Пілтэнэ

Пілтэнэ
	Горад
Пілтэнэ
	лат.: Piltene
Сцяг	Герб
	57°13′32″ пн. ш. 21°40′34″ у. д.HGЯO
Краіна	Латвія
Статус	краявы горад
Рэгіён	Курзэмэ
Край	Вэнтспілскі
Гісторыя і геаграфія
Заснаваны	1557
Горад з	1557
Плошча	14,2 км²
Вышыня цэнтра	5 м
Часавы пояс	UTC+2, летам UTC+3
Насельніцтва
Насельніцтва	1053 чалавек (2011)
Шчыльнасць	74.2 чал./км²
Лічбавыя ідэнтыфікатары
Тэлефонны код	(+371) 636
Паштовы індэкс	LV-3620
Код ATVK	0980213
Паказаць/схаваць карты
	; Пілтэнэ
	Медыяфайлы на Вікісховішчы

Пі́лтэнэ (таксама Пільтэнэ, Пільтэн; лат.: Piltene) — горад на захадзе Латвіі, у Курзэмэ. Паводле новага (2009 год) адміністрацыйнага падзелу Латвіі знаходзіцца ў Вэнтспілскім краі. Размешчаны на рацэ Вэнта.

Гісторыя

Яшчэ ў XIII стагоддзі сучаснае размяшчэнне Пілтэнэ мела значнае стратэгічнае значэнне, бо было аддалена ад вусця Вэнты і тым самым менш падвержана набегам вікінгаў. Паводле гіпотэз і легенд, якія ў наш час не знайшлі гістарычнага абгрунтавання, кароль Даніі Вальдэмар II у 1220 годзе загадаў пабудаваць крэпасць на месцы Пілтэнэ. Першая дакладная згадка Пілтэнэ адносіцца да 1309 года. Там знаходзіўся замак, які належаў курляндскаму біскупу Бурхарду, дзе біскуп чыніў суд. У 1330-я гады замак быў абложаны літоўскімі войскамі, але яны не змаглі яго ўзяць. У 1557 годзе Пілтэнэ атрымаў правы горада з Рыгі, а разам з імі кіраванне над Айзпутэ, Кулдыгай і Вэнтспілсам. У 1560 годзе Пілтэнская дыяцэзія была прададзена каралю Даніі Фрэдэрыку II і тут жа аддадзена як апанаж яго брату Магнусу. У 1579 годзе Пілтэнэ адышоў да Рэчы Паспалітай пасля паражэння Расіі ў Лівонскай вайне, а сам Магнус памёр у замку ў 1583 годзе. Яго ўдава і малалетняя дачка былі зманам выкліканы ў Маскву Барысам Гадуновым, пасля чаго ўдава сілком пастрыжана ў манастыр, а дачка меркавана атручана, каб выключыць магчымасць прэтэнзій на прастол. У 1585 годзе Данія цалкам адмовілася ад усіх прэтэнзій на Пілтэнскае біскупства на карысць Рэчы Паспалітай. У 1617 годзе адміністрацыйны цэнтр быў перанесены з Пілтэнэ ў Айзпутэ. Замак да 1750 годзе цалкам разбурыўся.

Насельніцтва

Год	Колькасць
1797	335
1863	1 326
1881	1 380
1897	1 509	^[4]
1920	912	^[4]
1925	919	^[4]
1959	779	^[4]
1970	590	^[4]

Год	Колькасць
1979	921	^[4]
1989	1 186	^[4]
2000	1 135	^[4]
2001	1 069	^[4]
2003	1 042	^[4]
2005	1 072	^[4]
2007	1 051	^[4]
2009	1 066	^[4]

Год	Колькасць
2011	1 076	^[4]
2012	1 068	^[4]
2013	1 064	^[4]
2014	1 022	^[4]
2015	995	^[4]
2016	979	^[5]
2017	939	^[6]
2018	903	^[4]

Год	Колькасць
2019	902	^[7]
2020	909	^[8]
2021	876	^[9]
2022	856	^[10]
2023	857	^[11]
2024	828	^[12]
2025	823	^[12]

Транспарт

Аўтадарогі

Да Пілтэнэ падыходзіць рэгіянальная аўтадарога P122 Вэнтспілс — Пілтэнэ.
Сярод мясцовых аўтадарог варта адзначыць V1309 Пілтэнэ — Злэкас і V1310 Пілтэнэ — Сілакрагс.

Міжгароднае аўтобуснае паведамленне

Асноўны маршрут Пілтэнэ — Вэнтспілс.

