Мыкалаіў (Львоўская вобласць)

З пляцоўкі Вікіпедыя
Перайсці да: рух, знайсці
Горад
Мікалаеў
укр.: Миколаїв
Сцяг Герб
Сцяг
Герб
Church of Saint Nicholas, Mykolaiv, Lviv Oblast (1).jpg
Краіна
Вобласць
Каардынаты
Заснаваны
Плошча
4,97 км²
Насельніцтва
14 784 чалавек
Часавы пояс
Тэлефонны код
3241
Паштовыя індэксы
81600–81604
Мікалаеў на карце Украіны ±
Мыкалаіў (Львоўская вобласць) (Украіна)
Мыкалаіў (Львоўская вобласць)
Мыкалаіў (Львоўская вобласць) (Львоўская вобласць)
Мыкалаіў (Львоўская вобласць)

Мікалаеў ці Мыкалаіў[1] (укр.: Миколаїв) — горад раённага значэння ў Львоўскай вобласці Украіны, адміністрацыйны цэнтр Мыкалаіўскага раёна.

Гісторыя[правіць | правіць зыходнік]

Першыя паселішчы[правіць | правіць зыходнік]

Старажытныя паселішчы чалавека 30-20 тыс. гадоў прадстаўлены паляўнічым лагерам Драгавіж і зімовым селішчам у скальнай пустаце Прыйма І. Дзякуючы спрыяльным натуральным умовам на тэрыторыі Мікалаеўшчыны, чалавек пражываў тут і ў мезаліце, які датуецца IX—IV тыс. да нашай эры. Ужо вядома 9 паселішчаў гэтага тыпу ў раёне сучасных сеў Верын, Крупска, Прыйма і Радэлычы. На тэрыторыі раёна вядома 15 паселішчаў эпохі энеаліту (III тыс. да н. Э.) У раёне сеў Бельчэ, Верын, Горнае, Калодзеж, Крупскай, Прыйма, Радэлычы, Рудні і Трасцянец. Да І тысячагоддзя нашай эры на тэрыторыі раёна ставіцца 9 паселішчаў паблізу сеў Верын, Установа, Крупскай, Рудні і Тужаноўцы і два скарбаў рымскіх манет у с. Стольска і г. Мікалаеў.

У VI ст. тэрыторыя раёна ўвайшла ў склад Вялікай Харватыі, у VIII—IX ст. сталіца якой, магчыма, знаходзілася ў Стольско (Стольское гарадзішча), а галоўнае святыню (трэбішча) — у глеістых. У 981—992 гадах княства харватаў былі далучаны да Кіеўскай Русі вялікім князем Уладзімірам Святаслававіч. У ходзе гэтых войнаў Стольско было разбурана і больш не паднялося да ўзроўню горада.

XIII—XV ст.[правіць | правіць зыходнік]

У 1241 мангольскія войскі прайшлі тэрыторыяй раёна, знішчыўшы амаль усе населеныя пункты. У ходзе гэтага пагрому і загінула паселішча гарадскога тыпу, якое было на схілах Акруговы горы (пазней — Драгавіж). Мікалаеўская зямля адрадзілася ў складзе Пярэмыскі княства. У лютым 1387 палякі занялі гэтыя землі. Пачалася раздача зямель польскім феадалам і іх прыхільнікам (Валковіч, Хадароўскім). У 1403—1408 гадах прывілеі на гарадское права атрымаў Вербіж, куды заклікалі сяліцца польскіх і нямецкіх каланістаў.

XVI—XVII ст.[правіць | правіць зыходнік]

У 1570 годзе польскую кароль Жыгімонт Аўгуст даў грамату шляхціцу Мікалаю Тарлеў на ўстанову горада паблізу Драгавіжа. У гонар заснавальніка горад атрымаў назву Мікалаеў. У той час галоўным заняткам насельніцтва былі земляробства, жывёлагадоўля, рамяство і гандаль. Згодна з каралеўскай прывілеі ў Мікалаеве 2 разы на год праводзіліся кірмашы, а раз у тыдзень — па аўторках — кірмашы. Мікалаеўскія рамеснікі аб’ядноўваліся ў цэхі. У канцы XVI ст. былі цэха ганчароў, шаўцоў, пекараў, скотабойшчыкаў. У 1599 годзе пачалося паўстанне жыхароў Мікалаева. Паўстанцы напалі на гарадскую ратушу, захапілі гарадскіх старшын і шляхціца і адсеклі ім кіраўніка. З таго часу на краі Мікалаева варта магіла з памятным крыжам, у якой пахаваны шляхціц Адам Рзецкі. На працягу XV—XVIII стагоддзяў велізарную шкоду насельніцтву нанеслі рабаўніцкія напады крымскіх татараў. У 1498 годзе атрадамі крымскага хана былі спаленыя вёскі Развадоў, Драгавіж, Верын, Вусце і іншыя. Вялікую шкоду насельніцтву Мікалаева і навакольных вёсак быў нанесены 1620. Польскае войска было разгромлена пад Цэцэрай у Малдавіі. Татарскія атрады, скарыстаўшыся безабароннасцю ўкраінскіх земляў, моцна разрабавалі Галіцыю. [Правіць] У складзе Аўстрыйскай імперыі. кон. XVIII ст. — Пач. XX ст. У 1772 годзе тэрыторыя раёна ўвайшла ў склад Аўстрыйскай імперыі. Урад дапамагала перасяленню нямецкіх каланістаў на ўкраінскія землі. Так на землях с. Добраны была заснавана нямецкая калонія Дорнфельд (цяпер сяло Цярнопалі), а ў с. Прыгожы — калонію Рейхенбах. У 1773 годзе Драгавіжскае староства, у якое ўваходзілі Мікалаеў і 9 сеў, якія былі размешчаны вакол, было ўнесена ў роспіс дзяржаўных маёнткаў і ацэнена ў 153.180 залатых рымскіх. У 1820 годзе гэта староства купіў польскі граф Станіслаў Скарбек за 178.630 залатых рымскіх. Ён стаў фактычным гаспадаром Мікалаева. Зараз жыхары горада павінны былі плаціць як дзяржаўныя падаткі, так і плацяжы ў карысць графа за тое, што карысталіся зямлёй, пашамі, пчальнікамі. Жыхары прадмесця павінны былі выконваць паншчыну. Скарбек быў адным з найбагацейшых людзей у Аўстрыйскай імперыі. Ён быў заснавальнікам прытулку для сірот і пастарэлых, вылучаў значныя сродкі на яго ўтрыманне. Амаль палова земляў, значная частка лясоў, пашы і сенажацей на тэрыторыі Мікалаеўшчыны належала зямельным магнатам. Да пачатку вайны ў 1914 годзе аўстрыйцы праводзяць будаўніцтва ўмацаванняў па лініі Раздол — Верын — Мікалаеў — Драгавіж. Будаўніцтва крэпасці на ўскраіне Мікалаева, якая павінна была прыкрываць дарогі на Карпаты спынілася пасля выяўлення гэтага факту рускай разведкай. У цяперашні час яшчэ можна знайсці падземныя хады з выхадамі на акалодку, прасечаную ў скале. У канцы жніўні 1914 г. на тэрыторыі Мікалаеўшчыны пачаліся адчайныя баі. Спробы аўстрыйцаў утрымаць Мікалаеў у сваіх руках скончыліся паразай.

Зноскі