Джойс Кэрал Оўтс

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Джойс Кэрал Оўтс
Joyce Carol Oates
Joyce carol oates 2014.jpg
Асабістыя звесткі
Псеўданімы: Rosamond Smith, Lauren Kelly
Дата нараджэння: 16 чэрвеня 1938(1938-06-16)[1][2][…] (81 год)
Месца нараджэння:
Грамадзянства: Сцяг ЗША
Муж: Raymond J. Smith[d]
Альма-матар:
Месца працы:
Прафесійная дзейнасць
Род дзейнасці: празаік
Валодае мовамі: англійская[6]
Грамадская дзейнасць
Член у
Узнагароды:
Творы на сайце Lib.ru
Commons-logo.svg Выявы на Вікісховішчы

Джойс Кэрал Оўтс (англ.: Joyce Carol Oates; 16 чэрвеня 1938, Нью-Ёрк) — амерыканская пісьменніца.

Біяграфія[правіць | правіць зыходнік]

Нарадзілася і вырасла ў Нью-Ёрку ў простай працоўнай сям'і «нічым не адметнай для нашага часу, месца і эканамічнага статусу», як пісала пра сваё дзяцінства сама Оўтс.

Адукацыю Оўтс пачынала ў школе, якая ўяўляла сабой усяго адзін пакой. Тут некалі вучылася і яе маці. Чытаць дзяўчынка пачала яшчэ з маленства. І тады ж, пакуль не навучылася пісаць, расказвала свае гісторыі праз маляванне. У дзяцінстве яна пазнаёмілася з творамі такіх аўтараў, як Уільям Фолкнер, Фёдар Дастаеўскі, Генры Дэвід Тора, Эрнэст Хемінгуэй, Шарлота і Эмілі Бронтэ, і, па яе ж прызнанні, іх уплыў глыбока на ёй адбіўся.

Пісаць літаратурныя творы Оўтс пачала ў чатырнаццаць, калі атрымала ў падарунак друкарскую машынку. Пазней яна працягнула навучанне ў большых прыгарадных школах і скончыла Віламсвільскую паўднёвую школу ў 1956 годзе, дзе таксама працавала ў школьнай газеце. Яна стала першай са сваёй сям'і, хто атрымаў сярэднюю адукацыю.

Будучая пісьменніца атрымала стыпендыю для навучання ва ўніверсітэце Сіракузаў і, набіваючы руку, пісала «раман за раманам і заўжды іх выкідала, калі заканчвала». У той час Оўтс адкрыла для сябе Д. Г. Лоўрэнса, Фланеры О'Конар, Томаса Мана і Франца Кафку. Яны моцна паўплывалі на яе далейшую творчасць. У свае дзевятнаццаць Оўтс выйграла конкурс на найлепшае апавяданне, праспансаваны часопісам Mademoiselle. Яна скончыла ўніверсітэт у 1960 годзе, а ступень магістра атрымала ва ўніверсітэце Вісконсін-Мэдысан у 1961. Падчас свайго навучання там пісьменніца сустрэлася са сваім будучым мужам Рэймандам Дж. Смітам, з якім пабралася шлюбам у 1961 годзе.

Свой першы раман With Shuddering Fall Дж. К. Оўтс надрукавала ў 1964 годзе. У 1966 выйшла ў друк яе апавяданне «Where Are You Going, Where Have You Been?». Яно было прысвечанае Бобу Дылану і заснаванае на гісторыі серыйнага забойцы Чарлза Шміта. Апавяданне часта ўключалі ў анталогіі, а ў 1985 годзе па ім быў пастаўлены фільм Smooth Talk. У 2008 годзе Оўтс прызналася, што з усіх надрукаваных твораў яе найбольш ведаюць па гэтым.

З 1962 году яна выкладала ва ўніверсітэце Дэтройта. Праз вайну ў В'етнаме і Дэтройцкі расавы бунт у 1968 годзе яны з мужам пераехалі ў Канаду, дзе пісьменніца выкладала ва ўніверсітэце Вінздара. З 1978 году і да сёння Оўтс — прафесар Прынстанскага ўніверсітэта, ЗША.

Сярод самых значных яе твораў — раманы A Garden of Earthly Delights (1967), Wonderland (1971), Black Water (1992), Blonde (2000), The Falls (2004), а таксама зборнікі апавяданняў The Wheel of Love And Other Stories (1970), Marriages and Infidelities (1972), I Am No One You Know: Stories (2004) (апавяданні «Дзяўчына з падбітым вокам» і «Тры дзяўчыны» ўзятыя менавіта адтуль), The Museum of Dr. Moses: Tales of Mystery and Suspense (2007) і іншыя. Акрамя гэтага, Оўтс таксама піша вершы, п'есы, крытычныя эсэ, а таксама творы для дзяцей і падлеткаў. Усяго на яе рахунку больш за пяцьдзясят раманаў, каля трыццаці з паловай зборнікаў апавяданняў, дзесяць паэтычных кніг. Уладальніца шматлікіх літаратурных прэмій. Пра Оўтс ужо цягам дваццаці пяці гадоў кажуць як пра «намінанта» на Нобелеўскую прэмію па літаратуры.

Беларускія пераклады[правіць | правіць зыходнік]

Паасобныя творы Д. К. Оўтс на беларускую пераклала Ю. Цімафеева.

Зноскі

  1. http://www.nndb.com/lists/507/000063318/
  2. Joyce Carol Oates // SNAC — 2010. Праверана 9 кастрычніка 2017.
  3. Joyce Carol Oates // Encyclopædia Britannica Праверана 9 кастрычніка 2017.
  4. http://www.theguardian.com/books/2012/aug/14/joyce-carol-oates-portrait-artist
  5. http://web.archive.org/web/20170324034050/http://jeugdliteratuur.org/auteurs/joyce-carol-oates
  6. data.bnf.fr: платформа адкрытых дадзеных — 2011. Праверана 10 кастрычніка 2015.