыр_(2023—2025)&oldid=5154909"