Зноскі

↑ Колькасць жыхароў у самакіраваннях. 01.01.2011 (лат.)
↑ Кніга паштовых індэксаў Латвіі - красавік 2011 (лат.)
↑ Класіфікатар адміністрацыйных тэрыторый і тэрытарыяльных адзінак Латвіі - 16 лютага 2011 (лат.)
↑ ^а ^б ^в ^г ^д ^е ^ё ^ж ^з ^і ^к ^л ^м ^н ^о ^п ^р ^с ^т http://pop-stat.mashke.org/latvia-cities.htm
↑ Office of Citizenship and Migration Affairs — 1990.
<a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q23012016"></a>
↑ Centrālā statistikas pārvalde — 1998. Праверана 11 верасня 2017.
<a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q39420022"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q33102669"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q55566450"></a>
↑ Centrālā statistikas pārvalde — 1998. Праверана 2 чэрвеня 2019.
<a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q39420022"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q33102669"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q55566450"></a>
↑ Centrālā statistikas pārvalde — 1998. Праверана 19 лютага 2021.
<a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q39420022"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q33102669"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q55566450"></a>
↑ Centrālā statistikas pārvalde — 1998. Праверана 15 чэрвеня 2021.
<a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q39420022"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q33102669"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q55566450"></a>
↑ Pilsētu (blīvi apdzīvotu) un lauku (reti apdzīvotu) teritoriju iedzīvotāju skaits reģionos, pilsētās, novados un pagastos (pēc administratīvi teritoriālās reformas 2021. gadā) – Teritoriālā vienība, Laika periods un Rādītāji — Centrālā statistikas pārvalde. Праверана 22 снежня 2022.
<a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q39420022"></a>
↑ Iedzīvotāju skaits pēc tautības reģionos, pilsētās, novados, pagastos, apkaimēs un blīvi apdzīvotās teritorijās gada sākumā (pēc administratīvi teritoriālās reformas 2021. gadā) 2021 - 2022 — Centrālā statistikas pārvalde. Праверана 10 кастрычніка 2025.
<a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q39420022"></a>
↑ ^а ^б Iedzīvotāju skaits pēc tautības reģionos, pilsētās, novados, pagastos, apkaimēs un blīvi apdzīvotās teritorijās gada sākumā (pēc administratīvi teritoriālās reformas 2021. gadā) — Centrālā statistikas pārvalde. Праверана 10 кастрычніка 2025.
<a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q39420022"></a>

Спасылкі

Афіцыйны сайт Вэнтспілскага края (лат.) (англ.)
Інфармацыя пра Пілтэнэ на турыстычным партале mesta.lv (руск.)
Інфармацыя пра Пілтэнэ ў тапанімічнай базе даных (лат.)

[1] Колькасць жыхароў у самакіраваннях. 01.01.2011 (лат.)

[2] Кніга паштовых індэксаў Латвіі - красавік 2011 (лат.)

[3] Класіфікатар адміністрацыйных тэрыторый і тэрытарыяльных адзінак Латвіі - 16 лютага 2011 (лат.)

[_2fffee9836b37478-4] а ^б ^в ^г ^д ^е ^ё ^ж ^з ^і ^к ^л ^м ^н ^о ^п ^р ^с ^т http://pop-stat.mashke.org/latvia-cities.htm

[_08eebf0b70c1d0bf-5] Office of Citizenship and Migration Affairs — 1990.
<a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q23012016"></a>

[_2e11a3d4dd25e048-6] Centrālā statistikas pārvalde — 1998. Праверана 11 верасня 2017.
<a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q39420022"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q33102669"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q55566450"></a>

[_56b35f57a6a1ec65-7] Centrālā statistikas pārvalde — 1998. Праверана 2 чэрвеня 2019.
<a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q39420022"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q33102669"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q55566450"></a>

[_1fd1bb38fc71ac9a-8] Centrālā statistikas pārvalde — 1998. Праверана 19 лютага 2021.
<a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q39420022"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q33102669"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q55566450"></a>

[_df3d741bc6b8a30d-9] Centrālā statistikas pārvalde — 1998. Праверана 15 чэрвеня 2021.
<a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q39420022"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q33102669"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q55566450"></a>

[_6accd9776c868a10-10] Pilsētu (blīvi apdzīvotu) un lauku (reti apdzīvotu) teritoriju iedzīvotāju skaits reģionos, pilsētās, novados un pagastos (pēc administratīvi teritoriālās reformas 2021. gadā) – Teritoriālā vienība, Laika periods un Rādītāji — Centrālā statistikas pārvalde. Праверана 22 снежня 2022.
<a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q39420022"></a>

[_e32c9a6f7df61163-11] Iedzīvotāju skaits pēc tautības reģionos, pilsētās, novados, pagastos, apkaimēs un blīvi apdzīvotās teritorijās gada sākumā (pēc administratīvi teritoriālās reformas 2021. gadā) 2021 - 2022 — Centrālā statistikas pārvalde. Праверана 10 кастрычніка 2025.
<a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q39420022"></a>

[_7624f925ba122ecd-12] а ^б Iedzīvotāju skaits pēc tautības reģionos, pilsētās, novados, pagastos, apkaimēs un blīvi apdzīvotās teritorijās gada sākumā (pēc administratīvi teritoriālās reformas 2021. gadā) — Centrālā statistikas pārvalde. Праверана 10 кастрычніка 2025.
<a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q39420022"></a>

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]

[10]

[11]

[12]