Горад Ніжын

З пляцоўкі Вікіпедыя
(Пасля перасылкі з Горад Нежын)
Перайсці да: рух, знайсці
Горад
Ніжын
Ніжин
Сцяг Герб
Сцяг
Герб
Пам'ятник Гоголю в Ніжині.jpg
Краіна
Раён
Каардынаты
Гарадскі галава
Прыходзька М. В.
Першае згадванне
Ранейшыя назвы
Уненеж
Горад з
Плошча
43,2 км²
Сярэдняя точка
121 м
Тып клімату
ўмераны умерана кантынентальны
Афіцыйная мова
Украінская мова
Насельніцтва
74105 чалавек (2010)
Шчыльнасць
1773.15 чал./км²
Нацыянальны склад
Канфесійны склад
Часавы пояс
Тэлефонны код
+380-4631
Паштовыя індэксы
16600
Аўтамабільны код
СВ; ММ, МН (1995-2004 гг.); РМ (1992-1994 гг.)
КОАТУУ
7410400000
Афіцыйны сайт
Горад Ніжын (Украіна)
Горад Ніжын

Ніжын (укр.: Ніжин), або Нежын — горад у Чарнігаўскай вобласці Украіны, адміністрацыйны цэнтр Нежынскага раёна.

Гісторыя[правіць | правіць зыходнік]

  • У 1078 г. — упершыню згадваецца ў Летапісы Рускім па Іпацьеўскім спісе («Аповесць мінулых часоў»).
  • У 1239 г. — (у кастрычніку) атрад мангольскага хана Менгу па дарозе на Чарнігаў знішчыў ўмацавання Уненжа (Нежына). Амаль паўтара стагоддзя тут вандравалі нікому не падпарадкаваныя атрады броднікаў (берладнікаў).
  • У 1320 г. — Нежын уваходзіў да Вялікага Княства Літоўскага і меў назву як «Ніжынскае гарадзішча».
  • У 1380 г. — па дамове паміж маскоўскім князем Дзмітрыем Данскім і чарнігаўскім князем Дзмітрыем Альгердавічам Нежын увайшоў у склад Вялікага Княства Літоўскага, і ўвайшоў у склад кааліцыі княстваў, якую ўзначальвае маскоўскі князь. Кааліцыя стала вынікам імкнення маскоўскага князя выйсці з-пад залежнасці татарскай Залатой Арды і барацьбы за далучэнне ўдзельных княстваў былой старажытнарускай дзяржавы з Вялікім Княствам Літоўскім, якое таксама прэтэндавала на ролю «збіральніка» старажытнарускай спадчыны.
  • У 15001503 г. — з прычыны маскоўска-літоўскай вайны Нежын у складзе Чарнігава-сіверскай зямлі, адышоў да Масковіі.
  • У 1514 г. — Уненж называецца Нежын. І гетман Яўстафій Ружынскі ўтварыў «Нежынскі казацкі полк».
  • У 1618 г. — згодна з Деулінскай Дамовай ўся Сіверская зямля з Чарнігавам і Нежынам трапляе пад уладу Польшчы і сыходзіць у склад Кіеўскага ваяводства. Польскай кароль Жыгімонт III Ваза пачаў умацоўваць асноўныя горада, і на месцы старога гарадзішча ўзведзены новы горад і земляная цытадэль.
  • У 1625 г. — 26 сакавіка Нежын атрымаў Магдэбургскае права.
  • У 1648 г. — у чэрвені войска Багдана Хмяльніцкага вызвалілі Нежын ад польскага панавання. Сфармавалі Нежынскі казацкі полк (10 тыс. казакоў). Казакі Нежынскага палка ў 1649 г. прымалі ўдзел у паходзе на Кодак. У 1653 г. пад камандаваннем Івана Золотаренко ваявалі на поўначы Чарнігаўшчыны, а ў 1654—1655 гг. прымалі ўдзел у вызваленні Беларусі ад польска-літоўскіх захопнікаў.
  • У 1649 г. — Нежын быў зроблены цэнтрам кіравання аднаго з вялікіх маларасійскіх казацкіх палкоў «Нежынскі» (10000 казакоў), і заставаўся ім да 1782 г..
  • У 1654 г. — паводле рашэнняў Пераяслаўскай Рады і сакавіцкіх артыкулаў, Нежын, як і ўся тэрыторыя Левабярэжжа Украіны, быў далучаны да Расіі.
  • У 1668 г. — маскоўскія войскі пад камандаваннем князя Рамаданаўскага спалілі горад, якія разграмілі антымаскоўскае паўстання.
  • У 1708 г. — Нежын быў прыпісаны да Кіеўскай губерні, у 1781 г. прызначаны павятовым горадам Чарнігаўскага намесніцтва, у 1797 г. ўвайшоў у склад Маларасійскай губерні, у 1802 г. — Чарнігаўскай.
  • У 1831 г. — Магдэбургскае права юрыдычна адменена ўказам Мікалая I. Паступова Нежын ператвараецца ў правінцыйны гарадок Расійскага дзяржавы.
  • У 1943 г. — Нежын вызвалілі ад нямецкіх акупантаў.
Дынаміка колькасці насельніцтва Нежына
  • у 1782 г. — 11000 жыхароў,
  • у 1897 г. — 32000 ж.,
  • у 1914 г. — 52000 ж.,
  • у 1918 г. — 30000 ж.,
  • у 1939 г. — 39000 ж.,
  • у 1943 г. — 25000 ж.,
  • у 1980 г. — 72800 ж.,
  • у 1990 г. — 80600 ж.,
  • у 2006 г. — 76600 ж.,
Мікалаеўскі сабор у г. Нежын

Вядомыя асобы[правіць | правіць зыходнік]

Крыніцы[правіць | правіць зыходнік]

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]