Кніга Дзімы

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Партрэт евангеліста з кнігі Дзімы
Партрэт евангеліста з кнігі Дзімы
Кніга Дзімы. VIII стагоддзе
пергамент
Бібліятэка Трыніці-каледжа[d]

Кніга Дзімы (Дублін, Трыніці-каледж(руск.) бел., MS.A.IV.23) — ірландскае(руск.) бел. кішэннае Евангелле VIII стагоддзя, якое паходзіць з абацтва Роскрэй(руск.) бел., заснаванага Святым Кронанам(англ.) бел. у графстве Тыперэры(руск.) бел., Ірландыя.

Апісанне[правіць | правіць зыходнік]

Акрамя чатырох Евангелляў, паміж Евангеллямі ад Лукі і Іаана, маецца паслядоўнасць для Саборавання(руск.) бел. і прычашчэння хворых. Ацалелыя ілюмінацыі рукапісу — гэта некалькі сюжэтных ініцыялаў, тры старонкі з партрэтамі евангелістаў(англ.) бел. і адна старонка з сімвалам евангеліста(руск.) бел.. кішэннае Евангелле(укр.) бел. — гэта ярка выражаны астраўны(укр.) бел. фармат, яшчэ адным яркім прыкладам якога з’яўляецца Мулінгская кніга(англ.) бел..

Усе Евангеллі, акрамя Евангелля ад Іаана «напісаныя па большай частцы хуткім курсіўным шрыфтам(руск.) бел.», у той час як апошняе «напісанае іншай рукой, акуратным мінускулам(укр.) бел.»[1]. Яно падпісана пісцом, Дзімам МакНаці, у канцы кожнага з Евангелляў. Гэты Дзіма традыцыйна атаясамліваецца з Дзімам, які пасля быў епіскапам Конара(англ.) бел., аб якім казаў Папа Ян IV у лісце пра пелагіянства(руск.) бел. ў 640 годзе. Гэта атаясненне, аднак, не можа быць устойлівым.

Кумдах[правіць | правіць зыходнік]

Фасад кумдаха Кнігі Дзімы XII стагоддзя.

У XII стагоддзі рукапіс быў заключаны ў багата ўпрыгожаны кумдах або рэлікварый. Адзін яго фасад мае ажурнае(англ.) бел. ўпрыгажэнне ў паўночным стылі рынгерыке(укр.) бел.. Ёсць якасная рэпрадукцыя 1908 года ў Метраполітэн-музеі ў Нью-Ёрку, якая не выстаўляецца, але мае добрыя ілюстрацыі, даступныя онлайн, у адрозненне ад арыгіналу[2].

У культуры[правіць | правіць зыходнік]

Вядомая легенда распавядае, што Кронан папрасіў манаха, званага Дзіма, скапіяваць кнігу, але гэта нібыта павінна было зроблена ў адзін дзень. Дзіма прыступіў да працы над гэтай невыканальнай задачай, і перапісваў пастаянна, без перапынку для ежы. Увесь час, які ён працаваў, сонца не заходзіла. Калі Дзіма скончыў, ён думаў, што праца заняла ўсяго адзін дзень, калі ў рэчаіснасці прайшло сорак. Гэты цуд прыпісваецца Кронану[3].

Зноскі

  1. Hughes, Kathleen, The Church in Early Irish Society, p. 294, 1966, Taylor & Francis/Cornell UP
  2. Купленыя Фондам Роджэрса(англ.) бел. ў 1908 годзе; New York reproduction
  3. «The Book of Dimma», St. Cronan, Roscrea

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]