Перайсці да зместу

Культура скасавання

З Вікіпедыі, свабоднай энцыклапедыі

Культура скасавання або культура адмены (англ.: cancel culture, call-out culture) — культурная з’ява, пры якой людзі крытыкуюць асобу, каторая, як мяркуецца, дзейнічала або выказвалася непрымальна, і заклікаюць (звычайна ў сацыяльных медыя) да астракізму, байкоту гэтай асобы, або адхілення яе ад працы[1][2][3][4]. Гэтыя дзеянні могуць распаўсюджвацца на сацыяльныя або прафесійныя колы, як у сацыяльных сетках так і асабіста, пры гэтым бальшыня вядомых інцыдэнтаў звязана са знакамітымі людзьмі і зоркамі[5]. Кажуць, што гэтыя што асобы былі «скасаваны» або «адменены»[6][7]. Кар’ера многіх публічных асоб пацярпела ад «скасавання», але многія працягнулі яе нягледзячы на ранейшае «скасаванне»[8][9].

Паняцце «культура скасавання» ўвайшло ў абарот у 2018 годзе і мела пераважна адмоўныя адзнакі[10]. Крытыкі сцвярджаюць, што культура скасавання стрымлівае грамадскую дыскусію, яна непрадуктыўная і не прыносіць сапраўдных сацыяльных змен, пры гэтым выклікае нецярпімасць і выступае формай кібербулінгу (інтэрнэт-цкавання)[11][12]. Іншыя сцвярджаюць, што паняцце выкарыстоўваецца для нападак у адказ на намаганні адстойвання правоў уразлівымі людзьмі, а сама з’ява насамрэч ёсць свабодай слова. Таксама існуе меркаванне, што культура адмены не ёсць сапраўднай з’явай[13], а байкот асоб існаваў задоўга да ўзнікнення тэрміна[14][15][16].

  1. Munro, Ealasaid (August 23, 2013). Feminism: A Fourth Wave?. Political Insight. 4 (2): 22–25. doi:10.1111/2041-9066.12021. S2CID 142990260. Архівавана з арыгінала December 10, 2019. Праверана April 29, 2020.
  2. Sills, Sophie; Pickens, Chelsea; Beach, Karishma; Jones, Lloyd; Calder-Dawe, Octavia; Benton-Greig, Paulette; Gavey, Nicola (March 23, 2016). Rape culture and social media: young critics and a feminist counterpublic. Feminist Media Studies. 16 (6): 935–951. doi:10.1080/14680777.2015.1137962. hdl:2292/30994. S2CID 147023782.
  3. Bromwich, Jonah Engel (June 28, 2018). Everyone Is Canceled. The New York Times. ISSN 0362-4331. Архівавана з арыгінала August 13, 2019. Праверана July 24, 2020.
  4. Yar, Sanam; Bromwich, Jonah Engel (October 31, 2019). Tales From the Teenage Cancel Culture. The New York Times. ISSN 0362-4331. Архівавана з арыгінала June 1, 2020. Праверана July 4, 2020.
  5. McDermott, John (November 2, 2019). Those People We Tried to Cancel? They're All Hanging Out Together. The New York Times. Праверана August 3, 2020.
  6. What It Means to Get 'Canceled'. Merriam-Webster (12 ліпеня 2019). Архівавана з першакрыніцы June 18, 2020. Праверана July 4, 2020.
  7. What Does Cancel Culture Mean?. Dictionary.com (31 ліпеня 2020). Праверана August 19, 2020.
  8. Garel, Connor. Logan Paul Is Proof That Problematic People Are Never Truly Cancelled. Vice (9 ліпеня 2018). Праверана 16 August 2020.
  9. Hagi, Sarah (November 21, 2019). Cancel Culture Is Not Real—At Least Not in the Way People Think. Time. Праверана March 12, 2021.
  10. What Does Cancel Culture Mean?. Dictionary.com (31 ліпеня 2020). Праверана August 19, 2020.
  11. Academics Are Really, Really Worried About Their Freedom. The Atlantic (1 верасня 2020). Праверана July 30, 2021.
  12. Cancel Culture Top 3 Pros and Cons. ProCon.org (27 верасня 2020). Праверана December 12, 2022.
  13. Manavis, Sarah (July 16, 2020). 'Cancel culture' does not exist. New Statesman. Архівавана з арыгінала July 17, 2020. Праверана December 20, 2022.
  14. The entitlement of Canadian politicians – Macleans.ca. Maclean's. Праверана January 6, 2021.
  15. Cancel Culture Top 3 Pros and Cons. ProCon.org (27 верасня 2020). Праверана December 12, 2022.
  16. Olusoga, David (January 3, 2021). 'Cancel culture' is not the preserve of the left. Just ask our historians. The Guardian. Праверана December 20, 2022.