Віганд Марбургскі

З пляцоўкі Вікіпедыя
Перайсці да: рух, знайсці

Віганд Марбургскі (ням.: Wigand von Marburg) — нямецкі гісторык і герольд Тэўтонскага ордэна. Аўтар хронікі «Chronica nova Prutenica» (бел.: Новая пруская хроніка), напісанай рыфмаванай прозай на сярэдневерхненямецкай мове. Хроніка Віганда з'яўляецца адной з найважнейшых крыніц па гісторыі Тэўтонскага ордэна ў Прусіі і Вялікага Княства Літоўскага, якая ахоплівае перыяд з 1293[1] (1311[2]) па 1394 гады[1]. Нароўні з дакладнымі звесткамі, у хроніцы сустракаюцца легендарныя і міфалагічныя сюжэты. З прыкладна 17 000 радкоў арыгінала да нашых дзён дашлі 542 (9 урыўкаў)[3], аднак лацінскі пераклад у прозе, зроблены па ўказанні польскага гісторыка XV стагоддзя Яна Длугаша, захаваўся амаль цалкам[1].

Пры працы над сачыненнем Віганд выкарыстоўваў Аліўскую хроніку (ням.: Die mittlere Chronik von Oliva; падзеі з 1310 па 1350 гады выкладзены галоўным чынам па ёй). Таксама выкарыстоўваў хроніку Германа Вартберга. Большая частка хронікі ўяўляе сабой унікальныя звесткі. Як сучаснік Віганд апісаў кіраванне вялікіх магістраў Вінрыха фон Кніпродэ, Конрада Цёльнера, а таксама Конрада фон Валенрода.[2]

Абазначэнне фон Марбург з'яўляецца не прозвішчам храніста, а пазнейшым вызначэннем гісторыкаў. Прыстаўка «фон» у гэтым выпадку заклікана паказваць на яго дваранскае паходжанне. Невядома нават, ці паходзіў ён з Марбурга ў Гесэне, або якога-небудзь іншага Марбурга ці сталіцы Ордэна — Марыенбурга[2].

Публікацыі[правіць | правіць зыходнік]

Зноскі

  1. 1,0 1,1 1,2 Bojtar E. Foreword to the Past: A Cultural History of the Baltic People. Budapest: Central European University Press, 2000. p. 184. ISBN 963-9116-42-4. (англ.) 
  2. 2,0 2,1 2,2 Барбашев А. И. Летописные источники для истории Литвы в средние века. — С-Пб.: Типография Ю. Н. Эрлих, 1883. — 29 с. — C. 13.
  3. Karl Lohmeyer. Marburg, Wigand von // Allgemeine Deutsche Biographie (ADB). Band 20 — Leipzig: Duncker & Humblot, 1884. — S. 293–294.(ням.) 

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]