Джон Лэтэм

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Джон Лэтэм
англ.: John Latham
Latham John 1740-1837.png
Дата нараджэння 27 чэрвеня 1740(1740-06-27)
Месца нараджэння
Дата смерці 4 лютага 1837(1837-02-04) (96 гадоў)
Месца смерці
Месца пахавання
Грамадзянства
Род дзейнасці біёлаг, арнітолаг, заолаг, ілюстратар, натураліст, пісьменнік, мастак-ілюстратар навуковых прац
Навуковая сфера Арніталогія, медыцына
Альма-матар
Член у
Узнагароды і прэміі

член Лонданскага каралеўскага таварыства[d]

Член Лінееўскага таварыства[d]

Сістэматык жывой прыроды
Даследчык, які апісаў шэраг заалагічных таксонаў. Для ўказання аўтарства, назвы гэтых таксонаў суправаджаюць абазначэннем «Latham».

John Latham на Віківідах
Старонка на Віківідах
John Latham на Вікісховішчы
Выявы на Вікісховішчы

Джон Лэтэм (таксама Латам англ.: John Latham; 27 чэрвеня 1740 — 4 лютага 1837) — брытанскі урач, арнітолаг, натураліст і аўтар.

Жыццё і дзейнасць[правіць | правіць зыходнік]

Лэтэма звалі «дзядулем» аўстралійскай арніталогіі. Ён вывучаў аўстралійскіх птушак, якіх у апошнюю чвэрць 18 стагоддзя прывозілі ў Англію, і прысвойваў ім навуковую назву. Сярод іх былі эму (Dromaius novaehollandiae), вялікі белахохлы какаду (Cacatua alba), аўстралійскі клінахвосты арол (Aquila audax), вялікі ліра-птах (Menura novaehollandiae) і варона-свістун (Gymnorhina tibicen). Ён першым апісаў таксама гыяцынтавага ара (Anodorhynchus hyacinthinus). Як урач Лэтэм практыкаваў у Дартфардзе ў англійскім графстве Кент, дзе ён прэпараваў правансальскую валасянку (Sylvia undata). У 1796 годзе ён сышоў у адстаўку і абгрунтаваўся ў Хэмпшыры. Яго галоўнымі працамі былі A general synopsis of birds (1781—1801) і A general history of birds (1821—1828).

A general synopsis of birds было першай арніталагічнай працай Лэтэма, якая змяшчала 106 ілюстрацый аўтара. У кнізе было апісана шмат новых відаў, якіх ён выявіў у розных музеях і калекцыях. Таксама як і Леклерк дэ Бюфон (1707—1788) ён не надаваў значэнне наменклатуры гэтых відаў. Пазней, тым не менш, Лэтэм заўважыў, што толькі бінамінальная наменклатура, якую выкарыстоўваў Карл Ліней (1707—1778), прынесла б яму неабходную павагу і прызнанне. У 1790 годзе ён апублікаваў Index ornithologicus, дзе ён прысвоіў бінамінальную назву кожнаму апісанаму ім віду птушак. Але, да яго шкадавання, Іаган Фрыдрых Гмелін (1748—1804) быў хутчэйшым за яго і прысвоіў у сваёй уласнай версіі Linnes Systema Naturæ гэтым відам навуковыя назвы.

Лэтэм быў абраны ў 1775 годзе ў Лонданскае каралеўскае таварыства, а таксама выступіў сузаснавальнікам Лонданскага Лінееўскага таварыства. У 1812 годзе ён быў абраны замежным членам Шведскай каралеўскай шведскай акадэміі навук.

Працы[правіць | правіць зыходнік]

  • A general synopsis of birds, with a suppl. White, Leigh & Sothebys, London 1781—1802.
  • Index ornithologicus sive Systema ornithologiæ. London, Paris 1790—1809.
  • Allgemeine Übersicht der Vögel. Weigel, Nürnberg 1793.
  • Faunula Indica id est Catalogus animalium Indiae orientalis. Gebauer, Halle 1795.
  • A general history of birds. Jacob & Johnson, Winchester 1821-28.

Зноскі

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Wright, N.: John Latham, the naturalist of Kent and father of British ornithology. in Bygone Kent. 1980, vol. 1:231-235.