Бітва за Басру (2008)

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Бітва за Басру
Асноўны канфлікт: Іракская вайна
Weapons cache basra.jpgВаеннаслужачы ўрадавай арміі з захопленымі мінамётнымі снарадамі.
Дата 25—30 сакавіка 2008
Месца Басра
Вынік перамога ўрадавай арміі і яе саюзнікаў
Праціўнікі
Flag of Iraq.svg Ірак
Іракскі Курдыстан Пешмерга[1]
Badr Organisation Political Logo.jpg Арганізацыя Бадра[2]
пры падтрымцы:
Flag of the United States.svg ЗША
Flag of the United Kingdom.svg Вялікабрытанія
Flag of Promised Day Brigades.svg Армія Махдзі[3]
Спецыяльныя групы

Ісламская партыя дабрачыннасці[4]

Камандуючыя
Ірак Алі Гайдан Маджыд Flag of Promised Day Brigades.svg Муктада ас-Садр
Сілы бакоў
30 000 байцоў 16 000 байцоў
Страты
загінула 30 урадвых сілавікоў[5][6][7], невядома кольксаць апалчэнцаў загінула 210 баевікоў[8]
Агульныя страты
50 мірных грамадзян загінулі[9][10]
Commons-logo.svg Аўдыё, фота, відэа на Вікісховішчы

Бітва за Басру — штурм іракскімі ўрадавымі войскамі горада Басра, дзе панавалі паўстанцы з групоўкі «Армія Махдзі» на чале з шыіцкіх багасловам Муктадой ас-Садрам. Аперацыя па вызваленні населенага пункта насіла кодавае абазначэнне «Атака рыцараў» (араб. هجوم الفارس‎‎) і праходзіла ў рамках так званага паўстання Арміі Махдзі.

Яшчэ ў 2007 годзе Армія Махдзі абвясціла аб адмове ад вядзення ўзброенай барацьбы тэрмінам на паўгода, і ў лютым 2008 года падоўжыла спыненне агню. Аднак неўзабаве пасля гэтага ўрад краіны выступіў з ініцыятывай правядзення буйной армейскай аперацыі ў Басры. Раней горад кантралявалі брытанскія войскі, якія ў снежні 2007 года перадалі адказнасць за сітуацыю ў Басры іракскім сілам бяспекі, аднак тут быў традыцыйна моцным уплыў арміі Махдзі, і пазіцыі іракскай арміі і паліцыі пасля сыходу брытанцаў апынуліся вельмі хісткімі. Камандуючы сухапутнымі войскамі Ірака генерал-лейтэнант Алі Гайдан абвясціў, што мэта аперацыі ў Басры — «ачысціць горад ад тых, хто паставіў сябе па-за законам»[11]. Як пісаў Віктар Мяснікоў, аглядальнік расійскага «Независимого военного обозрения», асноўнай мэтай іракскага ўрада было аднавіць кантроль над экспартам нафты, якія праходзяць праз Басру (найбуйнейшы порт краіны). Ас-Садр заяўляў, што чыноўнікі кіруючай кааліцыі нажываюцца за кошт махінацый з экспартам; зрэшты, і сама «Армія Махдзі» была замяшаная ў кантрабандзе нафты[11].

Аперацыя ў Басры, што насіла назву «Атака рыцараў», пачалася 25 сакавіка. Яна праводзілася пад асабістым кантролем прэм’ер-міністра Нуры аль-Малікі і была практычна цалкам іракскім мерапрыемствам, хоць кааліцыйныя войскі аказалі артылерыйскую і авіяцыйную падтрымку, калі ў гэтым паўстала неабходнасць. Увайшоўшы ў горад, падраздзяленні ўрадавых войскаў адразу ж сутыкнуліся з актыўным супрацівам баевікоў. Актыўныя баявыя дзеянні працягваліся амаль тыдзень. Хоць урадавым сілам не ўдалося дасягнуць значных поспехаў, 30 сакавіка ас-Садр абвясціў аб перамір’і, загадаўшы сваім партызанам пакінуць вуліцы Басры і іншых гарадоў Ірака[12].

Зноскі[правіць | правіць зыходнік]

  1. Hendawi, Hamza. Analysis: Iraqi PM Wins Rare Kurdish, Sunni Support , ABC News (5 April 2008).
  2. «Армия Махди» в Ираке: формирование и развитие // Дмитрий Рустемович Жантиев, Вестник Московского университета. Серия 13. Востоковедение (2012 год)
  3. Baxter, Sarah. Iran joined militias in battle for Basra , Times Online (London) (6 April 2008).
  4. Iraqi Crackdown on Shiite Forces Sets Off Fighting , The New York Times (26 March 2008).
  5. 15 soldiers killed, 400 wounded since security plan launched in Basra
  6. Hammoudi, Laith. Round-up of Daily Violence in Iraq - Wednesday 26 March 2008 , McClatchy Washington Bureau (26 March 2008).
  7. 18 people killed, 100 wounded in Basra as clashes continue - Aswat Aliraq
  8. Paul Wood - Britain and the Battle For Basra - BBC
  9. Griffis, Margaret Saturday: 2 US Soldiers, 171 Iraqis Killed, 289 Wounded (29 сакавіка 2008).
  10. Iraqi cleric calls off militias - BBC
  11. 11,0 11,1 Виктор Мясников. «Чеченские тройки» в Басре и Багдаде (Праверана 12 мая 2009)
  12. «Армия Махди» отступает. Ас-Садр готов на перемирие Архіўная копія ад 3 чэрвеня 2008 на Wayback Machine (Праверана 12 мая 2009)

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]