Замежныя найміты ў Лівіі

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
 
Грамадзянская вайна ў Лівіі
Першы этап: Бенгазі (1) Эз-Завія (1) Місурата Нафус Брэга (1) Рас-Лануф Бін-Джавад (1) Брэга (2) Адждабія Бенгазі (2) Вазін Брэга (3) Рэйд на Эз-Завію Брэга (4) Гар’ян Эз-Завія (2) Бін-Джавад (2) Трыпалі (1) Бені-Валід (1) Сірт (1) Себха (1) Гадамес
Першая iнтэрвенцыя: Харматан Эламі Світанак адысеі Мабайл Саюзны абаронца
Другі этап: Бені-Валід (2)
Трэці этап: Дэрна (1) Сірт (2) Другая інтэрвенцыя Сірт (3) Дэрна (2) Трыпалі (2) Себха (2) Трыпалі (3) Авіяўдар па Таджура

Прычыны Рэзалюцыя 1973 НаймітыЗабойства Муамара КадафіНаступствы

Замежныя найміты ў Лівіі — узброеныя фарміравання, якія меркавана ўдзельнічалі ў баявых дзеяннях на абодвух баках у грамадзянскай вайне ў Лівіі.

На баку лiвiйскix паўстанцаў[правіць | правіць зыходнік]

На баку Пераходнага Нацыянальнага Савета па некаторых дадзеных ваяваў даволі стракаты кантынгент наймітаў з сярэднеазіяцкіх краін, у першую чаргу з Афганістана, Бангладэш, Таджыкістана, Ірака і Емена[1] і Пакістана, а таксама з Катара, ААЭ, Лівана, Iарданii і Заходняй Еўропы.

23 жніўня Мухамад Кадафі ў тэлефоннай размове з Кірсанаў Ілюмжынавым паведаміў, што верным ім сіл у Трыпалі процістаяць не паўстанцы, а падраздзялення НАТА і найміты[2]. Пачынаючы з 23 жніўня аб удзеле ў грамадзянскай вайне ў Лівіі Асаблівай паветранай службы (SAS) пішуць брытанскія газеты. The Guardian[3] (каардынацыя нападаў паўстанцаў), Daily Telegraph[4][5] (паляванне на Кадафі).

26 кастрычніка начальнік генеральнага штаба ўзброеных сіл Катара Хамад бен Алі аль-Атыя ў г. Доха, дзе праходзіла сустрэча начальнікаў штабоў узброеных сіл дзяржаў, якія ўдзельнічалі ў ваенных дзеяннях у Лівіі, афіцыйна прызнаў ўдзел сотняў катарскіх ваеннаслужачых у баявых дзеяннях на баку ваенізаваных фармаванняў Пераходнага нацыянальнага савета (ПНС) Лівіі, што супярэчыць мандату ААН, выдадзенаму кааліцыі ў сакавіку 2011 г.[6][7][8]

На баку ўрада Лiвii[правіць | правіць зыходнік]

Найміты, як мяркуецца, што ваявалі на баку лівійскага лідара Муамара Кадафі, былі пераважна з краін Чорнай Афрыкі (Ліберыя, Эрытрэя, Мазамбік, Лесота, Гамбія, Судан, Танзанія, Бенін, Тога, Маўрытанія, Самалі, Камерун, ЦАР, Ангола, Чад, Гвінея, Нігерыя, Кот-д’Івуар)[9]. Яны не ведалі мясцовай арабскай мовы і часцей за ўсё гаварылі на англiйскай або французскай[10][11]. Дакладны ці хаця б прыблізны лік колькасцi наймітаў з афрыканскіх краін, якія прыбылі на тэрыторыю Лiвiі для вядзення вайны, невядом,ы. Была інфармацыя і аб наёмнікаў з Алжыра, Афганістана, Шры-Ланкі, Украiны, Ceрбii, Румынii і нават Расiі і Беларусі, якія змагаліся на баку Кадафі[12][13].

Вядома, што Кадафі не давяраў уласнай армii, таму ў процівагу ёй у Лівіі былі створаны альтэрнатыўныя узброеныя сілы — катыбы — асабістая гвардыя Кадафі, якая фарміравалася за кошт муртазакаў (наймітаў, пераважна з Чада). Кожнай катыбай кіраваў сваяк Кадафі. І калі вайсковыя часткі дыслакуюцца за межамі гарадоў, то катыбы заўсёды раскватараваны ў гарадской мяжы, як правіла — у цэнтры. Менавіта гэтыя часткі былі апорай законнай улады, і менавіта найміты ў самым пачатку рэвалюцыі адкрылі агонь на паражэнне па дэманстрантах, тады яшчэ бяззбройных[14][15][16].

Пасля 22 лютага, калі кіраўнік МУС Абдула Фатах Юнес перайшоў на бок мяцежнікаў, галоўнымі ворагамі паўсталага лівійскага народа былі абвешчаныя найміты. Хоць паведамлялася пра зверствы наймітаў у Бенгазі яшчэ 20 лютага, дзе былі ўжытыя нажы і буйнакаліберныя зброю[17]. Пасля таго, як рэвалюцыянеры ўзялі пад кантроль Бенгазі 24 лютага, паступілі паведамленні аб расправах над наёмнікамі з афрыканскіх і арабскіх краін з боку «народных дружын»[18].

