Дрыбінскі раён

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Дрыбінскі раён
Сцяг Герб
Сцяг Герб
Краіна Беларусь
Уваходзіць у Магілёўская вобласць
Адміністрацыйны цэнтр Дрыбін
Дата ўтварэння 17 ліпеня 1924
Кіраўнік Дзмітрый Уладзіміравіч Васілеўскі[d]
Афіцыйныя мовы Родная мова: беларуская 72,77 %, руская 26,73 %
Размаўляюць дома: беларуская 42,79 %, руская 56,96 %[1]
Насельніцтва (2009)
12 253 чал,[1] (20-е месца)
Шчыльнасць 15,99 чал./км² (11-е месца)
Нацыянальны склад беларусы — 92,83 %,
рускія — 5,68 %,
іншыя — 1,49 %[1]
Плошча 766,53[2] км²
(21-е месца)
Вышыня
над узроўнем мора
185 м[3]
Дрыбінскі раён на карце
Афіцыйны сайт
Commons-logo.svg Дрыбінскі раён на Вікісховішчы

Дры́бінскі раён — адміністрацыйная адзінка ў складзе Магілёўскай вобласці. Раённы цэнтр — гарадскі пасёлак Дрыбін. Падзелены на 5 сельскіх саветаў.

Геаграфія[правіць | правіць зыходнік]

У паўночна-заходняй частцы раёна распаўсюджаны ўзвышаны лясавы ладшафт (Смаленска-Маскоўскае ўзвышшша займае каля 15 % плошчы раёна); для паўднёва-ўсходняй часткі раёна і цэнтральнай характэрны другасна-марэнны раўнінны ландшафт, які займае каля 35 % плошчы раёна; раён другасна-водна-ледніковай раўніны займае каля 45 % тэрыторыі і прымеркаваны да рачных далін Проні з прытокамі Раста, Бася, Быстрая, Вербаўка, Быстранка. Найвышэйшы пункт 226 м знаходзіцца на паўднёвым захадзе ад вёскі Еськаўка Цемналескага сельсавета, пераважаюць вышыні 170—190 м.

Плошча Дрыбінскага раёна 76,6 тыс.га, з іх 46,8 тыс. га занята сельгасугоддзямі.

Пад лесам знаходзіцца 27,4 % тэрыторыі раёна, або 21,0 тыс. га. Пераважаюць шыракаліста-яловыя лясы. Кустарнікі — 1,0 тыс. га, балоты — 1,1 тыс. га, вада — 0,6 тыс. га, іншых угоддзяў — 5,5 тыс. га.

Гісторыя[правіць | правіць зыходнік]

Дрыбінскі раён як адміністрацыйная адзінка быў утвораны 17 ліпеня 1924 г. у складзе Аршанскай акругі Беларускай ССР. Па адміністрацыйным падзеле ў раёне налічвалася 9 сельскіх Саветаў, 98 населеных пунктаў, у якіх пражывала больш 28 тысяч чалавек.

У ліпені 1931 г. быў ліквідаваны, адноўлены ў лютым 1935 г. у складзе 18 сельскіх Саветаў, узбуйненне адбылося за кошт ліквідацыі Лупалаўскага раёна Магілёўскай вобласці і далучэння шэрагу сельскіх Саветаў. Са студзеня 1938 г. уваходзіць у склад Магілёўскай вобласці. 16 верасня 1959 г. Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета БССР Дрыбінскі раён быў скасаваны. Тэрыторыя раёна падзелена і перададзена ў Горацкі, Мсціслаўскі, Чавускі і Шклоўскі раёны.

Пазбаўленне статуса раёна не прайшло бясследна, пад час рэарганізацыі многія прадпрыемствы былі ліквідаваны, большасць праектуемых будаўнічых аб’ектаў было звернута.

Утвораны паўторна 29 снежня 1989, у сувязі з масавым перасяленнем жыхароў Краснапольскага раёна, тэрыторыя якога была забруджана радыёнуклідамі пасля Чарнобыльскай тэхнагеннай катастрофы (1986)[4].

Насельніцтва[правіць | правіць зыходнік]

Колькасць насельніцтва — 12.8 тыс. чалавек.

Населеныя пункты[правіць | правіць зыходнік]

Усяго налічваецца 102 населеных пункта.

Эканоміка[правіць | правіць зыходнік]

За 2013 год суб’ектамі гаспадарання раёна экспартавана тавараў на суму 408 тыс. долараў ЗША, што складае 169,5 працэнта да адпаведнага перыяду мінулага года. Імпарт тавараў у цэлым па раёне склаў 882,5 тыс. долараў ЗША ці 422,5 % да 2012 года. Сальда знешняга гандлю таварамі па раёне склала мінус 474,5 тыс. долараў ЗША. Аб’ём экспарту паслуг у цэлым па раёне склаў 48,4 тыс. долараў ЗША або 196,7 працэнта да 2012 года. Сальда знешняга гандлю паслугамі па раёне за 2013 — станоўчае і склала 37,7 тыс. долараў ЗША. Асноўнымі прадпрыемствамі-экспарцёрамі тавараў і паслуг у раёне з’яўляюцца: Дрыбінскае райпа, ПВУП «Максімлеспрам», ПГПУП «ІВАЛ — 2009», ПВУП «Гранат ПСМ», УАЗ «Дрыбінская цэнтральная раённая бальніца».

Транспарт[правіць | правіць зыходнік]

Праз раён праходзяць чыгунка «Орша-Крычаў», аўтамабільная дарога «Магілёў-Мсціслаў». Тут таксама пралягае нафтаправод «Унеча-Полацк».

Вядомыя асобы[правіць | правіць зыходнік]

Гл. таксама[правіць | правіць зыходнік]

Зноскі

  1. 1,0 1,1 1,2 Вынікі перапісу 2009 года
  2. «Дзяржаўны зямельны кадастр Рэспублікі Беларусь» (па стане на 1 студзеня 2011 г.)
  3. GeoNames — 2005. Праверана 9 ліпеня 2017.
  4. Сергей ЕЛИЗАРОВ. Реформы административно-территориального деления 1960-х гг.: власть и народ.

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т.6: Дадаізм — Застава / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн.: БелЭн, 1998. — Т. 6. — 576 с. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0106-0 (т. 6)
  • Лившиц В. М. Перекрёстки Дрибинской истории (Краткий историко -экономический очерк) — Горки.2017.— 80 с.,ил.
  • Лившиц В. М. (авт.- сост.) Гордость и слава Дрибинского района.— Горки.2017.— 50 с.,ил.

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]