Перайсці да зместу

Гэнічэск

З Вікіпедыі, свабоднай энцыклапедыі
Горад
Гэнічэск
укр.: Генічеськ
46°10′37″ пн. ш. 34°47′56″ у. д.HGЯO
Краіна  Украіна
Вобласць Херсонская вобласць
Раён Гэнічэскі раён
Гісторыя і геаграфія
Заснаваны 1784
Першая згадка 1474
Горад з 1938
Вышыня цэнтра 18 ± 1 м
Часавы пояс UTC+2, летам UTC+3
Насельніцтва
Насельніцтва
  • 19 253 чал. (2017)[1]
Нацыянальны склад украінцы — 69,5%, рускія — 26%, крымскія татары — 2%
Афіцыйная мова украінская
Лічбавыя ідэнтыфікатары
Тэлефонны код 5534
Паштовы індэкс 75500
КААТУУ 6522110100
genich-rada.gov.ua
Паказаць/схаваць карты


Гэнічэск (Украіна)
Гэнічэск
Гэнічэск


Мапа

Генічэск ці Гэнічэск[2] (укр.: Гені́чеськ) — горад у Херсонскай вобласці Украіны.

Размешчаны на беразе Утлюцкага лімана і Генічэскага праліва. Разам з Арабацкай стрэлкай з’яўляецца марскім, кліматычным, часткова гразевым курортам.

Горад размешчаны на Прычарнаморскай нізіне ў паўночна-заходняй частцы ўзбярэжжа Азоўскага мора ў месцы зліцця паўночнага заканчэння Арабацкай стрэлкі з Тонкім пралівам, які злучае Утлюкскі ліман з Сівашам.

Горад абслугоўваецца дзвюма чыгуначнымі станцыямі — Новааляксееўка (вузлавая) і Генічэск (канцавая), паміж якімі курсуюць прыгарадныя электрацягнікі.

Назва «Генічэск» па змесце бліжэй за ўсё да цюркскага «тонкая вада». На тэрыторыі горада раней існавала ваеннае ўмацаванне часоў Крымскага ханства. Знакаміты турэцкі падарожнік Эвлія Чэлебі прысвяціў крэпасці Генічэска ў сваёй кнізе цэлы раздзел пад назвай «Пахвала прыгожаму замку Чэнішкэ», прысвечаны пабудаваным крымскім ханам у 1640 г. на паўночнай частцы Арабацкай стрэлкі ўмацаваным збудаванням з дашчатым дахам і металічнай брамай. У розных месцах ён называе крэпасць вежай. Лагічна выказаць здагадку, што і «замак Чэнішкэ» (перакладзена як «Генічэск») быў крэпасцю-вежай. На мацерыковым беразе праліва знаходзілася аднайменнае з крэпасцю і пралівам паселішча. Гэта пацвярджаецца картай Крыма, выдадзенай Я. Сандрартам у 1687 г.

На мяжы XIX—XX ст. казённае сяло, пасёлак, мястэчка (з 1837 г.) і горад (з 1903 г.) Генічэск Мелітопальскага павета Таўрычаскай губерні славіўся рыбным, солевым і хлебным гандлем. У яго ваколіцах, у асноўным на паўвостраве Чангар, вырошчвалася знакамітая пшаніца «арнаутка». Зерне ішло на экспарт. У порце швартаваліся судны з Англіі, Францыі і іншых краін.

З 30 сакавіка 1944 года ў складзе Херсонскай вобласці УССР. З 1991 года ў незалежнай Украіне.

27 лютага 2022 года Узброеныя сілы Расіі ўзялі Генічэск пад кантроль. Ад 5 кастрычніка горад афіцыйна ў складзе Расійскай Федэрацыі. Пасля адыходу расійскіх сіл з правабярэжжа Дняпра ў лістападзе 2022 года тут знаходзяцца асноўныя органы ўлады Херсонскай вобласці[3].

Насельніцтва
1923195919701979198920012017
8 615 14 420 20 031 21 990 23 289 21 793 19 869

Гарады-пабрацімы

[правіць | правіць зыходнік]

Вядомыя асобы

[правіць | правіць зыходнік]