25 лютага паведамлялася, што найміты расстрэльваюць дэманстрантаў з ўсходняга прыгарада Трыпалі[19].

Як паведаміла міжнародная праваабарончая арганізацыя «Human Rights Watch», ёй не ўдалося знайсці ніводнага пацверджання выкарыстання наймітаў у канфлікце. З некалькіх соцень чалавек, затрыманых на ўсходзе краіны па абвінавачванні ў наймнiцтву, усе апынуліся альбо замежнымі працоўнымі, альбо салдатамі ўрадавых войскаў[20].

Тым не менш, асобныя відэаматэрыялы, нягледзячы на ​​іх сумніўнасць, могуць сведчыць аб наяўнасці наймітаў у Лівіі. Самым першым сведчаннем на карысць версіі прымянення наймітаў уладамі стала відэа, на якім найміты ўжывалі гвалт у адносінах да людзей на вуліцы ў Бенгазі[21]. Тэлеканал «Libya AlHurra», у прыватнасці прадэманстраваў наймітаў, якія бяруць удзел у лівійскай вайне[22]. У далейшыя відэакадры з Місраты, Бір-аль-Ганем, Трыпалі, Себха і іншых месцах баявых дзеянняў даказвалі удзел афрыканскіх наймітаў у баявых дзеяннях у Лівіі.

Беларускiя наймiты[правіць | правіць зыходнік]

У канцы лютага ў заходнix СМІ з’явілася інфармацыя, што у падаўленні вулічных беспарадкаў прымалі ўдзел беларускія найміты[23]. Пазней, у красавiку, iнфармацыю аб прысутнасцi наймiтаў з Беларусі апублiкавала «Камсамольская праўда». Выданне таксама павеламляла, што сур’ёзную дапамогу аказваюць беларускія ваенныя спецыялісты, чыя прысутнасць ў Лівіі дапамагла Кадафі ў першыя месяцы вайны павялічыць мабільнасць войскаў, прадпрымаць паспяховыя контратакі і нават зберагчы значныя сілы і рэсурсы ад авіяўдараў НАТА. Таксама яны займалiся эксплуатацыяй некаторай армейскай тэхнікі[11]. Паводле iнфармацыi ад «Камсамольскай праўды», у Лiвii падчас грамадзянскай вайны знаходзiлiся некалькi сотняў ваенных саветнiкаў i наймiтаў з Беларусі[11].

У верасні прадстаўнікі ПНС заявілі, што ў іх ёсць інфармацыя аб удзеле беларускіх снайпераў у баявых дзеяннях на баку ўрадавых сіл[24].

Трое грамадзян Беларусi ў вераснi 2011 года трапiлi ў палон да паўстанцаў у Трыпалi, дзе былi асуджаны на 10 гадоў пазбаўлення волі за супрацоўніцтва з лаялістамі[25]. Пасродкам доўгіх перамоваў, удалося дамагчыся датэрміновага вызвалення беларускіх грамадзян, апошні з якіх, Вячаслаў Качура, вярнуўся дадому у 2018 годзе[26].

Афiцыйна, беларускi ўрад адмаўляе прысутнасць беларускix ваенных спецыялicтаў i наймiтаў у Лiвii падчас грамадзянскай вайны.

Пасля 2011 года[правіць | правіць зыходнік]

Пасля звяржэння ўрада М. Кадафі частка наймітаў, якія ваявалі на баку ўладаў, трапілі ў палон да Пераходнага Нацыянальнаму Савету. Усе яны былі асуджаныя за «дапамаганне рэжыму», атрымаўшы ад 10 гадоў да пажыццёвага турэмнага зняволення. У прыватнасці, у маі 2012 года дваццаць чатыры замежных грамадзян з Расiі, Украіны і Беларусі, як прысуджаныя да пазбаўлення свабоды за супрацоўніцтва са згорнутым урадам. Аднак самі асуджаныя адмаўлялі свае сувязі з кадафістамі, запэўніваючы, што яны прыехалі для працы ў нафтавай кампаніі[25].

7 мая 2019 года войскам Лівійскай нацыянальнай арміі Халіфа Хафтара ўдалося збіць знішчальнік УНА Mirage F1 пад Трыпалі. Пілот быў узяты ў палон. Меркавана, лётчык з’яўляецца грамадзянiнам Партугалiі[27].

19 мая з’явілася інтэрв’ю «Камсамольскай праўды» з генералам ЛНА Абдулсалам Хасі, які згадваў, што за войскі ўрада Сараджа ваююць замежныя найміты з Туніса, Афганістана, Судана і Емена[28].

