Вішэград

З пляцоўкі Вікіпедыя
Перайсці да: рух, знайсці
Горад
Вішэград
венг.: Visegrád
Герб
Герб
DonauknieVisegrad.jpg
Краіна
Медзье
Рэгіён
Каардынаты
Мэр
Андраш Феледзьхазі
Першае згадванне
Плошча
33,27 км²
Афіцыйная мова
Насельніцтва
1 783 чалавек (2014)
Шчыльнасць
56,03 чал./км²
Часавы пояс
Тэлефонны код
(+36)26
Паштовы індэкс
2025
Афіцыйны сайт
visegrad.hu (венг.) 
Вішэград на карце Венгрыі
Вішэград (Венгрыя)
Вішэград

Ві́шэград (венг.: Visegrád) — горад у цэнтральнай частцы Венгрыі, у медзье Пешт. Насельніцтва — 1783[1] чалавекі (2014).

Этымалогія[правіць | правіць зыходнік]

Назва Вішэград мае славянскае паходжанне, азначае высокі град, або «верхні замак». У сучасным славацкім і чэшскім правапісе Vyšehrad.

З такой жа назвай існуюць: горад Вішаград у Босніі і Герцагавіне; горад ва Украіне побач з Кіевам з назвай Вышгарад; гарадок у Польшчы з назвай Вышогруд і замак Вышаград у Празе.

Замак Вішэград называецца па-венгерску Fellegvár, што літаральна азначае «хмарныя вежы»[2]. Па-нямецку горад называецца Plintenburg.

Гісторія[правіць | правіць зыходнік]

Замак у часы кіравання караля Мацьяша
Руіны Вішэградскага замка на карціне Марка Каролі, 1826 год.
Вішэград ў 16 стагоддзі (1595), малюнак Ёрыса Хуфнагеля

Вішэград упершыню згадваецца ў 1009 годзе як камітацкі горад, у якім знаходзіўся архібіскуп. Пасля спусташальнага мангольскага ўварвання ў Еўропу ў 1242 годзе, горад быў адноўлены ў трохі іншым месцы на поўдні. У XIII стагоддзі ў Вішэградзе была пабудавана Вішэградская крэпасць. Кароль Карл I Роберт зрабіў Вішэград сваёй каралеўскай рэзідэнцыяй, з 1325 года ён стаў сталіцай Венгрыі.

У 1335 годзе Карл правёў у Вішэградзе двухмесячны з'езд з чэшскім каралём, Янам Люксембургам, і польскім каралём, Казімірам III. Гэта падзея мела вырашальнае значэнне ва ўсталяванні міру паміж трыма каралеўствамі і стварэнні саюзу паміж Польшчай і Венгрыяй супраць Габсбургаў у Аўстрыі. Другі з'езд адбыўся ў 1338 годзе.

Сігізмунд, імператар Святой Рымскай імперыі і кароль Венгрыі і Харватыі, перанёс каралеўскую рэзідэнцыю ў Буду паміж 1405 і 1408 гадамі. Венгерскі кароль Мацвей Корвін, выкарыстоўваў Вішэград як загарадную рэзідэнцыю.

Вішэград страціў значэнне пасля падзелу Венгерскага каралеўства, якое адбылося пасля бітвы пры Мохачы ў 1526 годзе.

У XVIII стагоддзі Вішэградская крэпасць і палац былі разбураны войскамі Габсбургаў падчас вайны за Венгрыю. Да нашага часу цалкам захавалася толькі адна вежа крэпасці — Вежа Саламона. Паводле легенды, менавіта ў гэтай вежы ў свой час сядзеў Улад Цэпеш.

У 1991 годзе вядучыя палітычныя дзеячы Венгрыі, Чэхаславакіі і Польшчы сустрэліся тут, каб сфармаваць перыядычныя форумы, Вішэградскую групу з наўмысным намёкам на сустрэчы, што праходзілі тут шмат стагоддзяў таму.

У 2000 годзе Вішэграду былі вернуты гарадскія прывілеі.

Славутасці[правіць | правіць зыходнік]

Вежа Саламона
Вішэградскі замак
Каралеўскі палац

Зноскі

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]


Шаблон:Пешт