22 мая на малдаўскай iнфaсайце «Блокнот» з’явіўся артыкул, у якiм паведамлялася, што, як мяркуецца, на баку Сараджа ў раёне Трыпалі змагаюцца найміты з Малдавiі. Сайт спасылаўся на лівійскага журналіста Фараха Ал’ярыха, якi на сваёй старонцы ў твітары размясціў фота карабля Amazon Giurgiulesti пад малдаўскім сцягам. На борце былі БА амерыканскай вытворчасці, а таксама узброеныя людзі, якія магчыма з’яўляюцца грамадзянамі Рэспублікі Малдова[29].

23 верасня, падчас свайго наступлення да Эз-Завiю, у горадзе Бір-Алак ЛНА, па словах аднаго з мясцовых жыхароў, сутыкнулася з чадскiмi наёмнікамі. Ваенныя вымусілі наймітаў адступіць, але апошнія ў адказ пайшлі ў контатаку пры падтрымцы турэцкіх ўдарных беспілотнікаў. Бой доўжылася цэлы дзень, у вынiку чаго хафтараўцы занялі горад. Падчас гэтага разбуранымі апынуліся мячэць і некалькi дамоў мясцовага насельніцтва[30].

23 верасня, падчас свайго наступлення да Эз-Завiю, у горадзе Бір-Алак ЛНА, па словах аднаго з мясцовых жыхароў, сутыкнулася з чадскiмi наймітамі[31].

У сваю чаргу, апанент Сараджа фельдмаршал Хафтар карыстаеццы падтрымкай суданскix апалчэнняў Джанджавід[32] i РСР, а таксама сепаратыстаў Дарфура[33].

Зноскі

  1. Афганские наемники готовят решающий штурм Бени-Валида
  2. Старший сын Каддафи утверждает, что в Триполи воюют подразделения НАТО и наемники
  3. Richard Norton-Taylor. SAS troopers help co-ordinate rebel attacks in Libya. The Guardian, 23 August 2011. Архівавана з першакрыніцы 15 верасня 2012.
  4. Thomas Harding, Gordon Rayner and Damien McElroy. Libya: SAS leads hunt for Gaddafi. Daily Telegraph, 24 Aug 2011. Архівавана з першакрыніцы 15 верасня 2012.
  5. Richard Spencer and Ruth Sherlock. The hunt for Gaddafi: 'even if he is in hell, we will chase him there and fight'. Daily Telegraph, 03 Sep 2011. Архівавана з першакрыніцы 15 верасня 2012.
  6. Росбалт. Катар признал участие своих солдат в боевых действиях в Ливии
  7. Интерфакс. Катар признал, что оказывал военную помощь ливийской оппозиции
  8. Коммерсант. Власти Катара признали участие в войне в Ливии на стороне ПНС
  9. Псы войны
  10. Глава ПНС: На стороне Каддафи сражаются наемники из России
  11. 11,0 11,1 11,2 правды», Комсомольская правда | Сайт «Комсомольской. На стороне Каддафи воюют белорусские партизаны (руск.) , KP.BY - сайт «Комсомольской правды» (2011-04-06). Праверана 7 кастрычніка 2017.
  12. Глава ПНС: На стороне Каддафи сражаются наемники из России
  13. правды», Комсомольская правда | Сайт «Комсомольской. На стороне Каддафи воюют белорусские партизаны (руск.) , KP.BY - сайт «Комсомольской правды» (2011-04-06). Праверана 7 кастрычніка 2017.
  14. Орхан Джемаль: о Ливии и войне
  15. Ъ-Огонек — Перестрелка вместо перестройки
  16. Повстанцы в Мисурате смеются над Каддафи — Известия
  17. Ливия: оппозиционеров убивают секретные иностранные наемники Архіўная копія ад 23 лютага 2011 на Wayback Machine//MIGnews.com ,20.02.2011 г.
  18. Бежавшие из Ливии египтяне рассказывают о зверствах наемников и бомбардировках // «Российская Газета», 24 февраля 2011 г.
  19. В Ливии наёмники открыли огонь по манифестантам//Eesti Rahvusringhääling, 25.02.2011 г.
  20. Black men mistaken for mercenaries
  21. Mercenaries in Libya
  22. Arab Awakening — Libya: Through the fire 14:24
  23. СМИ: в расправе над ливийскими повстанцами, возможно, участвуют наемники из Белоруссии
  24. Белорусских снайперов в Ливии не было, заявил МИД
  25. 25,0 25,1 Суд над русскими «наемниками» в Ливии возмутил Москву // RT, 5 июня 2012
  26. Источник: освобожденный из плена в Ливии белорусский военный прибыл в Минск// РИА Новости, 2 февраля 2018
  27. Пилот сбитого ЛНА под Триполи истребителя захвачен в плен
  28. Битва за Триполи: армия маршала Халифы Хафтара штурмует ливийскую столицу //Комсомольская правда, Александр Коц, 19 мая 2019
  29. Молдавские наёмники воюют в Ливии?
  30. Ливиец рассказал о сражении турецких и чадских бойцов с ЛНА
  31. Ливиец рассказал о сражении турецких и чадских бойцов с ЛНА
  32. 1,000 Sudanese militiamen arrive in Libya (2019-07-25). Праверана 26 ліпеня 2019.
  33. La rébellion tchadienne "préoccupée par la situation sécuritaire délétère" en Libye